I SAB/Wa 142/06

PostanowienieWSA w Warszawie2007-01-11

Skład orzekający: Elżbieta Lenart, Emilia Lewandowska, Jolanta Rudnicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest dopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała trybu zażaleniowego przewidzianego w art. 37 k.p.a. po uchyleniu przez organ odwoławczy decyzji organu pierwszej instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest dopuszczalna tylko po wyczerpaniu środków zaskarżenia, w tym trybu zażaleniowego przewidzianego w art. 37 k.p.a. W sytuacji, gdy organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, powstaje nowy stan bezczynności, który wymaga ponownego wyczerpania trybu zażaleniowego przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego. Niespełnienie tego warunku skutkuje odrzuceniem skargi jako niedopuszczalnej.
Stan faktyczny
Spadkobiercy właścicieli nieruchomości złożyli wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własność. Po wielu latach bezskutecznego oczekiwania na decyzję, strona złożyła zażalenie na bezczynność organu, które zostało uznane za zasadne. Organ pierwszej instancji wydał decyzję umarzającą postępowanie, która następnie została uchylona przez organ odwoławczy i przekazana do ponownego rozpatrzenia. Strona ponownie złożyła skargę na bezczynność organu. Sąd administracyjny odrzucił skargę, uznając, że strona nie wyczerpała trybu zażaleniowego po uchyleniu decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędzia WSA Jolanta Rudnicka Protokolant Ewelina Dębna po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2007 r. na rozprawie sprawy ze skargi H. P. na bezczynność Prezydenta Miasta [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności postanawia odrzucić skargę. Spadkobiercy M. W. i H. W. - dawnych właścicieli nieruchomości [...] położonej przy ul. [...], uregulowanej w księdze wieczystej KW nr [...] złożyli w dniu [...] maja 1999 r. do Zarządu Gminy [...] Dzielnicy [...] wniosek o wydanie decyzji o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Z uwagi na to, że wniosek nie został rozpatrzony, H. P. i A. P. pismem z dnia [...] lipca 2005 r. złożyli - za pośrednictwem Urzędu Miasta [...] - do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] zażalenie w trybie art. 37 kpa na nie załatwienie sprawy w terminie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2005 r., nr [...], działając na podstawie art. 37 § 2 w związku z art. 144 kpa, uznało zażalenie za zasadne i wyznaczyło termin jednego miesiąca od dnia doręczenia postanowienia, na wydanie w tej kwestii postanowienia. Skutkiem powyższego Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] września 2005 r., nr [...] umorzył postępowanie w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności opisanej wyżej nieruchomości. W wyniku złożonego do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] odwołania, Kolegium decyzją z dnia [...] marca 2006 r., nr [...] uchyliło w całości powyższą decyzję Prezydenta z dnia [...] września 2005 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Zatem sprawa ponownie trafiła do rozpoznania przez Prezydenta Miasta [...]. W dniu [...] września 2006 r. Urząd Miasta [...] przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę H. P. i A. P. z dnia [...] sierpnia 2006 r. na bezczynność Prezydenta Miasta [...], w której strony podkreśliły, iż pomimo upływu wielu lat w sprawie do chwili obecnej nie została wydana decyzja mimo, że elementy stanu faktycznego są od dawna znane. W piśmie przekazującym przedmiotową skargę Prezydent Miasta [...] szczegółowo opisał przebieg sprawy i zaznaczył, że ostatnią czynnością w sprawie było poinformowanie stron skarżących pismem z dnia [...] września 2006 r. o przewidywanym terminie rozpatrzenia sprawy – do dnia [...] grudnia 2007 r. Zaznaczyć również należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 20 września 2006 r. odrzucił skargę A. P. z uwagi na nie uiszczenie w terminie wpisu. Zatem do rozpatrzenia pozostała skarga H. P. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę wnosi się do sądu administracyjnego po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia ustawa nakazuje rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie - art. 52 § 2 powołanej ustawy. Jeżeli organ administracji zobowiązany do załatwienia sprawy, nie wydaje decyzji w terminach określonych w kpa, przy czym zwłoka w rozpatrzeniu sprawy jest nieuzasadniona, wówczas mamy do czynienia z prawną bezczynnością organu. Kodeks postępowania administracyjnego przewiduje w takim wypadku możliwość podjęcia określonych działań dyscyplinujących organ do załatwienia sprawy. Zgodnie bowiem z art. 37 § 1 kpa na nie załatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 lub ustalonym w myśl art. 36, strona może wnieść zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia nad organem pozostającym w bezczynności. Organ, do którego zażalenie takie wpłynęło, jeżeli uzna je za zasadne, wyznacza organowi rozpoznającemu sprawę dodatkowy termin jej załatwienia oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych nie załatwienia sprawy w terminie, a w razie potrzeby także podejmuje środki zapobiegające naruszaniu terminów załatwienia spraw w przyszłości, co wynika z § 2 tego art. Jeżeli działania zmierzające do usunięcia bezczynności zostały przez stronę podjęte, to znaczy wystąpiła ona z zażaleniem do organu wyższego stopnia w trybie art. 37 kpa, a organ ten ustosunkował się do tego wystąpienia, bądź organ zobowiązany do załatwienia sprawy w wyznaczonym terminie nie dochował tego terminu, wówczas stronie przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na bezczynność organu, który zobowiązany był do rozpatrzenia sprawy. Innymi słowy, wniesienie skargi do sądu na bezczynność organu jest możliwe tylko wówczas, gdy strona wyczerpała tryb przewidziany w art. 37 kpa, ponieważ zażalenie, o którym mowa w tym przepisie, jest równoznaczne ze środkiem zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) W niniejszej sprawie H. P. nie wyczerpała postępowania zażaleniowego, gdyż nie złożyła zażalenia do organu wyższego stopnia - Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. W szczególności nie może być uznane za wyczerpanie takiego trybu złożenie zażalenia z dnia [...] lipca 2004 r. Wywołało ono już określone skutki prawne, bowiem Kolegium - uznając je za zasadne - zobowiązało organ pierwszej instancji do załatwienia sprawy w wyznaczonym terminie. Spowodowało to wydanie przez Prezydenta Miasta [...] decyzji z dnia [...] września 2005 r., którą Kolegium decyzją z dnia [...] marca 2006 r. uchyliło i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Skoro tak, to stwierdzić należy, że w sprawie objętej niniejszą skargą powstał "nowy" stan bezczynności i strona - chcąc skutecznie wnieść skargę na bezczynność do sądu administracyjnego - musi ponownie wyczerpać tryb o którym mowa w art. 37 kpa. Mając na uwadze powyższe należy uznać, że strona nie wyczerpała środków zaskarżenia, co jest warunkiem sine qua non wniesienia skargi do sądu. Niespełnienie przez skarżącą warunku określonego w art. 52 powołanej ustawy powoduje, że skargę jako niedopuszczalną należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt. 6 w/w ustawy. Rozstrzygnięcie to nie zamyka skarżącej drogi do ponownej skargi na bezczynność, jeżeli organ właściwy do załatwienia sprawy pozostaje w zwłoce, oczywiście po wyczerpaniu drogi zażaleniowej, o której mowa w art. 37 kpa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło