I SAB/Wa 165/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Szmydt po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. G. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie rozpoznania zażaleń i skarg na działanie organu postanawia odrzucić skargę. T. G., pismem złożonym w Samorządowym Kolegium Odwoławczym w [...] dniu [...] lutego 2015 r., sprecyzowanym przez wyznaczonego z urzędu pełnomocnika w dniu [...] września 2015 r., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie rozpoznania zażaleń z dnia [...] grudnia 2014 r., z dnia [...] stycznia 2015 r. oraz skargi z dnia [...] października 2014 r. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie podnosząc, że zażalenie z dnia [...] grudnia 2015 r. przekazane zostało pismem z dnia [...] stycznia 2015 r. do Rady [....]. W piśmie z dnia [...] października 2015 r. organ wskazał zaś, że postanowieniem z dnia [...] stycznia 2015 r. zażalenie skarżącej z dnia [...] stycznia 2015 r. uznane zostało za nieuzasadnione. Skarga z dnia [...] października 2014 r. nie stanowiła zaś osobnej skargi, lecz została przekazana jako załącznik do innych skarg, wniosków, pism i żądań skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Wskazać należy, że stosownie do treści art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3). Z treści powołanych wyżej przepisów wynika zatem, że skarga na bezczynność organu jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz na akty i inne czynności z zakresu administracji publicznej, wymienione szczegółowo w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi T. G. jest bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] polegająca na nierozpatrzeniu, w ustawowym terminie, zażaleń z dnia [...] grudnia 2014 r., z dnia [...] stycznia 2015 r. oraz skargi z dnia [...] października 2014 r. Analizując przepisy określające właściwość sądów administracyjnych stwierdzić należy, że przedmiotowa skarga jest niedopuszczalna, nie mieści się ona bowiem w zakresie przedmiotowym powołanego wyżej przepisu art. 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zauważyć trzeba, że z treści pism z dnia [...] grudnia 2014 r. i z dnia [...] stycznia 2015 r. nazwanych przez skarżącą "zażaleniem", podobnie jak z treści skargi z dnia [...] października 2014 r. wynika, iż mają one w istocie charakter "skarg powszechnych" złożonych w trybie przepisów Działu VIII kpa. Przedmiotem skargi powszechnej uregulowanej w Dziale VIII kpa mogą być zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Skarga taka nie mieści się w katalogu spraw zawartych we wskazanym wyżej art. 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Bezczynność organu, o której mowa w pkt 8 tego przepisu dotyczy bowiem przypadków określonych w pkt 1-4a, tj. braku wydania przez organ decyzji administracyjnej, postanowienia bądź podjęcia innych czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Postępowanie inicjowane skargą powszechną, o której mowa w art. 227 kpa jest natomiast samodzielnym, jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, które kończy się czynnością materialno-techniczną, tj. zawiadomieniem o sposobie załatwienia skargi. Wniesienie skargi na podstawie art. 227 kpa – jak podkreśla się w orzecznictwie - nie daje zatem podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, tj. postępowania odwoławczego lub postępowania sądowoadministracyjnego (wyrok NSA z 31 sierpnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1578/10 Lex nr 737711). W konsekwencji ocena prawidłowości takiego postępowania bądź jego braku nie podlega kognicji sądów administracyjnych. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że skarga T. G. jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Dodatkowo wskazać trzeba, że nawet gdyby przyjąć, iż złożona skarga jest dopuszczalna – to i tak podlegałaby ona odrzuceniu, zgodnie bowiem z treścią art. 52 § 1 i § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek odwoławczy, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Wyczerpanie stosownych środków zaskarżenia jest zatem podstawową przesłanką dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego. W przypadku skarg na bezczynność organu, wyczerpanie środków zaskarżenia następuje poprzez wniesienie środka przewidzianego w art. 37 § 1 kpa. Zgodnie z tym przepisem na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. W rozpoznawanej sprawie z analizy akt wynika, że skarżąca przed wniesieniem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] nie wyczerpała trybu przewidzianego w art. 37 § 1 kpa – nie wystąpiła do organu z pisemnym wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Zatem również z tej przyczyny skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił jak w sentencji.