I SAB/Wa 148/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Miernik (spr.) Sędziowie WSA Emilia Lewandowska WSA Joanna Skiba Protokolant Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 września 2009 r. sprawy ze skargi E. M. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpatrzenia wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] oznaczonej numerem hipotecznym hip. nr [...] o powierzchni [...] m 2, stanowiącej obecnie część działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...] zapisanej w KW nr [...] w terminie jednego miesiąca od dnia zwrotu organowi akt administracyjnych wraz z odpisem prawomocnego orzeczenia; 2. zasądza od Prezydenta W. na rzecz E. M. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I. L., S. L., M. L., M. L., E. M. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o ustanowienie użytkowania wieczystego na nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], ozn. nr hip. [...] o pow. [...] m2, stanowiącej obecnie część działki nr [...] z obrębu [...], opisanej w księdze wieczystej nr KW [...]. W skardze wnieśli o zobowiązanie organu do wydania decyzji w sprawie w najszybszym możliwym terminie, obciążenie organu kosztami postępowania w sprawie, w tym kosztami zastępstwa przez radcę prawnego według norm przepisanych, ukaranie organu grzywną, o ile zajdą ku temu okoliczności. W uzasadnieniu podnieśli, że od lat domagają się ustanowienia użytkowania wieczystego na działce przy ul. [...] w W. Skarżący podnieśli, że w dniu [...] maja 2007 r. wydana przez organ decyzja odmowna została unieważniona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. W decyzji zostało ostatecznie stwierdzone, że nieruchomość nie jest przeznaczona na cele publiczne i może być zwrócona. Nowej decyzji jednak dotąd nie wydano. W dniu 17 marca 2008 r. wskutek zażalenia strony na bezczynność organu Samorządowe Kolegium Odwoławcze W. uznało zażalenie za zasadne i wyznaczyło dodatkowy termin na załatwienie sprawy do końca lipca 2008 r. Sprawa jednak nie została zakończona w wyznaczonym terminie, organ zaś wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy na dzień 31 grudnia 2008 r. W ocenie skarżących, wydanie decyzji nie jest zależne od uprzedniej decyzji, czy stanowiska innego organu, a całość sprawy pozostaje w ramach kompetencji jednego organu - Prezydenta W. Nie ma więc żadnych, skutkujących wydłużeniem terminów, przeszkód zewnętrznych do wydania decyzji. Przeciwnie, pełne zastosowanie winny mieć terminy określone w k.p.a., a te, jak wskazali skarżący zostały przekroczone, skoro od uchylenia poprzedniej decyzji administracyjnej minął ponad rok. W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu stanowiska organ wskazał, że w sprawie zostało podjęte szereg czynności mających na celu zakończenie postępowania, a zwłaszcza zmierzających do uzupełnienia dokumentacji geodezyjnej i zgromadzenia dokumentów dotyczących budynku znajdującego się na wyżej wymienionym gruncie (m in. pisma Urzędu z dnia 6 września 2007 r. do Dyrektora Archiwum Państwowego W., Delegatury Biura Naczelnego Architekta Miasta [...] i Delegatury Biura Geodezji i Katastru [...]). Organ zauważył, że do wydania decyzji w sprawie niezbędne jest wydzielenie gruntu pochodzącego z nieruchomości ozn. nr hip. [...] z działki ewidencyjnej nr [...]. W związku z powyższym, pismem z dnia 17 stycznia 2008 r., organ wystąpił do Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami[...] o rozważenie możliwości dokonania takiego podziału. Decyzja w przedmiocie zatwierdzenia projektu podziału nie została dotąd wydana. Prezydent wskazał, że przedmiotowa nieruchomość znajduje się w użytkowaniu Gimnazjum Nr [...] w W. i stanowi część zagospodarowanego [...]. Z uwagi na wykorzystanie tej nieruchomości na cele użyteczności publicznej przez placówkę oświatową pismem z dnia 12 sierpnia 2008 r. wystąpiono do Burmistrza [...] o udzielenie informacji w przedmiocie dalszego zajmowania terenu przez Gimnazjum oraz o rozważenie możliwości nabycia od następców prawnych dawnych właścicieli prawa użytkowania wieczystego tego gruntu. W ocenie organu, z uwagi na wynikający z treści art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego, niezbędnego do prawidłowego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, nie było możliwości wydania decyzji w terminie wskazanym w postanowieniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2008 r., nr [...]. W związku z powyższym pismem z dnia 5 sierpnia 2008 r. strony zostały poinformowane o przyczynach zwłoki w załatwieniu sprawy i o przewidywanym terminie wydania decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 7 października 2008 r., sygn. akt I SAB/Wa 163/08 odrzucił skargę I. L., S. L., M. L. i M. L. W piśmie z dnia 11 lutego 2009 r. uzupełniającym skargę E. M. podtrzymała skargę. Dodatkowo podniosła, że w piśmie z dnia 4 lutego 2009 r. została poinformowana o przedłużeniu terminu rozpoznania sprawy do końca lipca 2009 r. Jako przyczynę podano trwającą od ponad roku i nadal bez zasadnych przyczyn przedłużającą się procedurę wydzielenia działki oraz zamiar podjęcia czynności zmierzających do nabycia od spadkobierców byłych właścicieli praw do nieruchomości. W piśmie z dnia 23 grudnia 2008 r. zaadresowanym do Burmistrza [...] (otrzymanym do wiadomości), przyznano, że roszczenia spadkobierców dawnych właścicieli są zasadne i upoważniono Zarząd [...] do kontynuowania procedury nabycia użytkowania wieczystego. Skarżąca zwróciła uwagę, że organ nie podał na czym konkretnie polegają trudności z dokonaniem podziału działki, co uzasadnia przypuszczenie wnioskodawców, że dzieje się tak ze złej woli. Jej zdaniem nie można uzależnić rozpoznania wniosku spadkobierców byłych właścicieli od nabycia od nich prawa użytkowania wieczystego (które powstaje dopiero wskutek pozytywnego rozpoznania wniosku). W piśmie z dnia 2 marca 2009 r. Prezydent W. wniósł ponownie o oddalenie skargi i przedłożył odpis postanowienia z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] o zawieszeniu postępowania o przyznanie prawa użytkowania wieczystego, do czasu wydania decyzji zatwierdzającej podział działki nr [...]. Przy piśmie z dnia 10 lipca 2009 r. skarżąca przekazała kopię postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] uchylającego powyżej wskazane postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego. W piśmie z dnia 18 sierpnia 2009 r. E. M. dodatkowo podniosła, że z korespondencji Urzędu W. Biura Gospodarki Nieruchomościami [...] wynika, że podział nieruchomości będący dotąd przeszkodą w wydaniu decyzji został przeprowadzony wiele miesięcy temu. Z pisma Wydziału Spraw Dekretowych wynika zaś, że obecnie przeszkodą w szybkim załatwieniu sprawy jest jej "skomplikowany charakter i konieczność dokonania analizy zgromadzonych dokumentów" , mimo, że z art. 35 § 3 Kpa wynika, iż na załatwienie szczególnie skomplikowanej sprawy organ administracji ma dwa miesiące, a termin ten minął już bardzo dawno temu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona. Z zasad ogólnych postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy (art. 12 § 1 k.p.a.). Przy czym z przepisu art. 35 § 1 k.p.a. wynika obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). W oparciu o powyższe należy stwierdzić, że organ administracji publicznej jest na etapie podejmowania czynności procesowych zmierzających do załatwienia sprawy, jeżeli prowadzi postępowanie w zgodzie ze standardami wskazanymi w powołanych wyżej przepisach. Jeżeli tak nie jest, to występuje przypadek niezałatwienia sprawy w terminie, a więc pozostawanie przez organ w bezczynności. W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie wystąpił właśnie taki przypadek zwłoki organu w załatwieniu sprawy. