I SAB/Wa 201/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący asesor WSA Anna Milicka-Stojek (spr.) po rozpoznaniu w dniu 24 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. P. na bezczynność Ministra do spraw Równości w przedmiocie zamieszczenia informacji zawierających odwzorowanie cyfrowe otrzymanych petycji na stronie internetowej postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącemu D. P. wpis od skargi w kwocie 100 (sto) złotych. D. P. (dalej jako "skarżący") pismem z 17 maja 2024 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra do spraw Równości (dalej jako "organ" lub "Minister") w przedmiocie zamieszczenia informacji zawierających odwzorowanie cyfrowe (skan) otrzymanych petycji, datę ich złożenia oraz imię i nazwisko podmiotu wnoszącego petycję na stronie internetowej Kancelarii Prezesa Rady Ministrów (dalej jako: "KPRM"). Skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 8 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o petycjach (Dz.U. z 2018 r. poz. 870) oraz art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze zm.) w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji. Skarżący w uzasadnieniu skargi wskazał, że w dniach 10, 11 oraz 16 stycznia 2024 r. złożył poprzez platformę ePuap na skrzynkę KPRM trzy kolejne petycje skierowane do Ministra do spraw Równości: 1. petycję o dokonanie zmian w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie profilaktycznych posiłków i napojów, 2. petycję o podjęcie inicjatywy w celu zmiany art. 10 ustawy - Kodeks rodzinny i opiekuńczy, 3. petycję o podjęcie działań związanych z inicjatywą ustawodawczą Rady Ministrów w celu wdrożenia zasady równego traktowania przez władze publiczne kobiet oraz mężczyzn w kontekście art. 87 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy. Pomimo zawartego w art. 8 ustawy o petycjach wymogu działania niezwłocznie, informacja o zgłoszonych petycjach nie została zamieszczona na stronie internetowej KPRM przez ponad 120 dni od czasu wpływu petycji do KPRM. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie i wyjaśnił, że zgodnie z art. 15 ustawy o petycjach, w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie do petycji stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego. W ocenie organu, "przesunięcie" na podstawie art. 16 ustawy o petycjach, uregulowanych do 5 września 2015 r. w Dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego petycji do odrębnej regulacji ustawowej, nie wpływa na aktualność wyrażonego dotychczas w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądu, że sposób procedowania w przedmiocie petycji, skarg i wniosków pozostaje poza zakresem właściwości sądów administracyjnych. Żadne ustawy szczególne nie przewidują dopuszczalności zaskarżenia działań realizowanych w ramach tego postępowania oraz ich braku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Obowiązkiem Sądu, do którego wpłynęła skarga, jest w pierwszej kolejności zbadanie jej dopuszczalności. Badanie to polega w szczególności na ustaleniu, czy sprawa przedstawiona pod rozstrzygnięcie Sądu mieści się w zakresie jego właściwości. Zgodnie z art. 3 § 2, § 2a i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; a także w sprawach, w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę. Przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest bezczynność, w której według skarżącego pozostaje Minister do spraw Równości nie zamieszczając informacji zawierających odwzorowanie cyfrowe (skan) otrzymanych od skarżącego petycji, daty ich złożenia oraz imia i nazwiska podmiotu wnoszącego petycję na stronie internetowej Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. W tym miejscu należy podkreślić, że petycja jest środkiem prawnym o charakterze postulatywnym, nie inicjującym ogólnego postępowania administracyjnego. Prawo petycji nie obejmuje również możliwości inicjowania postępowań sądowych (por. uzasadnienie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 16 listopada 2004 r. sygn. akt P 19/03, OTK-A 2004, nr 10, poz. 106). Zawiadomienie o sposobie załatwienia petycji nie jest decyzją, postanowieniem ani aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów prawa. Oznacza to, że do prawa do petycji wykonywanego w trybie ustawy o petycjach, nie ma zastosowania sądowa kontrola administracji publicznej. W konsekwencji również bezczynność organu w tym zakresie nie jest objęta kognicją sądu administracyjnego, a skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Zauważyć bowiem należy, że zgodnie z art. 13 ust. 2 ustawy o petycjach sposób załatwienia petycji nie może być przedmiotem skargi. Stosownie natomiast do art. 15 tej ustawy, w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie do petycji stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Z powołanych regulacji wynika zatem, że zaskarżona rozpoznawaną skargą bezczynność nie mieści się w katalogu spraw rozpatrywanych przez sądy administracyjne. Czynności podejmowane przez organy w trybie ustawy o petycjach, a także bezczynność albo przewlekłość w tych sprawach, nie zostały poddane kontroli sądów administracyjnych na podstawie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Brak jest również przepisów szczególnych przewidujących kontrolę sądów administracyjnych w tym zakresie (por. postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 12 lipca 2018 r. sygn. akt III SAB/Gd 41/18, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z 24 czerwca 2021 r sygn. akt II SAB/Ke 81/21; Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 31 stycznia 2023 r. sygn. akt II SAB/Bk 125/22; https://cbois.nsa.gov.pl). Uwzględniając zatem przedmiot wniesionej skargi, odnoszący się do bezczynności organu w sprawie opublikowania na stronie internetowej wniesionych przez skarżącego petycji, należy wyjaśnić, że sprawa ta nie znajduje się pośród spraw objętych kognicją sądów administracyjnych. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. O zwrocie wpisu od skargi Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.