I SAB/Wa 155/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: asesor WSA Agnieszka Miernik po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2006 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. P., T. M. i A. I. na bezczynność Prezydenta Miasta W. w przedmiocie przyznania użytkowania wieczystego postanawia odrzucić skargę. A. P., T. M. i A. I., w dniu 4 września 2006 r. wnieśli skargę na bezczynność Prezydenta W., który pomimo upływu blisko półtora roku nie wydał decyzji o ustanowieniu prawa użytkowania wieczystego do gruntu położonego w W. przy ul. [...]. W uzasadnieniu skargi podano, że Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] stycznia 2005 r., nr [...], stwierdził nieważność decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] maja 1951 r. oraz orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] grudnia 1950 r. Decyzją Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] maja 1951 r. utrzymano w mocy orzeczenie administracyjne Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] grudnia 1950 r. o odmowie przyznania dotychczasowemu właścicielowi prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul.[...]. W dniu 11 kwietnia 2005 r. skarżący, będący następcami prawnymi byłego właściciela wskazanej powyżej nieruchomości, wnieśli wniosek o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do gruntu tej nieruchomości. Jak wskazali w skardze, pomimo upływu półtora roku od wniesienia wniosku, Prezydent W. nie zakończył postępowania administracyjnego wydaniem decyzji o ustanowieniu prawa użytkowania wieczystego przedmiotowego gruntu. Prezydent W., w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie i wyjaśnił, że dawna nieruchomość hipoteczna [...] stanowi obecnie część działki ew. nr [...]. Przygotowano wstępny projekt podziału działki nr [...], przy czym Biuro Naczelnego Architekta Miasta podniosło, że na sąsiedniej działce nr [...], w ostrej granicy między działką nr [...], posadowiony jest czterokondygnacyjny budynek mieszkalny, co może w istotny sposób ograniczać możliwość zagospodarowania wydzielonej działki[...], która graniczyłaby z jednym narożnikiem budynku. W tej sytuacji, organ uznał, że celowym jest, przed dokonaniem podziału, uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, gdyż treść tej decyzji umożliwi ewentualną korektę projektowanej do wydzielenia działki. Taka informacja został również skierowana do wiadomości skarżących. Z uwagi na to, że skarżący nie przedłożyli decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu organ nie miał możliwości kontynuowania postępowania podziałowego w celu wydzielenia gruntu w odniesieniu, do którego możliwe byłoby ustanowienie użytkowania wieczystego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 cyt. ustawy). Jeżeli organ administracji obowiązany do załatwienia sprawy nie wydaje decyzji w sprawie w przewidzianym terminie, przy czym zwłoka w rozpatrzeniu sprawy jest nieuzasadniona, wówczas mamy do czynienia z prawną bezczynnością organu. Kodeks postępowania administracyjnego, dalej "k.p.a.", przewiduje w takim wypadku możliwość podjęcia określonych działań dyscyplinujących organ do załatwienia sprawy. Zgodnie bowiem z art. 37 ust. 1 k.p.a. na niezałatwienie sprawy w terminie, określonym przepisami kodeksu, strona może wnieść zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia nad organem pozostającym w bezczynności. Organ, do którego zażalenie takie wpłynęło, jeżeli uzna je za zasadne, wyznacza organowi rozpoznającemu sprawę dodatkowy termin jej załatwienia oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwnienia sprawy w terminie, a w razie potrzeby także podejmuje środki zapobiegające naruszaniu terminów załatwienia spraw w przyszłości, co wynika z § 2 art. 37 k.p.a. Jeżeli działania zmierzające do usunięcia bezczynności zostały przez stronę podjęte, to znaczy wystąpiła ona z zażaleniem do organu wyższego stopnia w trybie art. 37 k.p.a., a organ ten ustosunkował się do tego wystąpienia bądź organ zobowiązany do załatwienia sprawy w wyznaczonym terminie nie dochował tego terminu, wówczas stronie przysługuje skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego na bezczynność organu, który zobowiązany był do rozpatrzenia sprawy. Innymi słowy wniesienie skargi do sądu na bezczynność organu jest możliwe wówczas, gdy strona wyczerpała tryb przewidziany w art. 37 k.p.a., ponieważ zażalenie, o którym mowa w tym przepisie, jest równoznaczne ze środkiem odwoławczym w rozumieniu art. 52 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W aktach rozpoznawanej sprawy nie było dowodu na wyczerpanie postępowania zażaleniowego. Zatem uznać należy, że strona skarżąca nie wyczerpała środków odwoławczych, co jest warunkiem sine qua non wniesienia skargi do sądu. Niespełnienie przez skarżących warunku określonego w art. 52 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, powoduje, że skargę jako niedopuszczalną należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 tej ustawy. Rozstrzygniecie to nie zamyka skarżącym drogi do ponownej skargi na bezczynność, jeżeli organ właściwy do załatwienia sprawy pozostaje w zwłoce, oczywiście po wyczerpaniu drogi zażaleniowej, o której mowa w art. 37 kpa.