I SAB/Wa 102/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart (spr.) Sędziowie: WSA Dorota Apostolidis WSA Dariusz Pirogowicz Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Żurawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 września 2011 r. sprawy ze skargi T. C. na bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie rozpatrzenia "Zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej" z dnia 9 czerwca 2010 r. 1. zobowiązuje Wojewodę [...] do rozpoznania pisma T. C. zatytułowanego "Zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej" z dnia 9 czerwca 2010 r. - w terminie 1 miesiąca od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej T. C. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. T. C. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Wojewody [...] w sprawie rozpatrzenia "zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej". Wojewoda [...] wszczął z urzędu postępowanie egzekucyjne o wydanie G. nieruchomości położonej w dzielnicy W., obręb [...], oznaczonej jako działka ew. o Nr [...], w celu budowy drogi ekspresowej w korytarzu zarezerwowanym pod autostradę [...] - odcinek: węzeł [...] (z węzłem) - węzeł [...] (z węzłem) - wraz z przebudową infrastruktury technicznej. Postanowieniem z dnia [...] maja 2010 r., nr [...] Wojewoda [...] wezwał T. C. do wykonania obowiązku wydania ww. działki, w terminie 4 dni od doręczenia postanowienia pod rygorem zastosowania środka egzekucyjnego w postaci przymusowego odebrania nieruchomości. T. C. złożyła do Wojewody [...] "zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej" na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez Wojewodę [...] w dniu [...] maja 2010 r., nr [...], załączając ich kopię do wezwania do usunięcia naruszenia prawa z dnia [...] lipca 2010 r. W dniu 15 lutego 2011 r. T. C. złożyła do Ministra Infrastruktury powtórne zażalenie na brak rozstrzygnięcia w tej sprawie. Następnie T. C. pismem z dnia 17 lutego 2011 r. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Wojewody [...] w sprawie rozpatrzenia "zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej", wnosząc o stwierdzenie bezczynności Wojewody [...] i zobowiązanie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. W uzasadnieniu skargi wskazała, że pismem nadanym w dniu 9 czerwca 2010 r. złożyła do Wojewody [...] "zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej" na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez Wojewodę [...] z dnia [...] maja 2010 r., nr [...]. Następnie w dniu 20 lipca 2010 r. złożyła zażalenie na brak rozstrzygnięcia w ww. sprawie. W dniu 15 lutego 2011 r. w kancelarii Ministra Infrastruktury złożyła powtórne zażalenie na brak rozstrzygnięcia w tej sprawie. Dodała, że do dnia wniesienia skargi Wojewoda [...] nie podjął żadnych czynności w sprawie. Organ nie powiadomił także o przyczynach zwłoki, ani nie wyznaczył nowego terminu załatwienia sprawy. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] stwierdził, że T. C. nie wykonała obowiązku wydania nieruchomości, położonej w dzielnicy W., obręb [...], oznaczonej jako działka ew. o Nr [...], G., w celu budowy drogi ekspresowej w korytarzu zarezerwowanym pod autostradę [...] - odcinek: węzeł "[...]" (z węzłem) - węzeł "[....]" (z węzłem) - wraz z przebudową infrastruktury technicznej, w związku z czym wszczął z urzędu postępowanie egzekucyjne mające na celu wydanie nieruchomości. Dodał, że do pisma z dnia [...] lipca 2010 r. stanowiącego wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, T. C. załączyła kopię zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej z [...] 9 czerwca 2010 r., jednakże do dnia dzisiejszego nie złożyła oryginału pisma, bowiem w systemie kancelaryjnym [...] Urzędu Wojewódzkiego nie zostało ono zarejestrowane. Wojewoda podniósł, że wobec braku wpływu oryginału zarzutów T. C. z dnia [...] czerwca 2010 r., a także w związku z naruszeniem art. 63 § 3 kpa organ egzekucyjny nie znalazł podstaw do rozpatrzenia ww. zarzutów i na podstawie art. 64 § 2 kpa wezwał T. C. do usunięcia braku polegającego na nieumieszczeniu podpisu pod zarzutami z dnia [...] czerwca 2010 r. W piśmie z dnia 28 lutego 2011 r. skarżąca wskazała, że organ administracji twierdzi, iż mimo że zarzuty, których dotyczy skarga, nie zostały mu doręczone, to jednocześnie przyznaje, że posiada wiedzę o ich złożeniu. Mimo tego organ nie podjął żadnych czynności do dnia wniesienia skargi. Dodała, że w rezultacie już z tego też względu można zarzucić Wojewodzie [...] bezczynność przez brak wezwania do uzupełnienia braków 6 miesięcy wcześniej. Ponadto wyjaśniła, że w dniu 9 czerwca 2010 r. skarżąca przesłała do Wojewody [...] dwa pisma dwoma listami poleconymi: w jednym zarzut, o których mowa w skardze, zaś w drugim zażalenie na postanowienie Wojewody [...] z [...] maja 2010 r., nr [...]. Oba listy polecone zostały doręczone Wojewodzie [...]. Do dnia 12 maja 2011 r. (data rozpoznania sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie) do Sądu nie wpłynęła żadna informacja dotycząca merytorycznego rozpoznania wniosku skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd, uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Na wstępie należy wskazać, że skarga w rozpoznawanej sprawie została wniesiona po wyczerpaniu środków zaskarżenia. Skarżąca bowiem, przed wniesieniem skargi na bezczynność Wojewody [...], złożyła zażalenie w trybie art. 37 § 1 kpa. Obowiązkiem organu właściwego do załatwienia sprawy jest podjęcie wszelkich niezbędnych czynności w celu wnikliwego i szybkiego rozstrzygnięcia sprawy. Organ administracji publicznej jest obowiązany do załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki. Wyjątkowo, w przypadku, gdy załatwienie sprawy wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, wydanie rozstrzygnięcia powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawie szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania co wynika z art. 35 § 1, 2 i 3 kpa. Podkreślenia wymaga, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył jej wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego. Nadto z ogólnych zasad postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy zgodnie z art. 12 § 1 kpa. Mają one również obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia - stosownie do art. 7 i art. 77 § 1 kpa. Odnosząc powyżej wskazane ogólne zasady postępowania administracyjnego do rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż oznacza to obowiązek organu administracji publicznej podjęcia właściwych i celowych działań, które umożliwią rozpatrzenie zarzutów w sprawie egzekucji wniesionych przez T. C. - w ustawowym terminie. Tymczasem, wniosek ten rozpoznawany jest od ponad 1 roku - zaś okoliczności podane przez organ w odpowiedzi na skargę w żaden sposób nie stanowią usprawiedliwienia niedotrzymania ustawowych terminów do załatwienia sprawy administracyjnej, co więcej twierdzenia organu wzajemnie sobie przeczą. Organ twierdzi jednocześnie, że przedmiotowe zarzuty nie zostały wniesione, po czym podnosi, że do pisma z dnia 20 lipca 2010 r. została dołączona ich kserokopia. Z akt sprawy wynika również, iż kopię przedmiotowych zarzutów [...] Urząd Wojewódzki Wydział Skarbu Państwa i Nieruchomości przesłał Wydziałowi Infrastruktury i Środowiska przy piśmie z dnia [...] lipca 2011 r. Z uwagi na powyższe niniejszy skład orzekający podziela w zupełności pogląd, iż Wojewoda posiadał wiedzę o zgłoszonych przez T. C. zarzutach, a brak działań w sprawie motywowany brakiem złożenia ich oryginału - nie może usprawiedliwiać bezczynności organu w rozumieniu art. 149 p.p.s.a. Wskazać należy, że zarówno wyrażona w art. 8 kpa zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, jak również zasada szybkości postępowania, wyrażona w art. 12 § 1 kpa, wręcz nakazują organom administracji publicznej zgromadzenie niezbędnej dokumentacji od chwili wszczęcia sprawy w sposób szybki, efektywny i sprawny. Taka sytuacja w niniejszej sprawie z całą pewnością nie miała miejsca, co uzasadnia stwierdzenie, iż skarga jest zasadna. Tym bardziej, że organ dopiero po upłynięciu ponad 6 miesięcy wezwał skarżącą do podpisania zarzutów. Przy czym następnie przez blisko kolejnych 6 miesięcy nie podjął rozstrzygnięcia w sprawie – co w sposób jednoznaczny wskazuje, że Wojewoda [...], naruszając zarówno art. 35 § 1 i 3 kpa jak i art. 12 § 1 kpa, pozostaje w zwłoce. Nawet, jeśli postępowanie administracyjne jest szczególnie skomplikowane, to zwłoka organu trwająca blisko rok w postępowaniu egzekucyjnym, w którym została odebrana nieruchomości - w załatwieniu sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa - nie jest usprawiedliwiona. Podobne stanowisko wynika z utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego. W sprawie sygn. akt IV SA 105/00 (LEX 53462) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że : "Zasada sformułowana w art. 6 kpa, zgodnie z którą organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa, odnosi się również do ścisłego przestrzegania terminów wyznaczonych do załatwiania spraw określonych w art. 35 i 36 kpa. Obowiązek załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki (art. 35 § 1 kpa) pozostaje także w bezpośrednim związku z dyrektywami zawartymi w art. 7 i 8 kpa, zobowiązującymi organy administracji publicznej do stania na straży praworządności i uwzględniania słusznego interesu obywateli a także pogłębiania prowadzonym postępowaniem zaufania obywateli do organów państwa." Zważywszy wszystkie podniesione wyżej okoliczności, stosownie do treści art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.