I SAB/Wa 144/09
WyrokWSA w Warszawie2009-10-08
Skład orzekający: Elżbieta Sobielarska, Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Joanna Skiba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent W. pozostaje w bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku dekretowego z dnia 2 września 1948 r. o przyznanie prawa własności czasowej do nieruchomości, pomimo upływu terminów zakreślonych przez przepisy KPA oraz postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego?Ratio decidendi
Prezydent W. pozostaje w zwłoce w załatwieniu sprawy wszczętej wnioskiem z dnia 2 września 1948 r. o ustanowienie użytkowania wieczystego (prawa własności czasowej), przekraczając terminy załatwienia sprawy wynikające z przepisów KPA oraz postanowienia SKO. Brak planu zagospodarowania przestrzennego nie stanowi przeszkody do rozpoznania wniosku, a następstwo prawne zostało bezspornie ustalone. W związku z tym, sąd zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wniosku w terminie jednego miesiąca.Stan faktyczny
Skarżąca M. W. wniosła skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie nierozpoznania wniosku o ustanowienie użytkowania wieczystego (prawa własności czasowej) do nieruchomości, złożonego jeszcze w 1948 r. na podstawie dekretu. Organ nie rozpoznał wniosku pomimo zobowiązania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Prezydent W. wniósł o oddalenie skargi, argumentując trudnościami związanymi ze zmianą stanu prawnego i faktycznego nieruchomości oraz brakiem planu zagospodarowania przestrzennego.Rozstrzygnięcie
Zobowiązano Prezydenta W. do rozpoznania wniosku dekretowego z dnia 2 września 1948 r. o przyznanie prawa własności czasowej do nieruchomości w terminie jednego miesiąca od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Zasądzono od Prezydenta W. na rzecz M. W. kwotę 360 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Sędziowie: WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska WSA Joanna Skiba Protokolant Monika Chorzewska-Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 października 2009 r. sprawy ze skargi M. W. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku dekretowego z dnia 2 września 1948 r. o przyznanie prawa własności czasowej do nieruchomości warszawskiej położonej przy ul. [...] - w terminie jednego miesiąca od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. zasądza od Prezydenta W. na rzecz M. W. kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W dniu 22 czerwca 2009 r. M. W. reprezentowana przez pełnomocnika adwokata A. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie nierozpoznania wniosku o ustanowienie użytkowania wieczystego (prawa własności czasowej) do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] (nr hip. [...]) pomimo zobowiązania w/w organu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. (postanowienie z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...]) do rozpoznania powyższego wniosku i wydania rozstrzygnięcia w sprawie w terminie dwóch miesięcy od otrzymania przez organ tego postanowienia.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że byli właściciele nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] (róg [...]) w dniu 2 września 1948 r. złożyli w trybie przewidzianym w dekrecie z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. z 1945 r., Nr 50, poz. 279) wniosek o przyznanie prawa własności czasowej do przedmiotowej nieruchomości, który do dnia wniesienia skargi nie został rozpoznany. Zdaniem skarżącej tłumaczenie się organu tym, że wnioskujący o zwrot nieruchomości nie przedłożyli dokumentów potwierdzających następstwo prawne po dawnym właścicielu hipotecznym nie jest zasadne, gdyż spadkobiercy ci byli organowi znani i nie było konieczności prowadzenia w tym zakresie postępowania wyjaśniającego.
Ponadto w piśmie z dnia 25 lipca 2008 r. pełnomocnik M. W. wskazał, iż jego mocodawczyni kupiła udział spadkowy, jaki w spadku po W. J. przypadał na rzecz jego syna M. J., stając się tym samym jedyną osobą skupiającą w swoim ręku całość uprawnień do przedmiotowej nieruchomości (akt notarialny Rep. A nr [...] znajdujący się w aktach sprawy).
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podnosząc w uzasadnieniu, iż zarzut bezczynności organu jest jego zdaniem nieuzasadniony ponieważ podjęto szereg kroków mających na celu wydanie decyzji w przedmiotowej sprawie, które należy uznać za niezwykle trudne, z uwagi na to, że od dnia złożenia wniosku nastąpiła zmiana stanu prawnego i faktycznego nieruchomości. Powstały nowe działki ewidencyjne oraz zmienił się sposób zagospodarowania tej nieruchomości. Ponadto sporny teren nie jest objęty żadnym obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z przepisami art. 1 i 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wojewódzki sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność organów.
Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy zaś doczynienia w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa, jeżeli nie dopełnił on czynności określonych w art. 36 kpa lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji (wyrok NSA z 20 lipca 1999 r., I SAB 60/99, OSP 2000, nr 6, poz. 87).
Zgodnie z art. 149 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uwzględniając skargę na bezczynność organu zobowiązuje go do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa.
W trybie wskazanego art. 149, Sąd może tylko orzec o obowiązku wydania decyzji w określonym terminie, nie może natomiast nakazywać organowi sposobu tego rozstrzygnięcia, ani też bezpośrednio orzekać o prawach lub obowiązkach skarżącego.
Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, iż bezspornie Prezydent W. pozostaje w zwłoce w załatwieniu sprawy wszczętej wnioskiem z dnia 2 września 1948 r. byłych właścicieli nieruchomości [...] o ustanowienie użytkowania wieczystego (prawa własności czasowej).
Z analizy akt administracyjnych wynika, że organ zajmował się przedmiotową sprawą w dużych odstępach czasowych (pismo z dnia 23 października 1990 r. skierowane do organu przez W. J., pierwsze pismo organu w tej sprawie z dnia 10 sierpnia 1992 r., następne z dnia 27 maja 1997 r., z dnia 13 sierpnia 2004 r., z dnia 24 kwietnia 2006 r.) przekraczając tym samym terminy załatwienia sprawy wynikające z przepisów KPA.
Organ nie załatwił też sprawy w terminie wyznaczonym w postanowieniu SKO w W. z dnia [...] lipca 2006 r. wydanym po rozpatrzeniu zażalenia M. W. na bezczynność Prezydenta W. złożonym w trybie art. 37 § 2 KPA, ani też nie zawiesił w tej sprawie postępowania, pozostając nadal w bezczynności.
Zdaniem Sądu w chwili obecnej nie ma także żadnych przeszkód prawnych do tego, aby wniosek o ustanowienie użytkowania wieczystego został rozpoznany (następstwo prawne zostało w sposób bezsporny ustalone).
Natomiast brak planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru na którym położona jest sporna nieruchomość nie może stanowić podstawy do niezałatwienia wniosku.
W ocenie Sądu postępowanie organu w analizowanej sprawie uzasadnia stanowisko, że skarga jest zasadna.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło