I SAB/Wa 192/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz Sędziowie: WSA Bożena Marciniak (spr.) WSA Elżbieta Sobielarska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 16 lipca 2019 r. sprawy ze skargi [...] na bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie rozpatrzenia odwołania 1. stwierdza, że bezczynność Wojewody [...] w rozpoznaniu odwołania od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2. umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu; 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz [...] w Warszawie kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z [...] października 2018 r. [...] złożył skargę na bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji Prezydenta [...] z [...] marca 2018 r., nr [...]. Skarżący zarzucił Wojewodzie [...] naruszenie art. 35 § 1 i 3 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie odwołania w terminie. Wskazał, że przed wystosowaniem niniejszej skargi skierował do organu ponaglenie, jednakże pomimo tego organ nie rozpoznał odwołania. W związku z powyższym wniósł o stwierdzenie, że Wojewoda [...] dopuścił się bezczynności w postępowaniu odwoławczym, zobowiązanie organu do rozpoznania odwołania w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku oraz zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podnosząc, że decyzją z [...] listopada 2018 r., nr [...], rozpoznał odwołanie i uchylił w całości decyzję Prezydenta [...] z [...] marca 2018 r. nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Zgodnie natomiast z art. 149 § 1 pkt 1 i § 1 a p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zgodnie z treścią art. 35 § 1 i 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.), powoływanej dalej jako "k.p.a.", organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca. W myśl natomiast art. 36 § 1 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Organ administracji publicznej pozostaje zatem w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 k.p.a. lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych, mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji. Jak wynika z akt niniejszej sprawy odwołanie od decyzji Prezydenta [...] z [...] marca 2018 r. zostało przesłane do Wojewody [...] przy piśmie z [...] kwietnia 2018 r. i wpłynęło w dniu [...] kwietnia 2018 r. (data prezentaty). Pismem z [...] lipca 2018 r. skarżący wystąpił do organu z ponagleniem w związku z niezałatwieniem sprawy w terminie. W dniu [...] listopada 2018 r. Wojewoda wydał decyzję, nr [...], którą uchylił w całości decyzję Prezydenta z [...] marca 2018 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości Sądu, że Wojewoda [...] pozostawał w bezczynności w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji z [...] marca 2018 r. Trzeba mieć na uwadze, że maksymalny termin na załatwienie sprawy jaki przewiduje art. 35 § 3 k.p.a. (jeden miesiąc) został w niniejszej sprawie znacznie przekroczony. Jak wynika z akt sprawy decyzja z [...] listopada 2018 r. rozpoznająca odwołanie została wydana po ponad sześciu miesiącach od daty wpływu odwołania do Wojewody [...] ([...] kwietnia 2018 r.) oraz po wniesieniu skargi do Sądu. Jak już wskazano wyżej, stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a.: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W niniejszej sprawie Wojewoda [...] rozpoznał odwołanie wydając decyzję z [...] listopada 2018 r., nr [...]. Wydanie decyzji przed rozpoznaniem sprawy przez Sąd powoduje, że brak jest podstaw do zobowiązania organu do załatwienia sprawy na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Z tych względów, Sąd orzekł o umorzeniu postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do rozpoznania odwołania od decyzji Prezydenta [...] z [...] marca 2018 r. nr [...] (punkt 2 sentencji wyroku). Oceniając natomiast charakter bezczynności Wojewody, wskazać należy, że pismem z [...] lipca 2018 r. poinformował strony o stanie sprawy oraz przewidywanym terminie rozpoznania odwołania. Następnie organ do momentu wydania decyzji nie podejmował żadnych czynności zmierzających do rozpoznania odwołania. Nie informował także strony o przyczynach nierozpatrzenia odwołania w terminie oraz nie wskazał nowego terminu jego rozpatrzenia. Odwołanie zostało rozpatrzone po upływie ponad sześciu miesięcy od dnia wpływu do organu drugiej instancji. Brak jest przy tym okoliczności do przyjęcia, że w sprawie występowały przesłanki z art. 35 § 5 k.p.a., które usprawiedliwiałyby opieszałość Wojewody. Takie postępowanie narusza również zasadę szybkości postępowania wyrażoną w art. 12 k.p.a. oraz podważa wyrażoną w art. 8 k.p.a. zasadę prowadzenia postępowania administracyjnego w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów Państwa. Sąd uznał jednak, że stwierdzona bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Pojęcie "rażącego naruszenia prawa" nie zostało zdefiniowane przez ustawodawcę. Ocena, czy stwierdzone naruszenie przepisów postępowania prowadzące do przewlekłości postępowania miało charakter rażący, musi odbywać się z uwzględnieniem okoliczności danej sprawy. Nie może budzić wątpliwości, że okolicznościami, które mają wpływ na powyższą ocenę, jest po pierwsze czas trwania postępowania, po wtóre zaś takie przesłanki jak: stopień skomplikowania sprawy, rodzaj czynności, które musi dokonać organ administracji w celu zakończenia postępowania, podejmowane działania organu w danej sprawie i ich efektywność (por. wyrok NSA z dnia 12 grudnia 2017 r., sygn. I OSK 871/17). Sąd dokonując powyższej oceny miał na uwadze czas trwania postępowania odwoławczego oraz stopień skomplikowania sprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji. Rozstrzygnięcie w pkt 2 sentencji wydano na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W przedmiocie kosztów sądowych (pkt 3 sentencji) orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (jt. Dz.U. z 2018 r. poz. 265). Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art.119 pkt 4 p.p.s.a.