I SAB/Wa 1175/16
WyrokWSA w Warszawie2017-02-23
Skład orzekający: WSA Dariusz Pirogowicz, WSA Joanna Skiba, WSA Przemysław Żmich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego, które nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa, uzasadnia umorzenie postępowania sądowego w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu?Ratio decidendi
Wydanie przez organ decyzji po wniesieniu skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania powoduje umorzenie postępowania sądowego w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu, ponieważ stało się ono bezprzedmiotowe. Niemniej jednak, sąd nadal ocenia, czy przewlekłość miała miejsce, nawet jeśli nie była rażąca, a następnie orzeka o kosztach postępowania.Stan faktyczny
Strony wniosły skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa w sprawie rozpoznania odwołania od decyzji odmawiającej przyznania odszkodowania za nieruchomość. Zarzucono organowi przekroczenie terminów załatwienia sprawy, mimo wcześniejszych wyroków sądowych i wezwań. W trakcie postępowania sądowego organ wydał decyzję, co uczyniło bezprzedmiotowym zobowiązanie go do wydania aktu. Sąd ocenił, że postępowanie było prowadzone przewlekle, ale nie z rażącym naruszeniem prawa.Rozstrzygnięcie
1. Stwierdza, że Minister Infrastruktury i Budownictwa dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, które nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2. Umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu; 3. Zasądza od Ministra Infrastruktury i Budownictwa na rzecz skarżących kwotę 580 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: WSA Dariusz Pirogowicz Sędziowie: WSA Joanna Skiba (spr.) WSA Przemysław Żmich po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. C., J. C., K. C. i Z. C. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji 1. stwierdza, że Minister Infrastruktury i Budownictwa dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, które nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2. umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury i Budownictwa na rzecz J. C., J. C., K. C. i Z. C. solidarnie kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
J. C., J. C. , K. C. i Z. C. wnieśli skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa w sprawie dotyczącej rozpoznania odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu [...] z dnia [...] stycznia 1986 r., odmawiającej przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] , nr hip. [...]. W skardze zarzucono organowi przekroczenie terminów załatwienia sprawy, mimo przekazania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 czerwca 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 347/15 oraz wezwania do załatwienia sprawy.
Minister Infrastruktury w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu podniósł, że czas procedowania w niniejszej sprawie uległ przedłużeniu z powodu konieczności zgromadzenia materiału dowodowego zaleconego w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 czerwca 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 347/15 oraz z powodu zmian organizacyjnych .
W dniu 29 grudnia 2016 r. do akt wpłynęła decyzja Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] grudnia 2016 r. utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu [...] z dnia [...] stycznia 1986 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa w sprawie dotyczącej rozpoznania odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2014 r. nr [...]. Przewlekłość organu zachodzi zaś wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie - ale mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem stosownego aktu. Dla stwierdzenia tego stanu nie ma przy tym znaczenia z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy został on spowodowany zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu w jego podjęciu. Okoliczności te będą miały natomiast znaczenie podczas oceny, czy stwierdzona przewlekłóśc bezczynność miała charakter kwalifikowany tj. czy była ona rażąca, w rozumieniu art. 149 § 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a."), czy też nie.
W sprawie niniejszej, w związku z wydaniem przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa decyzji z dnia [...] grudnia 2016 r. utrzymującej w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu [...] z dnia [...] stycznia 1986 r. orzekanie o zobowiązaniu organu do wydania decyzji stało się bezprzedmiotowe. Brak jest zatem podstaw do zobowiązania przez Sąd organu do załatwienia sprawy na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo dokonania czynności. Jednocześnie, na podstawie art. 149 § 1a ppsa, sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Rozpoznanie odwołania skarżących powoduje bowiem, iż brak jest podstaw do zobowiązania przez Sąd organu do rozstrzygnięcia sprawy. Decyzja Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] grudnia 2016 r. stanowi akt administracyjny podlegający odrębnej kontroli sądu administracyjnego. Z tych też względów, Sąd orzekł o umorzeniu postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu.
Wskazać jednak należy, że wydanie przez organ decyzji po wniesieniu do sądu skargi na bezczynność lub (jak w niniejszej sprawie) przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego nie powoduje, stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a., że w zakresie dotyczącym rozstrzygnięcia o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1360/12, dostępne na: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Natomiast, o rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako celowe unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu.
Oceniając skargę w tym zakresie uznać należy, że postępowanie było prowadzone przewlekle. Zgodnie z art. 35 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 - dalej jako: "k.p.a."), organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Stosownie zaś do art. 35 § 3 k.p.a., załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. W rozpoznawanej sprawie Minister Infrastruktury i Budownictwa nie wywiązał się z ustawowych obowiązków wynikających z powołanych wyżej przepisów prawa. Z analizy akt sprawy wynika, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 czerwca 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 347/15 wpłynął do organu w dniu 28 października 2015 r., decyzja zaś została wydana przez organ w dniu [...] grudnia 2016 r.
Przystępując jednak do oceny czy przewlekłość miała charakter rażący należy w pierwszej kolejności zdefiniować pojęcie "rażącego naruszenia prawa".
W orzecznictwie przyjmuje się, że kwalifikacja naruszenia prawa jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Podnosi się, że rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 149 § 1 p.p.s.a. jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Rażące naruszenie prawa dotyczyć może w szczególności zawartych w k.p.a. przepisów o terminach załatwienia sprawy administracyjnej poprzez ich ewidentne (oczywiste) niezastosowanie lub nieprawidłowe zastosowanie. Przyjmuje się, że w celu ustalenia, czy naruszenie prawa jest rażące, należy uwzględnić nie tylko proste zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania i jego zakończenia, lecz także warunkowane okolicznościami materialnoprawnymi sprawy czynności, jakie powinien podjąć organ dążąc do merytorycznego rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. Innymi słowy, samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy, musi być znaczne i niezaprzeczalne a rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach musi być pozbawione racjonalnego (prawnego) uzasadnienia (por.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, LEX nr 1218894; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 29 maja 2013 r., sygn. akt II SAB/Gd 29/13, LEX nr 1368782; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 27 czerwca 2013 r., sygn. akt III SAB/Gd 13/13, LEX nr 1368959; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 17 października 2014 r., sygn. akt II SAB/Łd 124/14, LEX nr 1534558).
W przedmiotowej sprawie, zdaniem sądu, nie można dopatrzyć się rażącego naruszenia prawa przy prowadzeniu postępowania, gdyż prowadzone postępowanie wymagało wykonania szeregu czynności w sprawie, które nie wszystkie były zależne od organu (vide: uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 czerwca 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 347/15 ). W tej sytuacji Sąd na podstawie przywołanego powyżej przepisu uznał, że przewlekłość postępowania nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 2 wyroku. W punkcie 1 wyroku orzeczono na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło