I SAB/Wa 1289/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) Sędziowie WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz WSA Elżbieta Lenart Protokolant ref. staż. Marcin Sieradzki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi A. S., P. S. i S. S. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość [...] 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku z dnia 5 września 2014 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ulicy [...] i [...] oznaczoną nr hip. "[...]" działka nr [...], w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. solidarnie na rzecz A. S., P. S. i S. S. solidarnie kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. A. S., S. S. i P. S. (dalej jako "skarżący") pismem z 20 maja 2016 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] i [...] ozn. hip. "[...]" dz. nr [...]. Jak wynika z akt administracyjnych przedmiotowa nieruchomość, na mocy dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz.U. Nr 50, poz. 279), przeszła na własność gminy W., a następnie stała się własnością Skarbu Państwa. Skarżący wnioskiem z 5 września 2014 r. wystąpili do Urzędu W. o ustalenie na ich rzecz odszkodowania za przedmiotową nieruchomość w trybie art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2014 r. poz. 518 ze zm.). Organ pismem z 3 listopada 2014 r. wystąpił do Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami w [...] o nadesłanie akt lokalizacyjnych dotyczących ww. nieruchomości. Skarżący pismem z 18 lutego 2015 r. wnieśli do Wojewody [...] zażalenie na niezałatwienie przez organ sprawy w terminie. Pismem z 14 grudnia 2015 r. organ wystąpił do Archiwum Państwowego W. o przesłanie kopii fragmentu Ogólnego planu zabudowania W. zatwierdzonego przez Ministerstwo Robót Publicznych w dniu [...] sierpnia 1931 r. wraz z odpowiednim opisem dotyczącym ww. nieruchomości (dokumenty te nadesłano w dniu 20 stycznia 2016 r.). Z kolei pismami z 18 grudnia 2015 r. poinformował wnioskodawców o przyczynach niedochowania terminu i podjętych czynnościach, a następnie akta sprawy przekazał do Wojewódzkiego Urzędu [...] w [...] w celu rozpoznania zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie. Wojewoda [...] postanowieniem z [...] stycznia 2016 r. uznał wniesione zażalenie za uzasadnione i wyznaczył Prezydentowi W. termin na podjęcie stosownego rozstrzygnięcia wynoszący 3 miesiące od doręczenia orzeczenia. Akta sprawy zwrócono do Urzędu W. w dniu 3 lutego 2016 r. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze z 20 maja 2016 r. na bezczynność organu skarżący podnieśli, że mimo upływu terminu wyznaczonego przez Wojewodę [...] w postanowieniu z [...] stycznia 2016 r., organ nadal nie wydał rozstrzygnięcia. Nie powiadomił również o przyczynach milczenia i nieuzasadnionej zwłoki w załatwieniu sprawy. W związku z tym skarżący wnieśli o zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku o odszkodowanie w terminie 1 miesiąca; stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podał, że pismem z 12 sierpnia 2016 r. poinformowano skarżących, że z uwagi na konieczność zgromadzenia całości dokumentacji nie było możliwe rozpatrzenie wniosku w terminie wyznaczonym w art. 35 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.), powoływanej dalej jako "K.p.a." Jednocześnie jako przewidywaną datą zakończenia postępowania wskazano dzień 30 września 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 35 § 1 i 3 K.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W myśl natomiast art. 36 § 1 K.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Wskazać należy, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, bowiem Prezydent W. od 8 września 2014 r., kiedy to do organu wpłynął wniosek skarżących z 5 września 2014 r., do dnia wyrokowania nie wydał rozstrzygnięcia w przedmiocie ustalenia odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. Organ nie zastosował się również do obowiązku wynikającego z przepisu art. 36 K.p.a., bowiem jedyne pismo informujące o przewidywanym terminie zakończenia postępowania wystosowano do stron w dniu 12 sierpnia 2016 r., a zatem już po wniesieniu skargi na bezczynność. Nie budzi więc wątpliwości Sądu, że Prezydent W. nie wywiązał się z ustawowego obowiązku rozstrzygnięcia sprawy bez zbędnej zwłoki, a zatem koniecznym było wydanie wyroku zobowiązującego organ do rozpoznania wniosku z 5 września 2014 r. Wyznaczając, stosownie do art. 149 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", termin w jakim organ zobowiązany będzie do załatwienia sprawy, Sąd miał na względzie możliwość zakończenia w tym okresie postępowania. Zdaniem Sądu, rozsądnym i realnym terminem, w jakim możliwe jest zakończenia postępowania bez uszczerbku dla gwarancji procesowych stron, a więc takim, przy ustalaniu którego uwzględniona jest złożoność materii w jakiej organ będzie orzekał, jest termin trzech miesięcy od daty zwrotu do organu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. Sąd uznał jednocześnie, że zaistniała w sprawie bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. Należy mieć bowiem na uwadze, że przez cały czas trwania postępowania organ podejmował czynności zmierzające do wyjaśnienia, czy w sprawie spełnione zostały przesłanki do przyznania na rzecz skarżących odszkodowania za przedmiotową nieruchomość (por. pisma z 3 listopada 2014 r., z 14 grudnia 2015 r. i z 12 sierpnia 2016 r.). Ponadto akta sprawy na okres około 2 miesięcy przekazane zostały do Wojewody [...] z zażaleniem na niezałatwienie sprawy w terminie. Zwrócone zostały one w dniu 3 lutego 2016 r., podczas gdy już 20 maja 2016 r. wniesiono skargę na bezczynność organu, z którą akta sprawy przekazane zostały następnie do Sądu. W tej sytuacji, jak również mając na względzie specyfikę i skomplikowany charakter postępowania prowadzonego w przedmiocie odszkodowania w trybie art. 215 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz konieczność uzupełnienia materiału dowodowego, nie sposób zarzucić organowi, że jego bezczynność w sprawie ma charakter rażącego naruszenia prawa. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 3 oraz art. 149 § 1a P.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1 i 2 wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania (pkt 3 wyroku) orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800). Na powyższe koszty składają się wynagrodzenie pełnomocnika skarżących w kwocie 480 zł oraz wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości 100 zł.