I SAB/Wa 189/23
WyrokWSA w Warszawie2024-11-05
Skład orzekający: Anna Falkiewicz-Kluj, Jolanta Dargas, Kamil Kowalewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda Mazowiecki dopuścił się bezczynności w postępowaniu wznowionym postanowieniem z dnia 15 września 2014 r. w przedmiocie rozpoznania wniosków o potwierdzenie prawa do rekompensaty, i czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd zobowiązał Wojewodę Mazowieckiego do wydania decyzji w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia prawomocnego wyroku, stwierdził bezczynność Wojewody w postępowaniu wznowionym postanowieniem z 15 września 2014 r. z rażącym naruszeniem prawa oraz przyznał na rzecz skarżącego M.S. sumę pieniężną w wysokości 7.000 zł. Sąd uznał, że sprawa zakończona decyzją z dnia 12 grudnia 2013 r. jest odrębna od sprawy wszczętej postanowieniem o wznowieniu postępowania z dnia 15 września 2014 r., a bezczynność organu w tej drugiej sprawie, trwająca blisko 10 lat, wyczerpuje znamiona rażącego naruszenia prawa.Stan faktyczny
Skarżący M.S. złożył skargę na bezczynność Wojewody Mazowieckiego w sprawie wznowionej postanowieniem z dnia 15 września 2014 r., dotyczącej potwierdzenia prawa do rekompensaty. Skarżący wskazał, że mimo upływu niemal dziewięciu lat od wznowienia postępowania, sprawa nie została załatwiona, co stanowi rażące naruszenie art. 35 § 1 i § 3 k.p.a. Wniósł o stwierdzenie bezczynności z rażącym naruszeniem prawa, zobowiązanie Wojewody do załatwienia sprawy w terminie 2 miesięcy oraz zasądzenie od Wojewody sumy pieniężnej i zwrotu kosztów postępowania.Rozstrzygnięcie
1. zobowiązano Wojewodę Mazowieckiego do wydania decyzji w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdzono bezczynność Wojewody Mazowieckiego w postępowaniu wznowionym postanowieniem z 15 września 2014 r. nr 1097/2014, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznano na rzecz M.S. od Wojewody Mazowieckiego sumę pieniężną w wysokości 7.000 zł; 4. zasądzono od Wojewody Mazowieckiego na rzecz M. S. kwotę 580 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący, Sędziowie, sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj sędzia WSA Jolanta Dargas asesor WSA Kamil Kowalewski (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 listopada 2024 r. sprawy ze skargi M. S. na bezczynność Wojewody Mazowieckiego w przedmiocie rozpoznania wniosków o potwierdzenie prawa do rekompensaty we wznowionym postępowaniu 1. zobowiązuje Wojewodę Mazowieckiego do wydania decyzji w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza bezczynność Wojewody Mazowieckiego w postępowaniu wznowionym postanowieniem z 15 września 2014 r. nr 1097/2014, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznaje na rzecz M.S. od Wojewody Mazowieckiego sumę pieniężną w wysokości 7.000 (siedem tysięcy) złotych; 4. zasądza od Wojewody Mazowieckiego na rzecz M. S. kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W piśmie z dnia 26 czerwca 2023 r. M. S. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Wojewody Mazowieckiego w sprawie wznowionej postanowieniem z dnia 15 września 2014 r. nr 1097/2014.
Jak wyjaśnił skarżący, Wojewoda postanowieniem z dnia 15 września 2014 r. wznowił na wniosek strony postępowanie w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej.
Następnie skarżący wskazał, że składał zażalenie na bezczynność pismem z dnia 17 marca 2021 r., a także ponaglenie w piśmie z dnia 22 maja 2023 r. Pomimo tego i choć upłynęło już niemal dziewięć lat od dnia wydania postanowienia o wznowieniu, sprawa ta nie jest załatwiona. W ocenie skarżącego, stanowi to rażące naruszenie art. 35 § 1 i § 3 k.p.a. przewidujących obowiązek niezwłocznego załatwienia sprawy, nie dłuższej niż w terminie 1 miesiąca, zaś w przypadku naruszenia tego obowiązku uzasadniają stwierdzenie bezczynności z rażącym naruszeniem prawa i zasądzenie na rzecz skarżącego żądanej kwoty pieniężnej.
W konsekwencji skarżący zarzucił Wojewodzie naruszenie art. 35 § 1 i § 3 k.p.a. przez niezałatwienie sprawy przez 9 lat od dnia wydania postanowienia o wznowieniu postępowania. Wniósł przy tym o stwierdzenie, że bezczynność Wojewody ma miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz o zobowiązanie Wojewody Mazowieckiego do załatwienia sprawy w terminie 2 miesięcy od dnia zwrócenia mu akt sprawy. Zwrócił się także o zasądzenie od Wojewody na jego rzecz sumy pieniężnej, o której mowa w art. 149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 – dalej też jako P.p.s.a.) w kwocie 20 tysięcy złotych. Ponadto skarżący wniósł o zwrot od Wojewody kosztów postępowania, według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej odrzucenie bowiem sprawa objęta skargą miała zostać prawomocnie osądzona przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 27 października 2016 r., I OSK 1636/15, względnie o oddalenie skargi jako bezzasadnej.
Wojewoda, choć dostrzegł, że przedmiotową skargę z dnia 11 lipca 2022 r. M. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Wojewody Mazowieckiego w sprawie wznowionej postanowieniem z dnia 15 września 2014 r., to dalej wskazał, że wnioskiem z dnia 17 grudnia 1990 r. Z. K. i R. B. wystąpili o przyznanie odszkodowania za nieruchomości pozostawione przez A. i Z. B. poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Następnie pismem z dnia 26 maja 1998 r. R. B. rozszerzył swój wniosek o dodatkowe nieruchomości.
Sprawa z tego wniosku została zakończona decyzją Wojewody Mazowieckiego nr 1069/2013 z dnia 7 czerwca 2013 r., SPN.VIILIP.7725-37/04 potwierdzającą R. B. prawo do rekompensaty w udziale wynoszącym 1/4 części uprawnienia z tytułu pozostawienia przez A. i Z. B. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej w postaci: willi [...] w [...] przy ul. [...], majątku [...] położonego w woj. [...], pow. [...] koło [...], połowy majątku ziemskiego [...] położonego w woj. [...], pow. [...] oraz fermy [...] położonej koło [...], woj. [...]. Z kolei decyzją nr 2333/2013 z dnia 12 grudnia 2013 r., SPN-V11LAW.7725-1188/04 Wojewoda potwierdził M. S. (następcy prawnemu Z. K.) prawo do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez A. i Z. B. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej w postaci: willi [...] w [...] przy ul. [...], majątku [...] położonego w woj. [...], pow. [...] koło [...] oraz połowy majątku ziemskiego [...] położonego w woj. [...], pow. [...].
Postanowieniem z dnia 3 października 2014 r., DRiR-581-334/14/MP MSP/DRiR/2816/14/MP Minister Skarbu Państwa uznał zażalenie M. S. z dnia 14 sierpnia 2014 r. na niezałatwienie w terminie przez Wojewodę sprawy o wydanie decyzji potwierdzającej prawo do rekompensaty z tytułu pozostawionych przez A. i Z. B. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej za bezzasadne. Następnie skargę M. S. na bezczynność Wojewody Mazowieckiego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wyrokiem z dnia 24 lutego 2015 r., I SAB/Wa 680/14, a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 27 października 2016 r., I OSK 1636/15 oddalił skargę kasacyjną wywiedzioną od tego wyroku.
Postępowanie wszczęte kolejnym zażaleniem M. S. na bezczynność Wojewody w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty zostało umorzone postanowieniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 kwietnia 2019 r., DAP- WOSRFR-7281-17/2019/EZ. Minister uznał je za bezprzedmiotowe powołując się na zapadłe w sprawie wyroki sądów administracyjnych.
Z kolei Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 4 grudnia 2020 r., I SAB/Wa 275/20 odrzucił skargę M. S. na bezczynność Wojewody Mazowieckiego.
W ocenie Wojewody, powaga rzeczy osądzonej, ukształtowana powołanymi orzeczeniami, wyklucza możliwość ponownego rozpoznania sprawy zainicjowanej aktualną skargą w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Wojewody, posiłkując się argumentacją zaprezentowaną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 24 lutego 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 680/14 stwierdził, że skoro w decyzji z dnia 12 grudnia 2013 r. nr 2333/2013 Wojewoda rozstrzygnął o uprawnieniach M. S. (jako następcy prawnego Z. K.) potwierdzając wymienionemu prawo do rekompensaty za pozostawienie wymienionych w decyzji nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej i decyzji tej wypowiedział się też w zakresie kamienicy przy ul. [...] w [...], przy ul. [...] w [...], o majątku [...] w woj. [...], co do których to nieruchomości między innymi, skarżący zarzuca organowi brak rozpatrzenia wniosku, to w sprawie bezczynności organu administracyjnego niedopuszczalne jest wywodzenie kolejnych środków zaskarżenia skierowanych przeciw prawomocnemu orzeczeniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
W tym miejscu, dla uprządkowania wywodu należy wskazać, że na wniosek z dnia 17 grudnia 1990 r. Z. K. i R. B. zostało wszczęte postępowanie w sprawie o przyznanie odszkodowania za nieruchomości pozostawione przez A. i Z. B. poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Żądanie wnioskodawców zostało następnie rozszerzone pismem R. B. z dnia 26 maja 1998 r. o dodatkowe nieruchomości.
Postępowanie to Wojewoda Mazowiecki zakończył decyzją nr 1069/2013 z dnia 7 czerwca 2013 r., którą potwierdził R. B. prawo do rekompensaty w udziale wynoszącym 1/4 części uprawnienia z tytułu pozostawienia przez A. i Z. B. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej w postaci: willi [...] w [...] przy ul. [...], majątku [...] położonego w woj. [...], pow. [...] koło [...], połowy majątku ziemskiego [...] położonego w woj. [...], pow. [...] oraz fermy [...] położonej koło [...], woj. [...]. Z kolei decyzją nr 2333/2013 z dnia 12 grudnia 2013 r. Wojewoda potwierdził M. S. (następcy prawnemu Z. K.) prawo do 1/2 części uprawnienia w prawie do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez A. i Z. B. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej w postaci: willi [...] w [...] przy ul. [...], majątku [...] położonego w woj. [...], pow. [...] koło [...] oraz połowy majątku ziemskiego [...] położonego w woj. [...], pow. [...].
Faktem jest i okoliczność ta znana jest Sądowi z urzędu, że M. S. w piśmie z dnia 13 sierpnia 2014 r., złożył do Ministra Skarbu Państwa zażalenie na bezczynność Wojewody w sprawie dotyczącej wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez A. i Z. B. nieruchomości poza obecnymi granicami RP. Minister postanowieniem z dnia 3 października 2014 r. uznał to zażalenie za nieuzasadnione argumentując, że w sprawie oznaczonej w zażaleniu Wojewoda wydał decyzję z dnia 12 grudnia 2013 r., nr 2333/2013 zatem nie można mu zarzucić by pozostawał w bezczynności. M. S. nie skarżył we właściwym trybie tego postanowienia lecz w piśmie z dnia 22 października 2014 r. złożył skargę do tut. Sądu na bezczynność Wojewody w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP. Skarga ta okazała się być jednak nieuzasadniona i Sąd oddalił ją wyrokiem z dnia 24 lutego 2015 r., I SAB/Wa 680/14 z argumentacją zbliżoną do tej jaką zaprezentowała Minister. Ustalenia i ocenę prawną przedstawione w tym wyroku podzielił Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dnia 27 października 2016 r., I OSK 1636/15 oddalił skargę kasacyjną wywiedzioną od orzeczenia tut. Sądu.
M. S. chcąc w dalszym ciągu skarżyć bezczynność Wojewody w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty złożył w tym przedmiocie zażalenie do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, który jednak postanowieniem z dnia 2 kwietnia 2019 r. umorzył postępowanie wszczęte zażaleniem. W uzasadnieniu Minister stwierdził, że w sprawie dotyczącej bezczynności Wojewody w postępowaniu o potwierdzenie prawa do rekompensaty wypowiadały się już organy administracji i sądy administracyjne obu instancji w judykatach wspomnianych powyżej. Nie przyniosła także skutku skarga, którą do tut. Sądu skierował M. S. w piśmie z dnia 6 października 2020 r. kwestionując bezczynność Wojewody w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty. Sąd w postanowieniu z dnia 4 grudnia 2020 r. I SAB/Wa, którym odrzucił skargę stanął na stanowisku, że nie jest możliwe inicjowanie kolejnego postanowienia w tym przedmiocie z uwagi na zaistnienie stanu powagi rzeczy osadzonej utrwalonej prawomocnym wyrokiem NSA z dnia 27 października 2016 r., I OSK 1636/15. Do podobnych wniosków doszedł NSA, który postanowieniem z dnia 24 sierpnia 2021 r., I OZ 229/21 oddalił zażalenie skarżący złożył na postanowienie tut. Sądu.
Niewątpliwie więc z powagi rzeczy osądzonej korzysta kwestia bezczynności Wojewody w postępowaniu prowadzonym w sprawie z wniosków R. B.i Z. K. z dnia 17 grudnia 1990 r., a także R. B. z dnia 26 maja 1998 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomości pozostawione przez A. i Z. B. poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Została ona przesądzona prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 października 2016 r., I OSK 1636/15 i nie jest już możliwe formułowanie w tym przedmiocie jakichkolwiek środków zaskarżenia.
Trzeba jednak podkreślić wyraźnie, że przedmiotowa skarga wywiedziona została przez M. S. na bezczynność Wojewody Mazowieckiego nie w prowadzonej w trybie zwykłym sprawy dotyczącej potwierdzenia prawa do odszkodowania z tytułu pozostawienia mienia poza obecnym terytorium RP, lecz w zainicjowanej postanowieniem Wojewody z dnia 15 września 2014 r. sprawej toczącej się w trybie wznowienia. Jak wynika przy tym z akt sprawy Wojewoda w dniu 15 września 2014 r. postanowieniem nr 1097/2014 na wniosek M. S. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją z dnia 12 grudnia 2013 r., nr 2333/2013 w zakresie połowy majątku ziemskiego [...] położonego w woj. [...], pow. [...] oraz za kamienicę położoną w [...] przy ul. [...], co umknęło Wojewodzie w odpowiedzi na skargę.
Nie powinno budzić żadnych wątpliwości, że sprawa zakończona w trybie zwykłym decyzją z dnia 12 grudnia 2013 r., nr 2333/2013 o potwierdzeniu prawa do rekompensaty jest odrębną od tej wszczętej postanowieniem z dnia 15 września 2014 r. o wznowieniu postępowania. Niezależnie więc od tego, że na obecnym etapie nie jest już możliwe skuteczne zaskarżenie bezczynności organu administracji w pierwszej z tych spraw z uwagi na zapadłe w tym przedmiocie orzeczenia, to kwestia oceny efektywności działania organu w drugiej z nich pozostaje nadal otwarta, gdyż dotychczas nie była ona poddawana kontroli sądowej.
Przechodząc zatem to istoty należy przypomnieć, że pojęcie bezczynności organu administracji aktualnie definiowane jest w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a., który stanowi, że stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność). Odmiennie w pkt 2 art. 37 § 1 k.p.a. kwalifikowane jest pojęcie przewlekłości organu administracji, które jak wynika z treści tego przepisu ma miejsce wówczas, gdy postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy.
Bezczynność jest zatem jednym obok przewlekłości definiowanych ustawowo przejawów opieszałego postępowania organu administracji. Jednocześnie treść powołanych przepisów pozwala stwierdzić, że tym co kwalifikuje opieszałe postępowanie organu jako bezczynność jest obiektywnie występujące uchybienie terminu załatwienia sprawy. Nie ma przy tym znaczenia, czy w danym wypadku mamy do czynienia z terminem tzw. podstawowym określonym w art. 35 k.p.a., terminie przewidzianym w przepisach szczególnych, czy też terminie tzw. dodatkowym ustalonym stosownie do art. 36 § 1 k.p.a. Każde przekroczenie terminu do załatwienia sprawy będzie równoznaczne z wystąpieniem stanu bezczynności, o którym mowa jest w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a.
Nieodzownym elementem postępowania ze skargi na bezczynność jest stwierdzenie, czy organ był zobligowany do wydania określonego aktu lub podjęcia innej czynności przepisami przepisami prawa. Bezczynność jest bowiem specyficznym przejawem nielegalnego zachowania organu administracji, polegającym na niekorzystaniu z kompetencji, którą ze względu na zaistnienie wymaganych przez prawo okoliczności organ jest obowiązany wykorzystać określanym mianem "milczenia władzy" (por. m.in. w wyroku NSA z dnia 6 grudnia 2023 r., I OSK 486/23).
Wreszcie należy wskazać, że rolą sądu rozpoznającego skargę na bezczynność organu administracji jest dokonanie oceny skali takiego uchybienia, o ile okaże się, że organ wbrew ciążącej na nim powinności organ nie załatwił sprawy we właściwym terminie. Wynika to z art. 149 § 1a P.p.s.a., który przewiduje, że sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a, poza obowiązkami określonymi w art. 149 § 1, jednocześnie stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd podziela utrwalone w judykaturze przekonanie, że rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego lekceważenia wniosków skarżącego (tak m.in. WSA we Wrocławiu w wyroku z dnia 3 października 2024 r., IV SAB/Wr 47/24, szerzej NSA w wyroku z dnia 12 września 2024 r., I OSK 661/24). Dlatego należy przyjąć, że w praktyce o bezczynności w stopniu rażącym będziemy mówili wówczas, gdy termin np. miesięczny zostanie przez organ przekroczony raczej o kilkanaście niż kilka miesięcy.
Odnosząc powyższe rozważania do okoliczności ustalonych w niniejszej sprawie należy stwierdzić, że Wojewoda postanowieniem z dnia 15 września 2014 r. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją z dnia 12 grudnia 2013 r., nr 2333/2013 w zakresie połowy majątku ziemskiego [...] położonego w woj. [...], pow. [...] oraz za kamienicę położoną w [...] przy ul. [...]. Wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania zakończonego uprzednio wydaną w trybie zwykłym jest równoznaczne w wszczęciem nadzwyczajnego postępowania, którego celem jest wyeliminowanie którejś z wad proceduralnych wymienionych w katalogu zawartym w art. 145 § 1 k.p.a. Postępowanie prowadzone w tym trybie winno, co do zasady zakończyć się wydaniem jednej z decyzji przewidzianych w art. 151 k.p.a., ewentualnie jeżeli zajdą ku temu powodu decyzji o umorzeniu postepowania na podstawie art. 105 k.p.a. Niewątpliwie więc organ, który wznowił postępowanie zobligowany był do załatwienia sprawy prowadzonej w tym trybie poprzez wydanie decyzji kończącej postępowanie administracyjne.
Z akt nadesłanych wraz z odpowiedzą na skargę wynika, że postępowanie Wojewody wznowione postanowieniem z dnia 15 września 2024 r. nie zostało dotychczas zakończone wydaniem decyzji administracyjnej. Nie budzi zatem wątpliwości Sądu, że Wojewoda, choć był zobowiązany do wydania decyzji kończącej prowadzone postępowanie decyzji takiej nie wydał, jako zaś, że od dnia wszczęcia postępowania do dnia wniesienia skargi minęło blisko 10 lat poza sporem pozostaje również, że Wojewoda popadł przy rozpatrywaniu wspomnianej sprawy w stan bezczynności.
Wznowienie postępowania, choć jest nadzwyczajnym trybem weryfikacji decyzji administracyjnej, to jego zakończenia, jako że wymaga – co do zasady – przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego winno nastąpić w terminie określonym w art. 35 § 3 k.p.a., a więc w terminie miesiąca liczonym od dnia wszczęcia postępowania. Termin ten mógłby ulec przedłużeniu do dwóch miesięcy o ile okazałoby się, że sprawa ma charakter szczególnie skomplikowany. Skoro w tym terminie sprawa prowadzona przez Wojewodę nie została załatwiona, a jednocześnie organ stosownie do art. 36 § 1 k.p.a. nie poinformował strony o nowym terminie jej zakończenia, to z uwagi na okres jaki upłynął od dnia wszczęcia postępowania do dnia złożenia skargi stwierdzić należy, że bezczynność Wojewody wyczerpuje znamiona rażącego naruszenia prawa. Za taką kwalifikacją bezprawnego działania organu przemawiają oceniane łącznie następujące czynniki. Jako pierwszy rozmiar uchybienia terminowi, to bowiem jak wspomniano wynosi na dzień dzisiejszy blisko dziesięć lat. Jest to wyjątkowo drastyczne i jaskrawe, bo liczone w latach przekroczenie pierwotnego terminu przewidzianego na załatwienie sprawy. Po drugie, Sąd wziął pod uwagę, że w tym okresie organ nie tylko nie rozstrzygnął sprawy poprzez wydanie decyzji administracyjnej kończącej postępowanie co do istoty, ale też nie podjął w istocie żadnej czynności przybliżającej go do uzyskania merytorycznego stanowiska w sprawie. Wreszcie po trzecie, Sąd zauważył, że organ przez okres niemal dziesięciu lat w postępowaniu prowadzonym w trybie wznowienia nie wystosował do strony żadnego pisma informującego na jakim etapie jest to postępowanie i wbrew dyspozycji art. 36 § 1 k.p.a. nie poinformował strony o nowym terminie jego zakończenia. Takie działanie nosi znamiona rażącego naruszenia podstawowych standardów postępowania administracyjnego wyrażonych m.in. w art. 8 § 1 k.p.a. (zasada budzenia zaufania), art. 9 k.p.a. (zasada informowania), czy art. 10 § 1 k.p.a. (zasada zapewniania stronie czynnego udziału w postepowaniu).
Sumując Sąd uznał za niezbędne zobowiązanie Wojewody Mazowieckiego do wydania decyzji kończącej postępowanie w trybie wznowienia, o czym orzeczono w pkt 1 sentencji wyroku. Mając na uwadze przedmiot sprawy i wymagany dla jej rozstrzygnięcia zakres postępowania wyjaśniającego Sad przyjął, iż racjonalny termin załatwienia sprawy powinien wynosić dwa miesiące od dnia doręczenia organowi prawomocnego wyroku z aktami sprawy. W ocenie Sądu, nie ulega wątpliwości – uwzględniając poczynione wyżej rozważania – że Wojewoda Mazowiecki dopuścił się bezczynności w postępowaniu prowadzonym w trybie wznowienia, a bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, co stwierdzono w pkt 2 sentencji wyroku na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 w zw. z art. 149 § 1a P.p.s.a. Ponadto, mając na względzie wniosek sformułowany w skardze Sąd, na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a., w pkt 3 sentencji wyroku, zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego sumę pieniężną w wysokości 7.000,00 (siedem tysięcy złotych). Sąd decydując o wysokości przyznanej sumy wziął pod uwagę, że przewlekłość Wojewody prowadzącego postępowanie miała charakter rażący oraz to, że organ w ramach prowadzonego postępowania nie podjął żadnej czynności, która pozwoliłaby mu załatwić prowadzoną sprawę. Jest to w ocenie Sądu szczególnie jaskrawy przypadek opieszałego działania organu administracji. Z drugiej natomiast strony Sąd dostrzegł, że skarżący dotychczas – przed złożeniem ponaglenia i finalnie skargi do tut. Sądu – nie podejmował żadnych działań służących zwalczaniu bezczynności organu w ramach postępowania prowadzonego w trybie wznowienia. To spowodowało, że żądanie przyznania skarżącemu sumy pieniężnej w wysokości 20.000,00 zł nie zyskało aprobaty Sądu, a za wystarczające i adekwatne do skali naruszenia uznano przyznanie takiej sumy w wysokości 7.000,00 zł. O kosztach postępowania w pkt 4 sentencji Sąd orzekł stosownie do art. 200 P.p.s.a.
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym zgodnie z art. 119 pkt 4 P.p.s.a., który uprawnia sąd do rozpoznania skargi w trybie uproszczonym wówczas, gdy przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło