I SAB/Wa 1662/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Skiba Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. Z. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia 1. umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu; 2. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz J. Z. kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. J. Z. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] sierpnia 2013 r. o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia [...] marca 1957 r., wydanego w sprawie nr [...], odmawiającego ustanowienia prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...], nr hip. [...]. W skardze skarżący wniósł o: 1) stwierdzenie bezczynności Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w zakresie rozpoznania wniosku z dnia [...] sierpnia 2013 r.; 2) stwierdzenie, że zaistniała bezczynność ma charakter rażący; 3) zobowiązanie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] do załatwienia przedmiotowej sprawy, w terminie nie dłuższym niż dwa miesiące; 4) skierowanie niniejszej sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym; 5) wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 154 § 6 w zw. z art. 149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "Ppsa"; 6) przyznanie skarżącemu od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] sumy pieniężnej określonej na podstawie art. 154 § 6 w zw. z art. 149 § 2 Ppsa; 7) zasądzenie na rzecz skarżącego od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że wyczerpał przysługujące mu środki odwoławcze składając w dniu [...] maja 2016 r. zgodnie z art. 37 § 1 Kpa wezwanie do usunięcia naruszenia spowodowane niezałatwieniem sprawy w terminie. Pomimo wezwania, do dnia złożenia skargi tj. [...] listopada 2016 r. organ sprawy nie rozpatrzył. Zdaniem skarżącego w niniejszej sprawie wszystkie kwestie formalne zostały ustalone i nic nie stało na przeszkodzie w merytorycznym rozpoznaniu sprawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazał, że w przedmiotowej sprawie zostało wydane w dniu [...] grudnia 2016 r. rozstrzygnięcie (postanowienie o sygn. [...]) znajdujące się w nadesłanych aktach administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 149 § 1 Ppsa, sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 Ppsa albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a Ppsa: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie, na podstawie art. 149 § 1a Ppsa, sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Nie budzi wątpliwości Sądu, że w niniejszej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] pozostaje w bezczynności, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z pkt 1 Ppsa. Należy mieć na uwadze, że maksymalny termin na załatwienie sprawy jaki przewiduje przepis art. 35 § 3 Kpa (termin dwóch miesięcy) został w niniejszej sprawie przekroczony. Poza sporem jest to, że w aktach administracyjnych znajduje się wniosek skarżącego z dnia [...] sierpnia 2013 r. o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej [...]z dnia [...] marca 1957 r., wydanego w sprawie nr [...], odmawiającego ustanowienia prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...], nr hip. [...]. W niniejszej sprawie wydane zostało przez Kolegium postanowienie z dnia [...] grudnia 2016 r., nr [...] zawieszające postępowanie w sprawie rozpoznania przedmiotowego wniosku, do czasu zakończenia zawisłych w sądzie powszechnym postępowań w sprawie ustalenia następców prawnych H. S. z d. H., Z. S. i Z. S. Zawieszenie postępowania powoduje bowiem, iż brak jest podstaw do zobowiązania przez Sąd organu do załatwienia sprawy na podstawie art. art. 149 § 1 pkt 1 Ppsa. Z tych też względów, Sąd orzekł o umorzeniu postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia [...] sierpnia 2013 r. (pkt 1 sentencji wyroku). Sąd uznał, że istniejąca w sprawie bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] pismem z dnia [...] października 2013 r. zwróciło się do Prezydenta [...] z prośbą o przesłanie kompletnych akt nieruchomości, wraz z informacją o aktualnym stanie prawnym. Kolegium otrzymało od Prezydenta [...] akta sprawy w dniu [...] stycznia 2014 r. Prezydent akta sprawy przekazał na nośniku danych, jakim jest płyta CD. W następstwie tego Kolegium rozpoznając sprawę na podstawie przekazanych dokumentów nieruchomości w postaci skanów na płycie CD, pismem z dnia [...] kwietnia 2014 r. zwróciło się do Prezydenta o nadesłanie dokumentów autentycznych, z uwagi na to, iż skany są nieczytelne. W odpowiedzi na pismo Kolegium, Prezydent [...] w dniu [...] czerwca 2014 r. przesłał akta nieruchomości zawarte w jednej teczce. Następnie w dniu [...] lipca 2014 r. nadesłał dodatkowe dokumenty w postaci wypisu z rejestru gruntów, wydruku z mapy ewidencyjnej, fragmentu obrębowego szkicu do badań hipotecznych z zaznaczoną lokalizacją przedmiotowej nieruchomości. Pełnomocnik skarżącego pismem z dnia [...] lutego 2016 r. nadesłał do Kolegium postanowienie Sądu Rejonowego dla [...] w W. z dnia [...] stycznia 2015 r. o ustanowieniu kuratora spadku po Z. S. oraz H. S., jednocześnie wnosząc o rozpoznanie sprawy. Wniosek został ponaglony w dniu [...] maja 2016 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] zawiadomieniem z dnia [...] maja 2016 r. poinformowało o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] marca 1957 r. nr [...]. W dniu [...] maja 2016 r. do Kolegium wpłynęło wezwanie do usunięcia naruszenia prawa spowodowane niezałatwieniem sprawy w terminie. Kolegium pismem z dnia [...] grudnia 2016 r. wezwało Urząd Stanu Cywilnego [...] do nadesłania odpisów aktów zgonu wskazanych w piśmie osób, o czym został poinformowany pełnomocnik skarżącego. W dniu [...] grudnia 2016 r. wpłynęło do Kolegium pismo skarżącego z wyjaśnieniami dotyczącymi osób zmarłych, pismo Urzędu Stanu Cywilnego, w którym nadesłało odpisy aktów zgonu. Tego dnia, na podstawie zgromadzonych dokumentów Kolegium wydało postanowienie zawieszające postępowanie administracyjne w sprawie rozpoznania przedmiotowego wniosku do czasu zakończenia zawisłych w sądzie powszechnym postępowań w sprawie stwierdzenia nabycia spadków po H. S. z d. H., Z. S. i Z. S. Działanie Kolegium niewątpliwie godzi w zasadę szybkości postępowania (art. 12 Kpa) oraz zasadę zaufania uczestników tego postępowania do organów władzy publicznej (art. 8 Kpa). Sąd stwierdził jednak, że choć istotnie rozpoznanie przez organ wniosku nastąpiło z naruszeniem terminów przewidzianych w Kpa, to bezczynność organu w rozpoznaniu sprawy nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako celowe unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu. Taka sytuacja, w ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie, nie miała miejsca. Sąd nie dostrzegł potrzeby wymierzania organowi dodatkowej sankcji w postaci zasądzenia na rzecz skarżącego grzywny i sumy pieniężnej, o której mowa w art. 154 § 7 Ppsa. Mimo bowiem naruszenia zasad ogólnych postępowania administracyjnego przy rozpatrywaniu sprawy, zwrócił uwagę na tok prowadzonego postępowania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]. Należy zauważyć, że Kolegium początkowo miało trudności z uzyskaniem akt administracyjnych pierwszej instancji. Ponadto przeszkodę w rozpoznaniu ww. wniosku stanowił nieustalony krąg podmiotów stanowiących strony postępowania. Kolegium podjęło szereg czynności w celu wyjaśnienia wszelkich nieprawidłowości i po uzyskaniu aktów zgonu osób należących do kręgu stron postępowania, zawiesiło postępowanie. Sąd, mając na względzie przytoczone okoliczności, oddalił skargę w tym zakresie. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 Ppsa orzeczono jak w punkcie 1 wyroku. W punkcie 2 wyroku orzeczono na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 w zw. z art. 149 § 1a Ppsa. Na podstawie art. 151 Ppsa orzeczono jak w punkcie 3 wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania zawartych w punkcie 4 sentencji wyroku orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 Ppsa. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.).