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że Prezydent W. w dniu [...] maja 2007 r. otrzymał ostateczną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2007 r., nr [...] uchylającą decyzję Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 2007 r., nr [...] odmawiającą ustanowienia na rzecz E. M., M. L., M. L., S. L. i I. L. prawa użytkowania wieczystego do gruntu [...] przy ul. [...], ozn. nr hip [...] o pow. [...] m2. Po przekazaniu sprawy przez Kolegium organ podjął pierwsze czynności procesowe dopiero w dniu 6 września 2007 r. występując do: Delegatury Biura Geodezji i Katastru Urzędu W. [...] o mapę sytuacyjną, informację z ewidencji gruntów i kopię decyzji komunalizacyjnej; Naczelnego Architekta W. o informację o zagospodarowaniu terenu i przekazanie dokumentacji o realizacji na gruncie inwestycji w postaci budowy [...], do Dyrektora Archiwum Państwowego w W. o nadesłanie kopii zdjęć lotniczych terenu i dokumentacji dotyczącej budynków znajdujących się na gruncie. W dniu 17 stycznia 2008 r. Biuro Gospodarki Nieruchomościami Wydział Spraw Dekretowych i Związków Wyznaniowych Urzędu W. wystąpiło do Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami [...] o rozważenie możliwości wydzielenia z działki nr [...] nieruchomości hipotecznej nr [...]. W dniu 25 czerwca 2008 r. Biuro Gospodarki Nieruchomościami Wydział Spraw Dekretowych i Związków Wyznaniowych Urzędu W. ponownie wystąpiło o przedstawienie przez Delegaturę Biura Gospodarki Nieruchomościami [...] swego stanowiska w sprawie podziału przedmiotowego gruntu. W dniu 12 sierpnia 2008 r. Prezydent. W. podjął kolejną czynność procesową występując do Burmistrza [...] o udzielenie informacji na temat planowanego wykorzystania przedmiotowej nieruchomości na cele Gimnazjum Nr [...] i rozważenie możliwości nabycia prawa użytkowania wieczystego od następców prawnych dawnych właścicieli gruntu, zaś w dniu 11 września 2008 r. Biuro Gospodarki Nieruchomościami Wydział Spraw Dekretowych i Związków Wyznaniowych Urzędu W. przekazało dokumenty dotyczące podziału działki nr [...] Delegaturze Biura Gospodarki Nieruchomościami [...]. Z dokumentacji znajdującej się w aktach sądowych wynika, że Prezydent W. nie wydał decyzji w sprawie z wniosku dekretowego, lecz oczekuje na zakończenie procedury nabycia prawa użytkowania wieczystego od spadkobierców dawnych właścicieli gruntu (k-43 i 52). Podział działki nr [...] został natomiast załatwiony ostateczną decyzją Prezydenta W. z dnia [...] maja 2009 r., nr [...], k-81). Zdaniem Sądu, przedstawiony wyżej stan faktyczny niezbicie dowodzi, że Prezydent W. pozostaje w zwłoce w załatwieniu niniejszej sprawy, skoro mimo upływu ponad 2 lat od otrzymania akt sprawy z Kolegium i czterokrotnego przekroczenia dodatkowych terminów załatwienia sprawy (pismo organu z dnia 29 lutego 2008 r., postanowienie Kolegium z dnia [...] marca 2008 r., nr [...], pisma organu z dnia 5 sierpnia 2008 r., 4 lutego 2009 r. (k-42), 31 lipca 2009 r. (k-82) nadal prowadzi postępowanie administracyjne. Prezydent W. prowadząc postępowanie w niniejszej sprawie podejmował czynności procesowe w zbyt dużych odstępach czasu, mimo, że wszelkie istotne dla sprawy dokumenty znajdowały się w posiadaniu jednostek organizacyjnych Miasta W. mających siedzibę w tej samej miejscowości, w której siedzibę posiada organ rozstrzygający sprawę. Opisanej w skardze bezczynności organu nie uzasadnia argumentacja organu, dotycząca oczekiwania na podział działki celem realizacji roszczeń dekretowych, skoro sprawie podziałowej Prezydent W. nadał bieg już w styczniu 2008 r. i dopiero w maju 2009 r. sprawę tą zakończył. Wskazać należy także, że wyznaczenie nowego terminu załatwienia sprawy w trybie art. 36 k.p.a. co do zasady przerywa bieg terminów określonych w przepisach art. 35 k.p.a. Jednakże obowiązek ten organ powinien realizować równocześnie dokonując wstępnej oceny sprawy i wskazując czynności, jakie będą w sprawie wykonywane. Tymczasem z akt sprawy wynika, że organ wskazuje wyłącznie skomplikowany charakter sprawy jako okoliczność usprawiedliwiającą, nie wykazując z czego wywodzi taką ocenę. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 149 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 cytowanej ustawy.