I SA/Wa 999/10

WyrokWSA w Warszawie2010-11-16

Skład orzekający: Elżbieta Sobielarska, Dariusz Chaciński, Emilia Lewandowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego, przekazując wniosek o wyjaśnienie zakresu ochrony konserwatorskiej do Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, prawidłowo ustalił swoją niewłaściwość rzeczową?
Ratio decidendi
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie przeprowadził wnikliwego postępowania wyjaśniającego, nie ustalił precyzyjnie przedmiotu i zakresu żądania skarżącej, co doprowadziło do naruszenia przepisów postępowania. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie, stwierdzając, że organ powinien najpierw zwrócić się do skarżącej o doprecyzowanie wniosku, a następnie merytorycznie go rozpatrzyć lub przekazać do właściwego organu.
Stan faktyczny
Skarżąca L. Z. zwróciła się do Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego o wyjaśnienie zakresu i podstawy prawnej ochrony konserwatorskiej działki stanowiącej jej własność oraz o jej wykup. Minister przekazał wniosek Wojewódzkiemu Konserwatorowi Zabytków, uznając go za właściwy do wyjaśnienia wątpliwości dotyczących decyzji z 1984 r. wpisującej do rejestru zabytków zespół urbanistyczno-architektoniczny miasta. Skarżąca wniosła skargę, kwestionując właściwość Ministra i podnosząc, że decyzja z 1984 r. nie obejmowała jej działki w momencie jej wydania, a późniejsze włączenie terenu do miasta nie uzasadniało zakazu zabudowy. Sąd uchylił postanowienia Ministra z powodu naruszenia przepisów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...]; stwierdzono, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu; zasądzono od Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego na rzecz skarżącej L. Z. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Chaciński Sędzia WSA Emilia Lewandowska Protokolant Ewa Czarnota po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2010 r. sprawy ze skargi L. Z. na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie przekazania wniosku według właściwości 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego na rzecz skarżącej L. Z. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego postanowieniem z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] po rozpatrzeniu wniosku L. Z. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] przekazującym według właściwości [...] Wojewódzkiemu Konserwatorowi Zabytków w K. wniosek L. Z. o wyjaśnienie zakresu ochrony konserwatorskiej działki ewidencyjnej o nr [...], położonej w S. utrzymał w mocy powyższe postanowienie. Organ przedstawił następująco stan faktyczny: Pismem datowanym na dzień 10 września 2008 r. L. Z. zwróciła się zdaniem organu do Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego o wyjaśnienie zakresu i podstawy prawnej ochrony konserwatorskiej w stosunku do działki o nr ewidencyjnym [...] położonej w S., stanowiącej jej własność. W powyższym piśmie L. Z. podniosła także, że skoro przedmiotowa działka stanowi zabytek to winna jej zdaniem zostać wykupiona przez Ministra. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego postanowieniem z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] przekazał według właściwości ww. wniosek do rozpatrzenia [...] Wojewódzkiemu Konserwatorowi Zabytków w K. uzasadniając to faktem objęcia działki o numerze ewidencyjnym [...] ochroną na podstawie decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w K. z dnia [...] kwietnia 1984 r. nr [...] wpisującą do rejestru zabytków zespół urbanistyczno-architektoniczny i krajobrazowy miasta S. oraz treścią art. 113 § 2 K.p.a. zgodnie z którym wątpliwości co do treści decyzji wyjaśnia w drodze postanowienia organ który wydał decyzję. Z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie przedmiotowej sprawy wystąpiła L. Z. podnosząc, że próba przekazania do Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków sprawy przedłuża jej tok formalny i nie stanowi końcowego załatwienia sprawy oraz wyraziła wątpliwości co do daty ustalenia strefy krajobrazowej jako zabytku obejmującego między innymi działkę nr [...], gdyż tereny spornej działki w 1994 r. znajdowały się poza granicami miasta S. tj. w Gminie D. