I SAB/Wa 122/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Przemysław Żmich po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi K.Z. - likwidatora [...] Sp. z o.o. w likwidacji w W. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpatrzenia wniosku z dnia 26 stycznia 1947 r. o przyznanie prawa własności czasowej do nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], ozn. hip. nr [...] - w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta W. miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. wymierza Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 1.000 (tysiąc) złotych płatną w terminie jednego miesiąca od daty uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 4. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżącego K.Z. - likwidatora [...] Sp. z o.o. w likwidacji w W. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu 15 lutego 2013 r. K.Z. – likwidator [...] Sp. z o.o. w likwidacji w W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku A.L. prezesa zarządu Spółki [...] z dnia 26 stycznia 1947 r. o przyznanie prawa własności czasowej do nieruchomości [...] położonej przy [...], ozn. nr hip. [...]. W uzasadnieniu skargi podniósł, że mimo upływu wszelkich terminów załatwienia sprawy nie została wydana decyzja merytoryczna, a organ nie poinformował nawet o przyczynie niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie. Zatem nastąpiło ewidentne naruszenie przepisów dotyczących terminów załatwienia sprawy, co skutkuje zasadnością skargi. Skarżący wniósł również o stwierdzenie, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa i o wymierzenie organowi grzywny. Ponadto zwrócił się o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na podstawie art.119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej "Ppsa". W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie, wyjaśniając, że w piśmie z dnia 18 marca 2013 r. wystąpił do strony o przesłanie odpisu z rejestru handlowego RHB [...] w W. w celu ustalenia, czy A.L. prezes zarządu wymienionej Spółki był osobą uprawnioną do złożenia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej do opisanej nieruchomości. Organ poinformował jednocześnie, iż postępowanie zostanie zakończone w terminie 2 miesięcy od daty otrzymania żądanego dokumentu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 35 § 1 Kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Stosownie zaś do art. 35 § 3 kpa, załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Pojęcie przewlekłego prowadzenia postępowania obejmuje takie działanie organu, które nacechowane jest opieszałością i nieskutecznością. Ma ono miejsce w sytuacji, gdy formalnie organowi nie można postawić zarzutu niepodejmowania czynności w sprawie, jednakże czynności procesowe są wykonywane w znacznych odstępach czasu, lektura akt postępowania wskazuje, że organ nie ma pomysłu na sprawne przeprowadzenie postępowania, podejmuje czynności procesowe, które mają stworzyć pozory aktywnej roli organu w prowadzonym postępowaniu, co prowadzi w konsekwencji do braku możliwości realizacji przez stronę jej praw w ustawowym terminie załatwienia sprawy. W tego typu sprawach kontrola Sądu zmierza zatem do ustalenia, czy postępowanie prowadzone w sprawie nosi znamiona przewlekłości. W ocenie Sądu, sytuacja taka ma miejsce w niniejszej sprawie. Sąd zauważa, że wniosek A.L. prezesa zarządu [...] Sp. z o.o. z dnia 26 stycznia 1947 r., podtrzymany w postępowaniu przez likwidatora Spółki pismem z dnia 31 sierpnia 2011 r., mimo podejmowanych przez organ czynności procesowych i znacznego przekroczenia maksymalnego dwumiesięcznego terminu na załatwienie sprawy (art. 35 § 3 kpa), nadal pozostaje nierozpoznany. W ocenie Sądu, zaniechanie organu ma charakter przewlekłego prowadzenia postępowania, ponieważ Prezydent W. dokonuje jednostkowych czynności procesowych w znacznych, niczym nieuzasadnionych, odstępach czasu, przy czym część tych czynności nie dotyczy wyjaśniania merytorycznych aspektów sprawy. Z tego względu Sąd uznał skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania za uzasadnioną i zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wskazanego wniosku, w terminie 2 miesięcy od daty zwrotu akt