I SAB 298/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Kamińska Sędziowie WSA Emilia Lewandowska AWSA Anna Tarnowska-Mieliwodzka (spr.) Protokolant Małgorzata Mierzejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi H. S. i E. G. na bezczynność Ministra Edukacji Narodowej i Sportu w przedmiocie braku doręczenia decyzji Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...] maja 2000 r. i z dnia [...] lipca 2000 r. skargę oddala I SAB 298/03 Uzasadnienie H. S. i E. G. wnioskiem z dnia 26 września 2003 r. zwrócili się do Ministra Edukacji Narodowej i Sportu o doręczenie im, jako stronom postępowania decyzji ostatecznej z dnia [...] maja 2000 r. nr [...] i decyzji z dnia [...] lipca 2000 r., nr [...] dotyczących zezwolenia na utworzenie niepaństwowej uczelni zawodowej pod nazwą [...] Szkoła [...] w W., wydanej na skutek wniosku, z dnia 16 marca 1999 r. Następnie pismem z dnia 5 listopada 2003 r. zatytułowanym "wezwanie do usunięcia naruszenia prawa" wezwali organ o doręczenie im wnioskowanych decyzji. Ministerstwo Edukacji Narodowej i Sportu pismem z dnia 3 grudnia 2003 r., znak: [...] wyjaśniło, iż z ustaleń organu dokonanych, w związku z wydaniem decyzji z dnia [...] października 2003 r., nr [...] przez Ministra Edukacji Narodowej wynika, że skarżący nie są stronami postępowania w sprawie wydania pozwolenia na utworzenie [...] Szkoły Zawodowej w W. Natomiast przy piśmie z dnia 31 października 2003 r. została przesłana im decyzja z dnia [...] października 2003 r. nr [...] odmawiająca wszczęcia postępowania, w sprawie wzruszenia decyzji ostatecznych z dnia [...] maja 2000 r., nr [...] Ministra Edukacji Narodowej zmienionej decyzją z dnia [...] lipca 2000 r., nr [...], udzielającej pozwolenia L. D. na utworzenie niepaństwowej wyższej szkoły zawodowej z siedzibą w W .Organ wykonując wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lipca 2003 r., sygn. akt I SAB 70/03. wydał decyzję, która została doręczona skarżącym w dniu 6 listopada 2003 .Następnie pismem z dnia 16 stycznia 2004 r. organ ponownie ustosunkował się do wniosku z dnia 26 września 2003 r. i wyjaśnił, że H. S. i E. G. w rozumieniu art. 28 kpa nie są stroną postępowania, a zgodnie z art. 40 § 1 kpa – pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela – temu przedstawicielowi. H. S. i E. G. wnieśli do Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu 7 grudnia 2003 r. skargę na bezczynność, zarzucając, iż organ pozostaje bezczynny, nie zareagował na żądanie i pozostaje w zwłoce z doręczeniem skarżącym decyzji, pomimo obowiązku wynikającego z art. 40 kpa. W odpowiedzi na skargę Minister Edukacji Narodowej i Sportu wniósł o umorzenie postępowania w sprawie ze skargi, przedstawiając przebieg postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. W przypadku skargi na bezczynność wyczerpaniem środków odwoławczych w rozumieniu cytowanego przepisu jest wniesienie zażalenia w trybie art. 37 § 1 kpa. Zażalenie takie strony złożyły, poprzez wystąpienie pismem z dnia 5 listopada 2003 r. Organ pismem z dnia 3 grudnia ustosunkował się do wniosku. Sytuacja taka świadczy o wyczerpaniu środka odwoławczego, co upoważnia Sąd do uznania skargi za dopuszczalną. W przypadku skargi na bezczynność kontrola Sądu sprowadza się przede wszystkim do sprawdzenia, czy istotnie organ administracji pozostaje w zwłoce z załatwieniem sprawy. Organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy, w rozumieniu art. 104 § 1 kpa, oznacza wydanie przez organ decyzji, chyba że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stanowią inaczej. Datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania ( pisma, podania, wniosku) organowi administracji publicznej ( art. 61 § 3 kpa). Wszczęcie postępowania administracyjnego, zgodnie z tym przepisem, nie jest więc uzależnione od woli, czy też uznania organu, gdyż ma miejsce ( z mocy prawa) w dniu złożenia żądania. O bezczynności organu administracji publicznej można, bowiem mówić nie tylko wówczas, gdy w ustawowo określonym terminie ( art. 35 § 1 kpa) nie podejmuje on żadnych czynności, do których był zobowiązany, lecz także wówczas, gdy prowadził postępowanie w sprawie, i nie zakończył go w terminie wydaniem stosownej decyzji czy też postanowienia. Terminy załatwienia sprawy określają przepisy art. 35 kpa, który w § 3 dla sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego przewiduje termin miesięczny, zaś dla sprawy szczególnie skomplikowanej termin nie dłuższy niż 2 miesiące. W przedmiotowej sprawie nie można mówić o bezczynności organu, albowiem Ministerstwo Edukacji Narodowej i Sportu pismem z dnia 3 grudnia 2003 r., znak; [...] poinformowało skarżących o stanie sprawy. Jednocześnie informując, iż nie posiadają oni przymiotu strony. Stroną postępowania w rozumieniu art. 28 kpa będzie osoba fizyczna lub prawna lub tez inna jednostka organizacyjna, która na podstawie prawa obowiązującego może czy powinna uzyskać konkretne korzyści albo też może być obarczona powinnością określonego zachowania wyznaczonego nakazem lub zakazem. H. S. i E. G. w odpowiedzi na pismo Ministra Edukacji Narodowej, wskazali L. D. jako osobę założyciela niepaństwowej wyższej szkoły zawodowej. Tym samym przymiot strony nabyła L. D. Natomiast skarżący przestali legitymować się przymiotem strony. W tym stanie - zdaniem Sądu - skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wniosek skarżących został przez organ rozpatrzony, a obowiązkiem organów administracji jest m. in. zachowanie zasady szybkości ( art. 12 kpa) i pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa ( art. 8 kpa) Zgodnie z art. 28 kpa stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W orzecznictwie dominuje pogląd, że tylko przepis prawa materialnego stanowiąc podstawę interesu prawnego stwarza dla określonego podmiotu legitymację procesową strony. Słusznie organ zauważył, iż skarżący nie są stroną postępowania, albowiem pismem z dnia 4 stycznia 2000 r. w odpowiedzi na pismo Ministerstwa Edukacji Narodowej wskazali L. D. jako założyciela uczelni. Zatem wszystkie decyzje dotyczące przedmiotowej sprawy doręczane są założycielowi. W zaistniałej sytuacji należało więc uznać, iż zarówno w dacie złożenia skargi, jak i orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie – organ tj. Minister nie pozostawał w zwłoce. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.