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego rozpoznając ponownie wniosek skarżącej o wyjaśnienie zakresu ochrony konserwatorskiej działki ewidencyjnej o nr [...], położonej w S. w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] wskazał, że stosownie do treści art. 19 K.p.a. organy administracji publicznej zobowiązane są z urzędu przestrzegać swojej właściwości rzeczowej, miejscowej i instancyjnej, a w przypadku stwierdzenia swej niewłaściwości obowiązane są z mocy art. 65 k.p.a. przekazać niezwłocznie podanie strony do organu właściwego. Realizując dyspozycję podniesionych wyżej przepisów Minister ustalił, że organem właściwym do rozpoznania wniosku L. Z. wniesionego w dniu 18 września 2008 r. jest [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków, albowiem objęcie działki ewidencyjnej nr [...] położonej w S. ochroną konserwatorską nastąpiło na podstawie decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w K. z dnia [...] kwietnia 1984 r., a nie na podstawie postanowienia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] utrzymującego w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w K. z dnia [...] czerwca 2006 r. odmawiającego uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego z przyłączami infrastruktury technicznej w S. na terenie działki nr [...] przy ul. [...] w S. Zdaniem organu z okoliczności tej oraz z normy art. 113 § 2 K.p.a. wynika, że to [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków właściwy jest do wyjaśnienia zakresu ochrony konserwatorskiej powyższej działki. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego natomiast, w imieniu którego działa Generalny Konserwator Zabytków w postępowaniu w sprawie wyjaśnienia treści wpisu do rejestru zabytków pełni jedynie rolę organu odwoławczego. Zatem do czasu załatwienia przedmiotowej sprawy w postępowaniu przed [...] Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków jako organem pierwszej instancji, Minister nie ma możliwości odniesienia się do aspektu merytorycznego wniosku L. Z. o wyjaśnienie zakresu ochrony konserwatorskiej działki ewidencyjnej nr [...] położonej w S. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] marca 2010 r. wniosła L. Z., podnosząc, że decyzja Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w K. z dnia [...] kwietnia 1984 r. została ustalona dla miasta S.. W tym czasie, jak podniosła skarżąca działka nr [...] stanowiąca jej własność pozostawała w granicach Gminy D., gdzie w jej ocenie ustalenia ww. decyzji nie obowiązywały. Teren ten zaś został włączony do granic miasta w 1999 r. i od tego czasu możliwości zabudowy wymagają każdorazowego uzgodnienia. Ponadto w ocenie skarżącej, decyzja z dnia [...] kwietnia 1984 r. - nie potwierdza zakazu zabudowy w strefie konserwatorskiej B, w której znajduje się jej działka.. Mając powyższe na uwadze skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżanego postanowienia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] marca 2010 r. oraz poprzedzającego go postanowienia z dnia [...] listopada 2008 r. W odpowiedzi na skargę, Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu z dnia [...] marca 2010 r. oraz wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Rozpoznając przedmiotową sprawę według wskazanych wyżej kryteriów, Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Z akt sprawy wynika, że organ wbrew nakazom wynikającym z art. 7 oraz 77 k.p.a. nie przeprowadził w sposób wnikliwy i wszechstronny postępowania wyjaśniającego, przyjmując a priori, że we wniosku L. Z. chodzi o wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w K. z dnia [...] kwietnia 1984 r. nr [...] wpisującej do rejestru zabytków zespół urbanistyczno-architektoniczny i krajobrazowy miasta S. W ocenie zaś Sądu z wniosku skarżącej nie wynika w sposób oczywisty przedmiot i zakres żądania. Z tego względu, organ winien przede wszystkim stosownie do treści art. 7 oraz 77 k.p.a. dokładnie ustalić przedmiot i zakres żądania wnioskodawcy, w szczególności czy wniosek skarżącej dotyczył dokonania wykładni postanowienia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] utrzymującego w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w K. z dnia [...] czerwca 2006 r. odmawiającego uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego z przyłączami infrastruktury technicznej w S. na terenie ww. działki przy ul. [...], czy też może związany był z zakresem działania Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, tj. dotyczył wykładni decyzji [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w K. z dnia [...] kwietnia 1984 r. Rozpatrując ponownie przedmiotową sprawę – organ zwróci się do L. Z. o doprecyzowanie wniosku z dnia 10 września 2008 r. i dopiero wówczas organ nada mu bieg – bądź to poprzez jego merytoryczne załatwienie, bądź to przez przekazanie do organu właściwego – w przypadku stwierdzenia swojej niewłaściwości. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych orzekł jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł w pkt III sentencji wyroku na podstawie art. 200 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło