I SAB/Wa 167/09
PostanowienieWSA w Warszawie2009-11-18
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony po prawomocnym odrzuceniu skargi, ale przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej, może być merytorycznie rozpoznany?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony po prawomocnym odrzuceniu skargi, ale w toku postępowania sądowego związanego ze skargą kasacyjną, może być merytorycznie rozpoznany. Strona, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego.Stan faktyczny
Wnioskodawca W.K. złożył skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. Sąd pierwszej instancji odmówił przyznania prawa pomocy i odrzucił skargę. Wnioskodawca wniósł skargę kasacyjną wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Wnioskodawca podał trudną sytuację materialną, wskazując na zadłużone mieszkanie, dług alimentacyjny, niską rentę i brak oszczędności. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w W.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku W.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi W.K. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w przedmiocie rozpoznania pism postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w W.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 1 września 2009 r. odmówił przyznania W.K. prawa pomocy z uwagi na oczywistą bezzasadność jego skargi z dnia 8 lipca 2009 r. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w przedmiocie nierozpoznania przez organ szeregu pism dotyczących działania Urzędu Miasta B.
Prawomocnym postanowieniem z dnia 2 września 2009 r. odrzucił skargę W. K.
Pismem z dnia 14 października 2009 r. W. K. wniósł na powyższe postanowienie skargę kasacyjną, w której zawarł wniosek o przyznanie mu prawa pomocy. W dniu 12 listopada 2009 r. do Sądu wpłynął, złożony na urzędowym druku, formularz wniosku o przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie z kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
W formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podał, że zamieszkuje w zadłużonym mieszkaniu i prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Na skarżącym ciąży ponadto dług alimentacyjny. Zgodnie z oświadczeniem, jego źródłem utrzymania jest renta w wysokości [...] złotych. Nie posiada oszczędności, ani przedmiotów wartościowych. Nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym.
W tym stanie rzeczy stwierdzono co następuje.
Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Na wstępie wyjaśnić należy, iż wprawdzie wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy został wniesiony po prawomocnym odrzuceniu jego skargi, jednakże postępowanie sądowe nadal jest w toku (w związku z wniesioną skargą kasacyjną na postanowienie z 2 września 2009 r.), co umożliwia merytorycznie rozpoznanie ww. wniosku.
W myśl art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2).
W świetle przedstawionej przez wnioskodawcę sytuacji materialnej i rodzinnej stwierdzić należy, że znajduje się on w sytuacji kwalifikującej do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie w sprawie radcy prawnego. Niewątpliwie skarżący, systematycznie korzystający ze świadczeń z Ośrodka Pomocy Społecznej (fakt ten znany jest referendarzowi sądowemu z urzędu), należy do osób ubogich, a z uzyskiwanych dochodów w kwocie [...] złotych miesięcznie, nie jest w stanie z całą pewnością zabezpieczyć środków niezbędnych do ustanowienie w sprawie radcy prawnego z wyboru, bez uszczerbku koniecznego dla siebie utrzymania. Tym samym spełniona została przesłanka przyznania prawa pomocy określona w art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy.
Jednocześnie wskazać należy, że podejmując niniejsze rozstrzygnięcie nie orzekano w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, bowiem skarżący zwolniony jest z obowiązku ich uiszczania z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 pkt 1 lit. "a" powołanej wyżej ustawy, w myśl którego strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Wprawdzie przedmiotem zaskarżenie jest bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w sprawie rozpoznania szeregu pism skarżącego, dotyczących działalności Urzędu Miasta w B., niemniej mając na uwadze to, że w dających się odczytać fragmentach ww. pism zgłaszał on żądania dotyczące wypłaty zasiłków celowych, uznać należy, że sprawa objęta skargą mieści się w kategorii szeroko rozumianych spraw z zakresu pomocy i opieki społecznej.
Mając powyższe na uwadze, w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło