I SAB/Wa 159/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Jolanta Dargas sędzia WSA Magdalena Durzyńska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi M. J., H. R., M. A., J. P., D. S. i B.S. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku z dnia [...] kwietnia 2015 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], hip. nr [...] - w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz skarżących M. J., H. R., M. A., J. P., D. S. i B. S. solidarnie kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. M. J., H. R., M. A., J. P., D. S. i B.S. (dalej: skarżący) pismem z dnia [...] października 2016 r. (data wpływu do Sądu [...] stycznia 2017 r.) wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] kwietnia 2015 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] , hip. nr [...] . Skarga została wniesiona w następującym stanie faktycznym. Skarżący złożyli do Prezydenta [...] wniosek z dnia [...] kwietnia 2015 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] , hip. nr [...] . Pismem z dnia [...] września 2015 r. wnieśli do Wojewody [...] zażalenie na niezałatwienie przez Prezydenta w terminie sprawy o przyznanie odszkodowania. Wojewoda postanowieniem z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] uznał zażalenie za uzasadnione, stwierdził, że niezałatwienie sprawy w terminie nie nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa i wyznaczył Prezydentowi dodatkowy termin załatwienia sprawy w terminie dwóch miesięcy od dnia otrzymania postanowienia wraz z aktami. Postanowienie Wojewody wraz z aktami sprawy zostało doręczone Prezydentowi [...] lutego 2016 r., zatem termin na załatwienie sprawy minął w dniu [...] kwietnia 2016 r. W skardze na bezczynność skarżący zarzucili Prezydentowi niezałatwienie sprawy w ustawowym terminie. W związku z powyższym wnieśli o zobowiązanie organu do wydania decyzji w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość w terminie dwóch miesięcy oraz zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Prezydent wniósł o jej oddalenie oraz wskazał, że po zgromadzeniu całości wymaganej dokumentacji i sprawdzeniu czy w sprawach nie występują okoliczności uniemożliwiające wydanie decyzji, będą podjęte czynności ustalające czy istnieją środki na pokrycie odszkodowań. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. zważył, co następuje: Zgodnie z art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), przywoływanej dalej jako "p.p.s.a." sprawa mogła zostać rozpoznana w trybie uproszczonym. Skarga jest uzasadniona, co skutkowało wydaniem przez Sąd wyroku zobowiązującego organ do wydania orzeczenia w określonym terminie. Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W przedmiotowej sprawie bezsporne jest bowiem, że Prezydent [...] w prowadzonym postępowaniu dopuścił się bezczynności. Organ nie zakończył sprawy i nadal pozostaje w zwłoce w rozpoznaniu wniosku o odszkodowanie. Jak wynika z akt sprawy, przedmiotowy wniosek wpłynął do organu w dniu [...] kwietnia 2015 r. Zatem, od tej daty rozpoczął bieg termin do załatwienia sprawy określony w art. 35 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.) – powoływanej dalej jako: "k.p.a.". Tymczasem, pomimo upływu ponad dwóch lat od złożenia przez skarżących opisanego wniosku Prezydent [...] nie zakończył postępowania zainicjowanego tym wnioskiem i nie podjął rozstrzygnięcia w sprawie. Z tego względu, Sąd zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku z [...] kwietnia 2015 r. w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. W ocenie Sądu, w opisanych wyżej okolicznościach przedmiotowej sprawy wyznaczony termin trzymiesięczny dla załatwienia wniosku odszkodowawczego jest terminem wystarczającym i dającym realną możliwość ustalenia przez organ dokładnego stanu faktycznego oraz wydania orzeczenia w sprawie. Jednocześnie Sąd stwierdził, że zaistniała w sprawie bezczynność Prezydenta [...] miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. wyrok NSA z 23 października 2013 r., sygn. akt I OSK 1181/13). W ocenie Sądu, taka sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie. Postępowanie w sprawie rozpoznania ww. wniosku trwa już ponad dwa lata. Z nadesłanych przez organ akt administracyjnych sprawy wynika, że organ nie podjął żadnych czynności, zmierzających do wydania decyzji w sprawie. Taki sposób procedowania sprawy godzi bez wątpienia w ustanowioną w art. 12 K.p.a. zasadę szybkości postępowania i wynikający z niej imperatyw maksymalnej koncentracji czynności procesowych. Z akt nie wynika przy tym, by na przeszkodzie realizacji tych czynności stały obiektywnie weryfikowalne przeszkody uniemożliwiające ich dokonanie w sposób niezwłoczny. Niewłaściwe podejście Prezydenta [...] do prowadzenia przedmiotowego postępowania obrazuje również okoliczność przekazania przez organ do Sądu skargi na bezczynność dopiero po upływie ponad trzech miesiącach od jej otrzymania. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i pkt 3 oraz art. 149 § 1a p.p.s.a. w zw. z art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1 i 2 wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania zawartych w punkcie 3 sentencji wyroku orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.