postępowania wraz z prawomocnym wyrokiem. Niniejszą sprawę można bowiem zakwalifikować jako sprawę szczególnie skomplikowaną. Ponadto Sąd zauważa, że do przepisu art. 149 § 2 Ppsa, z dniem 17 maja 2011 r., wprowadzony został obowiązek badania przez Sąd, czy przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy administracji publicznej miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Rozszerzony zakres kompetencji Sądu związany jest ze zmianą wprowadzoną przez art. 14 pkt 2 ustawy z dnia 20 stycznia 2011 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa (Dz. U Nr 34, poz. 173). Przy czy biorąc pod uwagę, że na mocy art. 16 ustawy z dnia 20 stycznia 2011 r. zmiana przepisu art. 149 § 2 Ppsa ma zastosowanie do działań i zaniechań funkcjonariuszy publicznych, które nastąpiły od dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej, to czy zaniechanie organu ma charakter rażącego naruszenia prawa dotyczy okresu od dnia 17 maja 2011 r. do dnia orzekania przez Sąd. Analizując to zagadnienie Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd zwraca uwagę, że Prezydent W. w dniu 2 sierpnia 2011 r. otrzymał ostateczną decyzję z dnia [...] lipca 2011 r. utrzymującą w mocy decyzję z dnia [...] marca 2010 r. stwierdzającą nieważność orzeczenia Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 1948 r. o przejściu wszystkich budynków położonych na przedmiotowej nieruchomości na własność Gminy W., w której uzyskał stanowisko Ministra Infrastruktury, co do tego jaki status prawny ma wniosek z dnia 26 stycznia 1947 r. o przyznanie prawa własności czasowej. Prezydent mimo pism składanych przez skarżącego w dniu 5 września 2011 r. i 3 kwietnia 2011 r. (pismo o przyśpieszenie załatwienia sprawy i zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie) dopiero pismem z dnia 3 lipca 2012 r. wystąpił do Ministra Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej o akta nieruchomości i zaświadczenie sądu wieczystoksięgowego. Pismami z tej samej daty organ wystąpił do Ministra Gospodarki o informację na temat nacjonalizacji przedmiotowej nieruchomości oraz poinformował skarżącego o przyczynach zwłoki i wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy do dnia 31 października 2012 r. Mimo pisma skarżącego z dnia 14 grudnia 2012 r. wzywającego do wydania decyzji w sprawie organ dopiero pismem z dnia 3 stycznia 2013 r. wystąpił do Biura Architektury i Planowania Przestrzennego Urzędu W. o informację planistyczną dotyczącą terenu przedmiotowej nieruchomości. Po wniesieniu skargi w dniu 19 lutego 2013 r. organ pismem z dnia 22 lutego 2013 r. poinformował strony o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym, natomiast pismem z dnia 18 marca 2013 r. organ wystąpił do pełnomocnika skarżącego o informację, czy A.L. był osobą uprawnioną do złożenia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej do przedmiotowej nieruchomości. Zdaniem Sądu przedstawiony wyżej stan faktyczny sprawy świadczy o tym, że organ rażąco naruszył zasadę ekonomiki postępowania z art. 12 § 1 Kpa oraz maksymalny dwumiesięczny termin na załatwienie sprawy z art. 35 § 3 Kpa. Prezydent po otrzymaniu ostatecznej decyzji z dnia [...] lipca 2011 r. dopiero po upływie 11 miesięcy podjął czynności procesowe. Z akt sprawy wynika, że czynności procesowe podejmowane były w znacznych odstępach czasu i z reguły były wymuszane przez pisma kierowane do organu przez skarżącego. Wyznaczane przez organ nowe terminy załatwienia sprawy nie były dotrzymywane. Ze sposobu procedowania organu wynika brak koncentracji czynności dowodowych w czasie, fragmentaryczne wyjaśnianie stanu faktycznego i prawnego sprawy, brak dążenia do tego, aby w rozsądnym terminie wyjaśnić przesłanki podmiotowe i przedmiotowe sprawy, co należy ocenić szczególnie nagannie w sytuacji, gdy chodzi o nierozpoznany wniosek z 1947 r. W realiach niniejszej sprawy, z uwagi na sposób procedowania organu, Sąd uznał za zasadne ukaranie Prezydenta W. grzywną w wysokości 1.000 (tysiąc) zł. Mając to wszystko na uwadze Sąd, na podstawie art. 119 pkt 2 i art. 120 w związku art. 149 Ppsa orzekł, jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 Ppsa w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).