I SAB/Wa 1248/16
WyrokWSA w Warszawie2016-11-07
Skład orzekający: Marta Kołtun – Kulik, Tomasz Szmydt, Przemysław Żmich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Minister Infrastruktury i Budownictwa dopuścił się bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego z 1965 r., i czy ta bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Minister Infrastruktury i Budownictwa dopuścił się bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Bezczynność ta wynikała z bardzo dużych odstępów czasowych między czynnościami organu, które były podejmowane od 2010 r. do listopada 2016 r., co naruszało zasady szybkości i terminowości postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżący J. G. wniósł skargę na bezczynność Ministra Infrastruktury i Budownictwa w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego z 1965 r. Skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 35 § 1 kpa i art. 36 kpa poprzez niezakończenie sprawy w terminie miesięcznym i niezawiadomienie o przyczynach zwłoki. Minister Infrastruktury i Budownictwa wniósł o oddalenie skargi, argumentując długotrwałość spraw dotyczących gruntów i konieczność zebrania materiału dowodowego. W dniu rozprawy wpłynęła decyzja Ministra z listopada 2016 r. rozpoznająca wniosek skarżącego.Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono, że Minister Infrastruktury i Budownictwa dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. 2. Umorzono postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu. 3. Zasądzono od Ministra Infrastruktury i Budownictwa na rzecz J. G. kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Kołtun – Kulik Sędziowie: Sędzia WSA Tomasz Szmydt (spr.) Sędzia WSA Przemysław Żmich Protokolant referent stażysta Joanna Berbecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2016 r. sprawy ze skargi J. G. na bezczynność Ministra Infrastruktury i Budownictwa w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia 1. stwierdza, że Minister Infrastruktury i Budownictwa dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 2. umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury i Budownictwa na rzecz J. G. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
J. G., pismem z dnia 29 lipca 2016 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Infrastruktury i Budownictwa w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...] stycznia 1965 r., nr [...] odmawiającego dotychczasowemu właścicielowi ustanowienia wieczystego użytkowania gruntu nieruchomości w. położonej przy ul. [...].
Skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 35 § 1 kpa poprzez niezakończenie sprawy w terminie miesięcznym oraz naruszenie art. 36 kpa poprzez niezawiadomienie strony o niezałatwieniu sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa, przyczynach zwłoki i wskazaniu nowego terminu załatwienia sprawy i wniósł o zobowiązanie Ministra do wydania decyzji w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu wyroku wraz z aktami sprawy oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że pismem z dnia 25 sierpnia 2010 r. wniósł do organu wniosek o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...] stycznia 1965 r., nr [...] i do dnia dzisiejszego postępowanie, mimo złożenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, nie zostało zakończone (sprawa nie została załatwiona), jak również organ nie poinformował o niezałatwieniu sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa, przyczynach zwłoki i nowym terminie załatwienia sprawy. Skarga na bezczynność jest więc uzasadniona.
W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury i Budownictwa wniósł o jej oddalenie. Organ przedstawił przebieg postępowania oraz zaznaczył, że rozstrzygnięcia podejmowane przez organ administracji winny opierać się na zebranym materiale dowodowym oraz zawierać wyczerpujące uzasadnienie. W ocenie organu zasada szybkości postępowania nie jest zasadą nadrzędną w stosunku do innych zasad postępowania wymienionych w kpa. Takie rozumowanie prowadziłoby do działań niezgodnych z prawem.
Ponadto organ stwierdził, iż nadużyciem jest powoływanie się przez stronę na termin dwumiesięczny zakreślony w kpa, bowiem sprawy dotyczące gruntów w. ze swojej natury mają charakter długotrwały, co wiąże się z trudnościami w ustaleniu stanu faktycznego na dzień wydania orzeczenia oraz ze zgromadzeniem całości akt archiwalnych postępowania po kilkudziesięciu latach od jego zakończenia, a w przedmiotowym przypadku – po upływie ponad 50 lat.
Podniesiono również, iż organ podejmował w toku postępowania liczne czynności o których skarżący był informowany pismami przekazywanymi "do wiadomości". Ponadto wszystkie strony postępowania informowane były również o przewidywanym terminie zakończenia postępowania.
W dniu 7 listopada 2016 r. do akt sprawy wpłynęła decyzja Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] listopada 2016 r., nr [...] rozpoznająca wniosek skarżącego o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...] stycznia 1965 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
W myśl natomiast art. 149 § 1 powołanej ustawy, sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a ppsa).
Podkreślić należy, że zgodnie z art. 12 § 1 kpa organy administracji publicznej mają obowiązek działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Na organie prowadzącym postępowanie spoczywa obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do załatwienia sprawy (art. 7 i art. 77 § 1 kpa).
Stosownie do treści art. 35 § 1 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy, od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 kpa).
W myśl natomiast art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 kpa.).
W rozpoznawanej sprawie oczywiste jest, że Minister Infrastruktury i Budownictwa nie wydał w ustawowym terminie decyzji w prowadzonym postępowaniu administracyjnym. Analiza zgromadzonego w rozpoznawanej sprawie materiału dowodowego jednoznacznie bowiem wskazuje, że wniosek o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...] stycznia 1965 r., nr [...] odmawiający dotychczasowemu właścicielowi ustanowienia wieczystego użytkowania gruntu nieruchomości w. położonej przy ul. [...]. rozpoznany został przez Ministra stosowną decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. Okoliczność powyższa nie budzi jakichkolwiek wątpliwości.
W ocenie Sądu, stwierdzona bezczynność miała charakter rażący. Z akt administracyjnych wynika, iż od wpływu do organu wniosku skarżącego z dnia 25 sierpnia 2010 r. o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...] stycznia 1965 r. – czynności dokonywane przez organ Ministra Infrastruktury i Budownictwa zmierzające do merytorycznego załatwienia sprawy dokonywane były w bardzo dużych odstępach czasowych. Pierwsze czynności dokonano we wrześniu i w grudniu 2010 r., kolejne w czerwcu 2011 r. oraz w październiku 2013 r. Były to ostatnie czynności podjęte przez organ przed wniesieniem skargi do Sądu i wydaniem decyzji w [...] listopada 2016 r. (w dniu rozprawy).
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 149 § 1, art. 161 § 1 pkt 3 i art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło