I SAB/Wa 133/09
PostanowienieWSA w Warszawie2009-12-01
Skład orzekający: Agnieszka Miernik, Mirosław Gdesz, Joanna Skiba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak wystąpienia przez organ z wnioskiem o wydanie decyzji o wygaśnięciu trwałego zarządu nieruchomością, która stała się zbędna, może być uznany za bezczynność organu w rozumieniu Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi?Ratio decidendi
Sąd uznał, że brak wystąpienia przez organ z wnioskiem o wydanie decyzji o wygaśnięciu trwałego zarządu nieruchomością, która stała się zbędna, nie stanowi bezczynności organu w rozumieniu art. 3 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Złożenie takiego wniosku leży w gestii jednostki organizacyjnej sprawującej trwały zarząd i jest czynnością z zakresu jej swobodnej oceny, a nie czynnością z zakresu administracji publicznej podlegającą kontroli sądowej w trybie skargi na bezczynność.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, zarzucając mu niewystąpienie z wnioskiem o wydanie decyzji o wygaśnięciu trwałego zarządu do lokalu mieszkalnego, który stał się zbędny. Skarżąca argumentowała, że lokal stanowi własność Miasta W. i został oddany w trwały zarząd Ministerstwu, jednak nie jest wykorzystywany zgodnie z przeznaczeniem. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o oddalenie skargi, wskazując na błędną interpretację przepisów przez skarżącą i brak podstaw do ustanowienia trwałego zarządu.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił odrzucić skargę i zwrócić skarżącej kwotę 100 zł tytułem zwrotu wpisu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Miernik (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Mirosław Gdesz Sędzia WSA Joanna Skiba Protokolant Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi I. G. na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie niewystąpienia z wnioskiem o wydanie decyzji o wygaśnięciu trwałego zarządu postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącej I. G. z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu uiszczonego wpisu.
I. G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji polegającą na niezwróceniu się przez Ministra do właściwego organu z wnioskiem o wydanie decyzji o wygaśnięciu trwałego zarządu do lokalu mieszkalnego, położonego w W. przy ul. [...]. W skardze wniosła o zobowiązanie Ministra do podjęcia czynności mających na celu wydanie Miastu W. tego lokalu z zasobów [...] i wezwania właściciela lokalu do udziału w sprawie. Skarżąca wskazała, że powyższy lokal stanowi własność Miasta W. i został oddany Ministerstwu Spraw Wewnętrznych i Administracji w trwały zarząd na podstawie przepisów art. 43 i nast. ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603), a także, że lokal ten faktycznie pozostaje w dyspozycji [...].
I. G. wskazała, że jej mąż Z. G. - [...] na rzecz którego została wydana decyzja o przydziale przedmiotowego lokalu - nie zamieszkuje w nim od wielu lat. Obecnie w tym lokalu zamieszkuje skarżąca, która posiada do tego uprawnienie na podstawie obowiązujących przepisów, tj. § 8 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. Nr 105,
poz. 884). Skarżąca podała, że nie dysponuje prawem do innego lokalu mieszkalnego ani domu. Skarżąca podniosła, że w związku z zaistniałą sytuacją faktyczną zarówno ona, jak i właściciel lokalu Miasto W. wielokrotnie zwracali się do [...] o uregulowanie jej sytuacji mieszkaniowej zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
Zdaniem I. G. - mając na uwadze treść art. 47 ustawy o gospodarce nieruchomościami, [...] powinien zwrócić się do właściwego organu z wnioskiem o wydanie decyzji o wygaśnięciu tego zarządu do całej nieruchomości lub jej części, jeżeli stała się ona dla niego zbędna, po uprzednim uzyskaniu zgody Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Powyższy lokal stał się bowiem zbędny, skoro nie jest zajmowany przez [...], co w konsekwencji powoduje, że nie jest on wykorzystywany zgodnie z przeznaczeniem, dla którego został ustanowiony trwały zarząd.
W ocenie skarżącej, wystąpienie ze strony wskazanych wyżej organów
z wnioskiem o wygaśnięcie trwałego zarządu należy uznać za czynność z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skoro więc [...], jak i Minister Spraw Wewnętrznych
i Administracji nie podjęli żadnych z wyżej wymienionych działań, to pozostają
w bezczynności. Skarżąca zauważyła, że zachowanie Ministra narusza jej wolności
i prawa obywatelskie, albowiem nie może wykupić lokalu (z bonifikatą) od W.
W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł
o jej oddalenie. W uzasadnieniu organ wskazał, że zarzut skarżącej dotyczący bezczynności organu nie ma podstawy prawnej i wynika z błędnej interpretacji powołanych przez skarżącą przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami.
W uzasadnieniu organ podniósł, że lokal nr [...] przy ul. [...] w W. jest własnością gminy - Miasta W. i pozostaje w jego zasobach. Przedmiotowy lokal decyzją wydaną przez ówczesną [...] z dnia [...] listopada 1976 r., nr [...] przydzielony został Z. G., a osobami uprawnionymi do zamieszkania wspólnie z wyżej wymienionym zostali żona I. G. oraz córka B. Organ wskazał, że budynek przy ul. [...] w W. nie stanowi własności Skarbu Państwa. Nie został więc i w obecnym stanie faktycznym nie mógłby być ustanowiony na rzecz Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji ani na rzecz [...] (dysponenta lokalu) trwały zarząd.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jest niedopuszczalna.
Wskazać należy, że nie każdy przejaw działalności organów administracji publicznej podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Zakres właściwości sądu administracyjnego pierwszej instancji normuje przepis art. 3 § 2 i 3 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.
Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Przy czym Sądy administracyjne orzekają także
w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę
i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 cytowanej ustawy).
Analizując dopuszczalność skargi przez pryzmat powołanych wyżej przepisów Sąd uznał, że wskazanego w skardze braku działania organu polegającego na niezwróceniu się przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji do właściwego organu, na podstawie art. 47 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami,
z wnioskiem o wygaszenie trwałego zarządu lokalem mieszkalnym nie można zakwalifikować jako bezczynności, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Przepis art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przewiduje, że przedmiot skargi w sprawie bezczynności może dotyczyć tylko i wyłącznie bezczynności polegającej na niewydaniu przez organ w ramach sformalizowanej procedury aktu administracyjnego, tj. decyzji, określonego postanowienia albo niewydaniu innego aktu, czy niepodjęciu czynności (podejmowanych najczęściej poza sformalizowaną procedurą lub na podstawie mało sformalizowanej procedury szczególnej), z zakresu administracji publicznej, dotyczących indywidualnych uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, skierowanych do podmiotów usytuowanych poza administracją publiczną.
Poza sporem jest, że w niniejszej sprawie skarżącej nie chodzi o bezczynność,
o której mowa w art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z pkt 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (w zakresie dotyczącym niewydania określonego aktu). Wskazany w skardze przypadek bezczynności nie jest także bezczynnością polegającą na niepodjęciu przez organ czynności, o której mowa art. 3 § 2 pkt 4 cytowanej ustawy. Ostatni z powołanych przepisów dotyczy bowiem jedynie takich czynności, które – po pierwsze, w sprawie administracyjnej stanowią końcową, merytoryczną wypowiedź organu w danej kwestii, a więc niejako (z woli ustawodawcy) zastępują decyzję administracyjną jako podstawową formę załatwiania spraw indywidualnych; po drugie – bezpośrednim skutkiem tych czynności są pewne zmiany
w sytuacji prawnej, czy statusie prawnym jednostki, wynikające z tego, że poprzez podjęcie określonej czynności organ stwierdzi (określi, potwierdzi) istnienie (nieistnienie) określonego prawa bądź obowiązku wynikającego wprost z przepisu prawa bądź też na podstawie przepisu prawa na nowo ukształtuje (ustali) prawa lub obowiązki określonego podmiotu.
W ocenie Sądu, czynność w postaci złożenia wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia trwałego zarządu, opisanych wyżej cech nie posiada. W myśl art. 47 ustawy o gospodarce nieruchomościami jednostka organizacyjna sprawująca trwały zarząd może zgłosić właściwemu organowi wniosek o wydanie decyzji o wygaśnięciu tego zarządu do całej nieruchomości lub jej części, jeżeli stała się dla niej zbędna. Złożenie wniosku powinno być poprzedzone uzyskaniem zgody organu nadzorującego jednostkę organizacyjną.
Pomijając to, że w rozpoznawanej sprawie Minister Spraw Wewnętrznych
i Administracji nie jest organem, na rzecz którego ustanowiono trwały zarząd lokalem mieszkalnym położonym w W. przy ul. [...], wskazać należy, że nie można żądać od jednostki sprawującej trwały zarząd wystąpienia z wnioskiem o jego wygaszenie. Złożenie takiego wniosku pozostaje w sferze decyzyjnej jednostki organizacyjnej sprawującej trwały zarząd i zależy od jej oceny zbędności nieruchomości. Nie jest to zatem czynność (sprawa) z zakresu administracji publicznej. Dlatego też brak złożenia wniosku o wygaszenie trwałego zarządu nie może być oceniany jako bezczynność organu. Kryterium zaś wyznaczającym zakres sądowej kontroli jest czynność (sprawa) z zakresu administracji publicznej.
Skoro zatem w niniejszej sprawie nie chodzi o wydanie aktu lub podjęcie czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to tym samym nie można mówić o bezczynności w tego typu sprawie.
Dodatkowo należy wyjaśnić, że skoro właściciel przedmiotowego lokalu – Miasto W. wyraża chęć uregulowania sytuacji mieszkaniowej skarżącej, to może on, w zamian za przedmiotowy lokal, oddać [...] do dyspozycji inny lokal mieszkalny.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 oraz art. 232 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło