I SAB/Wa 142/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska Sędziowie Sędzia WSA Iwona Kosińska Asesor WSA Mirosław Gdesz (spr.) Protokolant Ewa Nieora po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 października 2008 r. sprawy ze skargi S. F. na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnej 1. zobowiązuje Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji do rozpatrzenia wniosku S. F. z dnia 10 października 2007 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 1991 r., nr [...] – w terminie jednego miesiąca od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy; 2. zasądza od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na rzecz skarżącego S. F. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. S. F. (dalej powoływany jako skarżący) w dniu 3 lipca 2008 r. wniósł skargę na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie rozpoznania jego wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 1991 r. nr [...] o stwierdzeniu nieodpłatnego nabycia przez Gminę R. z mocy samego prawa własności w części dotyczącej działki nr [...] obr. [...]. Uzasadniając skargę, skarżący podniósł, co następuje: Wnioskiem z dnia 10 października 2007 r. skarżący wystąpił do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o stwierdzenie nieważności powołanej decyzji komunalizacyjnej Wojewody [...]. W związku z powyższym wnioskiem Minister wystąpił do Wojewody [...] o przesłanie akt sprawy zakończonej powołaną decyzją komunalizacyjną. W związku z brakiem rozstrzygnięcia, skarżący pismem z 14 maja 2008 r. wystąpił z prośbą o wyjaśnienie opóźnienia i ewentualne przyśpieszenie rozstrzygnięcia sprawy. W odpowiedzi organ poinformował, że powodem opóźnienia jest brak odpowiedzi ze strony Wojewody [...]. Zdaniem skarżącego powyższy stan faktyczny nie może usprawiedliwiać bezczynności. W odpowiedzi na złożoną skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę podano, że podejmowane przez organ czynności zmierzające do uzyskania akt sprawy nie mogą być kwalifikowane jako przewlekłe prowadzenie sprawy, a tym bardziej bezczynność. Organ niezwłocznie wystąpił do Wojewody [...] o przesłanie akt postępowania komunalizacyjnego. Ponadto z uwagi, że sprawa dotyczy akt sprawy zakończonej kilkanaście lat temu mogą pojawić się problemy techniczne związane z odnalezieniem akt. Dodatkowo organ wskazał, że pismem z dna 5 lipca 2008 r. ponownie wystąpił do Wojewody o przesłanie akt. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Z ogólnych zasad postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy (art. 12 § 1 Kpa), a także obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia (art. 7 i art. 77 § 1 Kpa). Przy czym z przepisu art. 35 § 1 i 2 Kpa wynika obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Realizacja zasady ogólnej szybkości i racjonalnego postępowania jest zagwarantowana przepisami określającymi terminy załatwienia sprawy. W oparciu o powyższe należy stwierdzić, że organ administracji publicznej zmierza do załatwienia sprawy, jeżeli prowadzi postępowanie w zgodzie ze standardami wskazanymi w powołanych wyżej przepisach. Jeżeli tak nie jest, to występuje przypadek niezałatwienia sprawy w terminie, a więc pozostawania przez organ w bezczynności. Organ pozostaje zatem w bezczynności, w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa, jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych, mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji. Treść obowiązku płynącego z art. 35 § 1 kpa oznacza zakaz nieuzasadnionego przetrzymywania spraw bez nadawania im właściwego biegu oraz obowiązek prowadzenia postępowania bez niepotrzebnych zahamowań i przewlekłości w postępowaniu. W świetle powyższych wymogów – oceniając działania Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji - należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie organ ten nie dołożył należytych starań, aby sprawę szybko załatwić. Zwrócenie się w październiku 2007 r. i nie podejmowanie jakichkolwiek działań do lipca 2008 r., kiedy to organ wystąpił ponownie o przesłanie akt oznacza, że pozostaje on w zwłoce w załatwieniu sprawy z wniosku skarżącego. W przedmiotowej sprawie nie chodziło bynajmniej o uzyskanie obszerny akt postępowania zakończonego kilkadziesiąt lat temu, lecz kilkustronicowych akt postępowania komunalizacyjnego. Podobne stanowisko wynika z utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, w szczególności należy przywołać wyrok z dnia 3 listopada 1999 r. (sygn. akt I SAB 155/99. Lex nr 47278), w którym Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że: "Brak akt, konieczność zebrania materiału dowodowego, czy powstanie zaległości nie może być okolicznością usprawiedliwiającą bezczynność organu w rozumieniu art. 17 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnymi (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), ale są obrazem niedowładu organizacyjnego organu.". W ocenie Sądu postępowanie organu w niniejszej sprawie w pełni uzasadnia przyjęcie, iż skarga jest zasadna. Wniosek z dnia 10 października 2007 r. nie został jeszcze przez Ministra rozpoznany. Zwłoka w wydaniu decyzji została zawiniona przez organ, który nie działał w sprawie szybko – a ponownie o akta sprawy wystąpił z dużym opóźnieniem, nie dokładając tym samym należytych starań, aby dokładnie wyjaśnić stan faktyczny i szybko załatwić sprawę. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.