I SAB/Wa 173/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA – Justyna Wtulich – Gruszczyńska po rozpoznaniu w dniu 30 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. F. na bezczynność Ministra Rozwoju i Technologii w przedmiocie wydania decyzji o zwrot nieruchomości postanawia I. odrzucić skargę, II. zwrócić skarżącemu W. F. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 100 (sto) złotych tytułem uiszczonego wpisu od skargi. Pismem z 27 maja 2024 r. W. F. wniósł skargę na bezczynność Ministra Rozwoju i Technologii w przedmiocie wydania decyzji o zwrot nieruchomości oznaczonych jako dz. ew. [...] (hip. [...]) Skarżący wniósł o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności oraz o zobowiązanie organu do wydania decyzji w określonym terminie, nie dłuższym niż 30 dni, od dnia otrzymania odpisu wyroku ze stwierdzeniem jego prawomocności. Ponadto. wniósł o stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz o zasądzenie od organu na jego rzecz sumy pieniężnej w wysokości 10.000 zł oraz wszelkich kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi Skarżący wskazał, że Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miasta decyzją z 15 grudnia 1997 r., nr O5.GG.III.053K-R-1638/92 odmówił stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej m. st. Warszawy z 27 kwietnia 1953 r., nr GT-15T/12/53 odmawiającego przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...], położonej przy ul. [...] w [...], oznaczonej nr hip [...], w części dotyczącej działek budowlanych przeznaczonych na urządzenie wspólnego ogrodu do użytku mieszkańców bloku. W pozostałej części stwierdził wydanie orzeczenia z naruszeniem prawa, co do sprzedanych lokali położonych w nieruchomości oznaczonych nr [...], a w pozostałej części stwierdził nieważność orzeczenia. Następnie Minister Infrastruktury i Budownictwa decyzją z 28 grudnia 2017 r. nr DO.3.6611.464.2016.JS oraz utrzymującą ją w mocy decyzją z 29 czerwca 2018 r. nr DO.3.6611.464.2016.AB stwierdził nieważność decyzji z 15 grudnia 1997 r., a następnie odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji zaskarżonych w trybie nadzwyczajnym. Skarżący podniósł, że wszystkie wyżej wymienione decyzje nie wskazywały pełnej listy spadkobierców co spowodowało, że wystąpił z wnioskiem o uchylenie decyzji. Zatem nawet gdyby przyjąć, że zasadnym było stwierdzenie nieważności decyzji z 15 grudnia 1997 r. to powinna być stwierdzona nieważność wyłącznie w części co do kwestii doręczenia decyzji osobom zainteresowanym, w pozostałym zaś zakresie decyzja powinna pozostać w obrocie prawnym. Zdaniem skarżącego, organ zamiast naprawić decyzję w zakresie wyszczególnienia wszystkich właścicieli wydał decyzję o stwierdzeniu nieważności decyzji w całości co spowodowało, iż decyzja zawiera istotne luki prawne, które powodują po stronie skarżącego szkody finansowe. Tym samym organ powinien uzupełnić decyzję o pozostałych współuprawnionych do nieruchomości, o co skarżący wielokrotnie wnioskował. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie ewentualnie rozpoznanie sprawy na rozprawie i oddalenie skargi. Minister Rozwoju i Technologii wskazał, że zarówno on jaki i jego poprzednicy prawni, nie jest organem właściwym do rozpatrzenia sprawy o wydanie decyzji w przedmiocie zwrotu nieruchomości oznaczonych jako dz. ew. [...] znajdujących się przy ul. [...] w [...]. W konsekwencji nigdy nie prowadził postępowania administracyjnego w zakresie określonym w petitum skargi, jako przedmiot bezczynności organu. Biorąc pod uwagę uzasadnienie skargi wskazał, że można przypuszczać, iż skarżący w istocie zarzuca Ministrowi Rozwoju i Technologii bezczynność w sprawie rozpatrzenia wniosku A. R., A. W. i H. G. o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w m.st. Warszawie z 27 kwietnia 1953 r., nr GT-15T/12/53 odmawiającego przyznania dotychczasowym właścicielom prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ulicy [...], ozn. nr hip, [...]. Minister wyjaśnił, że w dniu 9 czerwca 1992 r. do Ministerstwa Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa wpłynął wniosek A. R. w sprawie stwierdzenia nieważności ww. orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w m.st. Warszawie z 27 kwietnia 1953 r. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z 15 grudnia 1997 r., nr O5.GG.III.053K-R-1638/92 w pkt 1) odmówił stwierdzenia nieważności ww. orzeczenia, a w punkcie 2) stwierdził, że ww. orzeczenie administracyjne w określonej w aktach notarialnych części dotyczącej sprzedanych lokali mieszkalnych nr [...] w budynku przy ul. [...] oraz udziałów przypadających tym lokalom w części budynku i jego urządzeniach służących do wspólnego użytku mieszkańców, a także gruntu oddanego w użytkowanie wieczyste nabywcom tych lokali zostało wydane z naruszeniem prawa, a w pozostałej części stwierdził jego nieważność. Po rozpatrzeniu wniosek W. F. - który na mocy umowy sprzedaży nabył część praw i roszczeń do dawnej nieruchomości ozn. nr hip. [...] Minister Infrastruktury i Budownictwa decyzją z 28.12.2017 r., nr DO3.6611.464.2016JS stwierdził nieważność decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z 15.12.1997 r. W decyzji tej wskazano, że na skutek stwierdzenia nieważności decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia 15.12.1997 r. do rozpatrzenia pozostanie wniosek A. R. (w miejsce której wstąpiła E. R.) o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w m.st. Warszawie z 27.04.1953 r. Następnie, Minister Inwestycji i Rozwoju decyzją z 29.06.2018 r. nr DO3.6611.13.2018.AB utrzymał w mocy ww. decyzję z 28.12.2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 31.10.2019 r., sygn. akt I SA/Wa 1494/18 oddalił skargi P. G., W. F. i E. R. na decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju z 29.06.2018 r. nr DO3.6611.13.2018.AB. Skargi kasacyjne E. R., P. G. i W. F. o od wyroku WSA w Warszawie z 31.10.2019 r., sygn. akt I SA/Wa 1494/18 zostały oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 15.10.2021 r., sygn. akt I OSK 1525/20. Minister podniósł, że należy również rozważyć legitymację W. F. do wniesienia skargi na bezczynność, w sprawie rozpatrzenia wniosku A. R. w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w m.st. Warszawie z 27.04.1953 r., nr GT-15T/12/53, biorąc pod uwagę uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10.04.2024 r. sygn. akt I OPS 1/23. Minister zaznaczył, że przed złożeniem skargi na bezczynność W. F. nie złożył ponaglenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jako niedopuszczalna, podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Artykuł 3 § 2 P.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996 i 1579), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, ze zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Jak wynika z powyższego, skarga na bezczynność może dotyczyć sprawy, w której organ administracji publicznej zobligowany jest wydać decyzję administracyjną, postanowienie w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach. Zaskarżenie bezczynności jest zatem dopuszczalne w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie decyzji, postanowienia, innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej oraz pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego. Bezczynność organu następuje wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia określonych czynności, wynikających z przepisów prawa, nie wykonuje ich w terminie przez te przepisy określonym. Inaczej mówiąc, skarga na bezczynność dopuszczalna jest jedynie w odniesieniu do tych aktów lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego, nie może zatem dotyczyć innych czynności. Podkreślić należy, że bezczynność organu powiązana być musi z kompetencją do wydania w danej sprawie decyzji, postanowienia, czy też innych aktów bądź czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Warunkiem dopuszczalności skargi na bezczynność organu jest zatem wystąpienie określonej podstawy prawnej do określonego zachowania się organu wobec żądania strony. Jak wynika z treści złożonej skargi, żądaniem skarżącego jest wydanie przez Ministra Rozwoju i Technologii decyzji w sprawie zwrotu nieruchomości oznaczonych jako dz. ew. [...] znajdujące się przy ul. [...] w [...]. Wskazać należy, że z akt sprawy nie wynika aby skarżący złożył wniosek o zwrot przedmiotowej nieruchomości (wówczas przyznania prawa własności czasowej, obecnie użytkowania wieczystego). W przypadku natomiast złożenia takiego wniosku o zwrot nieruchomości czyli wniosku złożonego w trybie art. 7 dekretu z 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), wskazać należy, że właściwym do jego rozpoznania jest Prezydent m. st. Warszawy, a nie Minister Rozwoju i Technologii. Jeśli natomiast uznać, że skarżący w istocie zarzuca Ministrowi Rozwoju i Technologii bezczynność w sprawie rozpatrzenia wniosku A. R., A. W. i H. G. o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w m.st. Warszawie z 27.04.1953 r., nr GT-15T/12/53 odmawiającego przyznania dotychczasowym właścicielom prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ulicy [...], ozn. nr hip, [...], to zauważyć należy, że skarżący nie inicjował tego postępowania, gdyż wniosek o stwierdzenie nieważności został złożony przez inne ww. osoby. Stwierdzić zatem należy, że skarżący nie posiada legitymacji do wniesienia skargi na bezczynność w przedmiocie nierozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności złożonego przez inne osoby. Natomiast, jednymi wnioskami jakie znajdują w aktach sprawy przekazanych do Sądu są : wniosek skarżącego z 21 października 2022 r. oraz z 27 grudnia 2022 r., w którym wnosi o rozpatrzenie wniosku A. R. z 9 czerwca 1992 r. o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej w m.st. Warszawie z 27.04.1953 r., nr GT-15T/12/53 lub ewentualnie o wznowienie postępowania zainicjowanego wnioskiem A. R. z 9 czerwca 1992 r. o stwierdzenie nieważności ww. orzeczenia oraz o wydanie decyzji w sprawie stwierdzenia nieważności ww. orzeczenia z 27.04.1953 r. Stwierdzić jednak należy, że pisma te nie są pismami wszczynającymi postępowanie w sprawie, lecz są monitami złożonymi do organu w sprawie zainicjowanej wnioskiem innych osób. W ocenie Sądu, skoro pisma skarżącego są monitami złożonymi do organu w sprawie dotyczącej rozpatrzenia wniosku A. R. o stwierdzenie nieważności decyzji, to brak jest podstaw do uznania, że organ pozostaje w bezczynności w związku z nierozpoznaniem wniosku skarżącego. Zaznaczyć należy, że skarżący wnosi skargę na bezczynność organu w przedmiocie nierozpoznania wniosku nie własnego, lecz innej osoby. Natomiast nawet gdyby uznać, że pisma skarżącego z 21 października 2022 r. oraz z 27 grudnia 2022 r. są wnioskami wszczynającymi postępowanie to stwierdzić należy, że z akt sprawy wynika, że skarżący nie wyczerpał trybu do wniesienia skargi. Zarządzeniem z dnia 12 lipca 2024 r. zwrócono się do skarżącego z zapytaniem, czy przed wniesieniem skargi do Sądu występował do organu z ponagleniem w trybie art. 37 § 1 k.p.a., a w razie złożenia takiego ponaglenia zobowiązano skarżącego do jego nadesłania pod rygorem uznania przez Sąd, że takiego ponaglenia nie złożył. W dniu 13 sierpnia 2024 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynęło pismo, w którym skarżący oświadczył, że przed wniesieniem skargi do Sądu występował do Ministra Rozwoju i Technologii z ponagleniem w trybie art. 37 § 1 k.p.a. i to niejednokrotnie. Skarżący wskazał na sporządzone w dniu 8 sierpnia 2014 r. ponaglenie. Ponadto, wskazał na protokoły sporządzone w dacie : 8 września 2014 r., 27 maja 2015 r., 21 września 2015 r., 3 lutego 2016 r., oraz 3 kwietnia 2017 r. przez Ministerstwo, gdzie stwierdzono jakiej treści są zarzuty skarżącego. Oświadczył, ze protokoły te są wyrazem ponagleń adresowanych do Ministerstwa Infrastruktury i Rozwoju. Dodatkowo skarżący przekazał odpisy interpelacji Posła na Sejm R.P – P. L. z 27 czerwca 2022 r. oraz 31 października 2022 r. dotyczące niniejszej sprawy. Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) – dalej jako "P.p.s.a." skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia, w myśl art. 52 § 2 P.p.s.a., należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. W przypadku skargi na bezczynność organu skarżącemu przysługiwało prawo do wniesienia ponaglenia jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w terminie w art. 35 lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. Z akt sprawy wynika, że skarżący nie wyczerpał trybu przewidzianego w art. 37 k.p.a. Zauważyć bowiem należy, że wskazane przez skarżącego ponaglenie z 8 sierpnia 2014 r. oraz protokoły sporządzone w 2014 r., 2015 r., 2016 r., 2017 r., nie są ponagleniami wniesionymi do organu po dacie złożonych przez skarżącego wniosków z 21 października 2022 r. oraz z 27 grudnia 2022 r. Za ponaglenie nie mogą także zostać uznane interpelacji Posła na Sejm R.P – P. L. Mając na uwadze powyższe rozważania stwierdzić należy, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga jest niedopuszczalna. Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. O zwrocie uiszczonego przez skarżącego wpisu sadowego orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a.