I SAB/Wa 190/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Marciniak Sędziowie Sędzia WSA Iwona Kosińska (spr.) Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi [...] na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania 1. zobowiązuje Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania - w terminie jednego miesiąca od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta [...] miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta [...] solidarnie na rzecz [...] kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. [...] (dalej jako "skarżące") pismem z [...] kwietnia 2019 r. wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o podjęcie postępowania zawieszonego postanowieniem tego organu z [...] maja 2011 r. w przedmiocie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości [...] o nr hip. [...]. W uzasadnieniu skargi wskazały, że powyższy wniosek złożony został w kwietniu 2017 r. i nie został do dnia dzisiejszego rozpoznany. Do podjęcia działań organu nie zmobilizowało również wydane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowienie z [...] marca 2018 r. nr [...] zobowiązujące organ do rozpatrzenia powyższego wniosku do 31 maja 2018 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i wskazał, że niniejsze postępowanie zawieszone zostało do czasu zatwierdzenia podziału nieruchomości oznaczonej jako dz. nr [...] z obrębu [...]. Postępowanie to jest nadal w toku. Pismem z [...] maja 2019 r. wystąpiono do Wydziału Podziałów Nieruchomości Biura Geodezji i Katastru Urzędu [...] z prośbą o informację, na jakim etapie znajduje się realizacja wniosku Biura Spraw Dekretowych z [...] maja 2016 r., w którym przekazano zgodę na podział dz. nr [...] z obrębu [...] w celu wydzielenia gruntu w granicach dawnych nieruchomości warszawskich ozn. nr hip. [...]. Skoro zatem postępowanie w przedmiocie wydzielenia dawnej nieruchomości hip. [...] z obecnej dz. ew. [...] nie zostało zatwierdzone decyzją Prezydenta [...], a więc nie ustała przyczyna zawieszenia postępowania wskazana w postanowieniu z [...] maja 2011 r. nr [...], to tym samym skargę uznać należy za niezasadną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 35 § 1 i § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. z 2018 r. Dz. U. poz. 2096 ze zm.), powoływanej dalej jako "kpa", organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. W myśl art. 36 § 1 kpa, o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Organ administracji publicznej pozostaje zatem w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa, jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 kpa lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych, mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji. W sprawie ze skargi na bezczynność organu Sąd zobowiązany jest nie tylko do ustalenia, że organ nie podjął w terminie przewidzianym dla załatwienia sprawy czynności, do których był zobowiązany, lecz także do ustalenia i wyjaśnienia przyczyn, z powodu których ich nie wykonał. Należy przy tym wziąć pod uwagę zarówno charakter sprawy, jak i specyfikę obowiązującego trybu jej załatwienia. W rozpoznawanej sprawie uznać należało, że organ dopuścił się bezczynności, bowiem do dnia wyrokowania nie rozpoznał wniosku z [...] kwietnia 2017 r. o podjęcie postępowania zawieszonego postanowieniem z [...] maja 2011 r. w przedmiocie ustanowienia użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...], nr hip. [...]. Nie budzi zatem wątpliwości Sądu, że Prezydent [...] nie wywiązał się z ustawowego obowiązku rozstrzygnięcia sprawy bez zbędnej zwłoki, a zatem koniecznym było wydanie wyroku zobowiązującego organ do rozpoznania powyższego wniosku. Wyznaczając, stosownie do art. 149 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2019 r. Dz. U. poz. 2325), termin, w jakim organ zobowiązany będzie do załatwienia sprawy, Sąd miał na względzie możliwość zakończenia w tym okresie postępowania. Zdaniem Sądu realnym terminem, w jakim możliwe jest rozpoznanie wniosku, jest termin jednego miesiąca od daty zwrotu do organu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał również, że w przedmiotowej sprawie bezczynność organu miała charakter rażącego naruszenia prawa. O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 października 2013 r. sygn. akt I OSK 1181/13; http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Sytuacja taka zaszła w niniejszej sprawie, bowiem organ od daty otrzymania wniosku skarżących z [...] kwietnia 2017 r. podjął tylko jedną czynność w sprawie, tj. pismem z [...] maja 2019 r. wystąpił do Wydziału Podziałów Nieruchomości Biura Geodezji i Katastru Urzędu [...] z prośbą o informację, na jakim etapie znajduje się realizacja wniosku z [...] maja 2016 r., w którym przekazano zgodę na podział dz. nr [...] w celu wydzielenia gruntu w granicach dawnych nieruchomości warszawskich ozn. nr hip. [...]. Organu do rozpoznania wniosku skarżących nie zmobilizowało również wydane w dniu [...] marca 2018 r. przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowienie zobowiązujące do rozpoznania wniosku w terminie do 31 maja 2018 r. Bezczynności organu nie uzasadnia przy tym zawarta w odpowiedzi na skargę informacja, że nie ustały dotychczas przyczyny zawieszenia przedmiotowego postępowania. Wniosek strony powinien bowiem zostać rozpatrzony w odpowiedniej formie procesowej przewidzianej w Kodeksie postępowania administracyjnego, tj. albo poprzez podjęcie zawieszonego postępowania, albo poprzez odmowę jego podjęcia. Zauważyć również należy, że Prezydent [...] w okresie dwóch lat nie tylko nie rozpoznał wniosku skarżących o podjęcie postępowania, ale również nie poinformował stron o przewidywanym terminie jego załatwienia. Postępowanie to prowadzone było zatem z rażącym naruszeniem art. 7, art. 8, art. 9, art. 12, art. 35 i art. 36 kpa. Organ w sprawie działa opieszałe, niesprawne i nieskutecznie, co w sposób nieuzasadniony przedłużyło termin jej załatwienia, w sytuacji gdy mogła ona być rozstrzygnięta dużo wcześniej. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i pkt 3 oraz art. 149 § 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w pkt 1 i 2 wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania (pkt 3 wyroku) orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy. Rozpatrzenie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 powołanej ustawy, który to przepis dopuszcza stosowanie tego trybu z urzędu do spraw wywołanych skargą na bezczynność lub przewlekłe poprowadzenie postępowania.