I SAB 175/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Lech Sędziowie WSA Monika Nowicka NSA Jan Paweł Tarno (spr.) Protokolant Nina Beczek po rozpoznaniu w dniu 6 stycznia 2004 r. sprawy ze skarg M. Z. i A. P. na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie niewydania decyzji w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej 1) zobowiązuje Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji do wydania orzeczenia w sprawie w terminie 30 dni od daty doręczenia niniejszego wyroku; 2) zasądza od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na rzecz M. Z. i A. P. po 5 (pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. I SAB 175/03 Uzasadnienie Pismem z dnia 19 lipca 2003 r. skierowanym do Naczelnego Sądu Administracyjnego, M. Z. i A. P. wniosły skargę na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji polegającą na niewydaniu decyzji w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] marca 1991 r., Nr [...]w przedmiocie komunalizacji nieruchomości mimo upływu terminu do załatwienia sprawy. Mimo, że sprawa została przekazana Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji przez Urząd Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast [...] listopada 2002 r. to nie dość, że nie została ona załatwiona, to jeszcze Minister nie odpowiedział na prośbę o wskazanie terminu jej załatwienia. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie. Stwierdził, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] marca 1991 r. zostało wszczęte z urzędu, o czym strony zostały powiadomione pismem z 26 listopada 2003 r. Natomiast decyzja w tej sprawie zostanie wydana niezwłocznie po upływie trzydziestodniowego terminu, jaki organ wyznaczył stronom w celu umożliwienia im wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie dowodów i materiałów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ich kontrola ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W przypadku skargi na bezczynność czynią to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania orzeczenia sądowego. Z analizy przepisów zawartych w art. 35 - 37 k.p.a. wynika, że organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności w każdym przypadku nie załatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych, a mających na celu usunięcie przeszkody do wydania decyzji. Taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Twierdzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji jakoby postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] marca 1991 r., Nr [...] w przedmiocie komunalizacji nieruchomości zostało wszczęte z dniem 26 listopada 2003 r. nie znajduje uzasadnienia w aktach sprawy. Co prawda, przepisy kpa nie określają daty wszczęcia postępowania administracyjnego z urzędu, ale w orzecznictwie NSA panuje niekwestionowany pogląd, że za taką datę należy uznać dzień dokonania pierwszej czynności urzędowej w sprawie dokonanej względem strony. Przy tym chodzi tu o taką czynność, która niekoniecznie została skierowana bezpośrednio do strony, ale o której strona została powiadomiona. Za taką czynność należy uznać pismo Ministra SWiA z 2 września 2003 r., [...] skierowane do Dyrektora Wydziału Rozwoju Regionalnego Pomorskiego Urzędu Wojewódzkiego, o czym powiadomiono zarówno skarżące, jak i Miasto G.. W konsekwencji należy przyjąć, że z tym dniem zostało wszczęte postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...]. Instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę strony, poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Uznając skargę na bezczynność organu za zasadną, Sąd zobowiązuje organ do wydania aktu (...) w terminie siebie wskazanym - art. 149 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270). Przy tym, Sąd może orzec jedynie o obowiązku wydania decyzji w przedmiotowej sprawie, nie może natomiast nakazywać organowi sposobu rozstrzygnięcia, ani też bezpośrednio orzekać o prawach lub obowiązkach skarżącego - por. postanowienie NSA z 16 października 1996 r. (II SAB/Wr 13/96), niepublikowane. Skoro więc Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji pozostaje w zwłoce, to skargę należało uwzględnić. W związku z powyższym, działając na podstawie art. 149 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono według art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.