I SAB/Wa 1/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maria Tarnowska po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi J. P. - założyciela Szkoły [...] w W. na bezczynność Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w przedmiocie rozpoznania wniosku w sprawie przedłużenia pozwolenia na utworzenie szkoły postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w W. J. P. wnioskiem z dnia 1 grudnia 2008 r. (zawartym w skardze), a następnie uzupełnionym wnioskiem z dnia 29 stycznia 2009 r., wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie z jej skargi na bezczynność Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w rozpoznaniu wniosku o przedłużenie pozwolenia na utworzenie Szkoły [...] w W. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że nie posiada środków finansowych na opłacenie kosztów sądowych oraz radcy prawnego. Jako majątek skarżąca wymieniła mieszkanie o pow. [...] m2. Ze złożonego na druku PIT 37 zeznania o wysokości dochodu osiągniętego przez nią i córkę w roku podatkowym 2008 wynika, że w roku tym J. P. uzyskała dochód w wysokości [...] zł, natomiast jej córka w wysokości [...] zł. Ponadto z dołączonej kopii pisma z dnia 3 lipca 2006 r. adresowanego do Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym W. wynika, że począwszy od lipca 2006 r. z jej emerytury dokonywane będą potrącenia, jak również pismo z dnia 7 maja 2007 r. określające wysokość potrąceń (jest to kwota [...] zł) i pismo Spółdzielni [...] z dnia 22 października 2007 r., z którego wynika, że lokal [...] przy ulicy [...] nie istnieje w zasobach S. Nadto J. P. przy piśmie z dnia 5 maja 2009 r. wyjaśniła, iż w roku akademickim 2007/2008 oraz 2008/2009 Szkoła [...] w W. nie podjęła działalności oświatowej i aktualnie nie prowadzi zajęć. Wnioskodawczyni oświadczyła, że nigdy nie otrzymywała żadnego wynagrodzenia z tytułu wykonywanej funkcji założyciela, jak również jej córka P. P. powołana na [...] uczelni, a następnie na [...] nigdy nie pobierała wynagrodzenia z tytułu pełnionej funkcji, pełni ją jako [...] na podstawie umowy o [...] podpisanej w dniu [...] czerwca 2003 r. Wskazała również, że uczelnia nie posiada od dwóch lat żadnych przychodów w związku z nieprowadzeniem działalności statutowej, oświatowej, finansującej koszty jej działalności, jak również nie prowadziła i nie prowadzi działalności gospodarczej, z uwagi na fakt, iż zarówno ona jako założyciel S., jak i jej córka jako[...], nigdy nie pobierały wynagrodzenia, w budżecie Szkoły nigdy nie były wyszczególniane środki na wynagrodzenia dla skarżącej i jej córki. Wyjaśniając kwestie potrąceń z emerytury skarżącej kwoty [...] zł strona wyjaśniła, że kwota ta została ustalona w postępowaniu upominawczym z powództwa Spółdzielni [...] w W. w związku z zaległościami z tytułu czynszu, jednakże, jak wyjaśniła wskazany w pozwie lokal nie istnieje w zasobach Spółdzielni, a wykazane zadłużenie jest fikcją. Powyższy wniosek rozpoznany został postanowieniem referendarza sądowego z dnia 15 maja 2009 r., którym przyznano J. P. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, zaś w pozostałym zakresie odmówiono jej przyznania prawa pomocy. Od powyższego postanowienia J. P., pismem z dnia 8 czerwca 2009 r., wniosła sprzeciw. W złożonym sprzeciwie wnioskodawczyni podniosła, że wskazany przez referendarza w postanowieniu wspólny dochód rodziny w wysokości ok. [...] zł miesięcznie nie pokrywa się ze stanem faktycznym, udokumentowanym szczegółowo załącznikami. Dodatkowo wyjaśniła, że jej emerytura wynosiła [...] zł brutto (bez potrąceń z tytułu zaległości czynszowych), zaś po potrąceniach podatku i składki na ubezpieczenie zdrowotne stanowiła kwotę [...] zł netto, a faktycznie po potrąceniach wynosiła kwotę [...] zł, natomiast od marca 2009 r. jej emerytura wynosi [...] zł, tj. poniżej minimum socjalnego. Wskutek wniesienia sprzeciwu postanowienie referendarza sądowego z dnia 15 maja 2009 r. utraciło moc i dlatego sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega ponownemu rozpoznaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści przepisu art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) od postanowienia referendarza sądowego wnosi się do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw - w niniejszej sprawie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zgodnie z art. 260 powołanej ustawy, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. W niniejszej sprawie taka sytuacja ma miejsce. Prawo pomocy, zgodnie z art. 243 § 1 powołanej ustawy, może być przyznane osobie fizycznej na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. W świetle art. 245 § 1-3 tej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego Stosownie do przepisu art. 246 § 1 pkt 1 i 2 powołanej ustawy, prawo pomocy może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, o ile wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W świetle wykazanych przez skarżącą okoliczności dotyczących jej sytuacji materialnej i rodzinnej uzasadniona jest ocena, że znajduje się ona w sytuacji kwalifikującej do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Wprawdzie skarżąca uzyskuje regularne dochody w postaci emerytury, jednakże mając na uwadze wysokość tego świadczenia (według zarzutów wnioskodawczyni podniesionych w sprzeciwie aktualnie od marca 2009 r. wynosi [...] złotych netto) oraz fakt, że z dochodów tych utrzymać się musi dwie dorosłe osoby (córka wnioskodawczyni nie uzyskuje wynagrodzenia z tytułu sprawowanej na uczelni funkcji), uzasadniona jest ocena, że skarżąca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a więc zarówno kosztów sądowych, jak i kosztów ustanowienia w sprawie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny. Oznacza to, że spełniona została przesłanka przyznania prawa pomocy określona w art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy, uzasadniająca przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z powyższych względów, na podstawie art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.