I SAB/Wa 204/20

PostanowienieWSA w Warszawie2020-12-11

Skład orzekający: Małgorzata Boniecka – Płaczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania jest dopuszczalna w sprawie wniosku o wykup lokalu mieszkalnego, który ma charakter cywilnoprawny?
Ratio decidendi
Skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania nie jest dopuszczalna, gdy sprawa, której dotyczy, nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej. Sprzedaż lokali mieszkalnych w trybie ustawy o gospodarce nieruchomościami ma charakter cywilnoprawny i nie mieści się w katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego, nawet jeśli organ nie podejmuje działań w tej sprawie.
Stan faktyczny
T. S. złożyła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta [...] w sprawie rozpoznania jej wniosku o wykup lokalu mieszkalnego z 2008 r. Skarżąca podniosła, że mimo licznej korespondencji, jej wniosek pozostaje bez odpowiedzi. Prezydent [...] wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na wcześniejsze postanowienie sądu o odrzuceniu skargi w podobnej sprawie z uwagi na cywilnoprawny charakter sprzedaży lokali.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Małgorzata Boniecka – Płaczkowska po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. S. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o wykup lokalu mieszkalnego postanawia odrzucić skargę. T. S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o wykup lokalu mieszkalnego. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że w 2008 r. złożyła wniosek o wykup lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] 35 zajmowanego na podstawie umowy najmu zawartej [...] listopada 2005 r. Skarżąca podniosła, że pomimo licznej korespondencji kierowanej do wielu instytucji i organów, w tym Prezydenta [...] jej wniosek pozostaje nadal bez odpowiedzi. Wskazała, że do dnia wniesienia skargi organ nie podał kiedy zostanie zakończone wszczęte postępowanie. Odpowiadając na skargę Prezydent [...] wniósł o odrzucenie skargi. Wskazał, że sprawa ze skargi T. S. na bezczynność Prezydenta [...] była już przedmiotem postępowania przed Sądem i zakończyła się wydaniem postanowienia z 16 marca 2018 r., sygn. akt I SAB/Wa 111/18 o odrzuceniu skargi. W uzasadnieniu postanowienia Sąd stwierdził, że sprzedaż lokali mieszkalnych Skarbu Państwa ma co do zasady charakter cywilny. Do umowy cywilnoprawnej jaka jest zawierana w przypadku sprzedaży lokalu nie mają zastosowania przepisy art. 35 i 36 K.p.a., i nie podlega ona kontroli sądowoadministracyjnej, ani żadnej innej, która zobowiązywałaby jedną ze stron do zbycia nieruchomości na rzecz drugiej strony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) powoływanej dalej jako P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl § 2 kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawie skargi na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – kodeks postępowania administracyjnego (...) oraz postępowań określonych w działach IV, V, VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (...) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków inne niż określone w pkt 5 podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostki samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V, VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Stosownie do zapisu § 3 ww. artykułu sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Z art. 3 § 2 pkt 8 i 9 P.p.s.a. wynika, że skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania nie jest dopuszczalna w innych sprawach niż wymienione w powyższych przepisach. Przewlekłe prowadzenie postępowania ma miejsce wówczas, gdy przepis prawa przewiduje działanie organu, jednak organ jest w zwłoce, bowiem w wymaganym ustawowo terminie nie podejmuje czynności lub opieszale prowadzi postępowanie i nie kończy go wydaniem decyzji, postanowienia lub innego aktu bądź czynności. Warunkiem dopuszczalności skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ jest przede wszystkim wystąpienie podstawy prawnej do określonego zachowania się organu wobec żądania strony. Kontrola sądu sprowadza się przede wszystkim do sprawdzenia, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej. Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny, między innymi w wyroku z 5 lutego 1999 r., sygn. akt I SAB 90/98; z 13 czerwca 2001 r., sygn. akt IV SA 961/99 oraz w postanowieniu z 2 czerwca 1998 r., sygn. akt IV SAB 166/97. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta [...] w sprawie rozpoznania wniosku skarżącej z [...] maja 2008 r. o sprzedaż lokalu mieszkalnego zajmowanego na podstawie umowy najmu lokalu. Wskazać należy, że sprzedaż lokali mieszkalnych w trybie ustawy z [...] grudnia 2000 r., o zasadach zbywania mieszkań będących własnością przedsiębiorstw państwowych, niektórych spółek handlowych z udziałem Skarbu Państwa, państwowych osób prawnych oraz niektórych mieszkań będących własnością Skarbu Państwa (Dz. U. z 2016 r., poz. 52 t.j.), odbywa się na podstawie przepisów ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r. poz. 1990 t.j.) i co do zasady ma charakter cywilny, a zatem nie zawiera elementu administracyjnego – władczego. Natomiast w zakresie właściwości sądów administracyjnych mieszczą się tylko takie akty lub czynności, które zawierają element władztwa administracyjnego. W rozpoznawanej sprawie nie mamy do czynienia z taką sytuacją. Zgodnie z art. 27 ustawy o gospodarce nieruchomościami sprzedaż nieruchomości albo oddanie w użytkowanie wieczyste nieruchomości gruntowej wymaga zawarcia umowy w formie aktu notarialnego. Zawarcie umowy cywilnej, przewidzianej w powołanym przepisie, nie należy do sfery administracji publicznej, a naruszenia przepisów w tym zakresie mogą być dochodzone przed sądem powszechnym (zob. postanowienie NSA z 5 maja 2000 r., sygn. akt I SAB 8/00, LEX nr 77627). Oznacza to, że niniejsza sprawa nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej. Skoro Prezydent [...] nie był zobligowany do załatwienia sprawy T. S., ani w drodze decyzji administracyjnej, ani postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, a także postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty albo innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, to skarżącej nie przysługuje skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ do sądu administracyjnego. Zakres skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania wyznaczają przepisy art. 3 § 2 pkt 8 i 9 P.p.s.a. w świetle których zaskarżenie przewlekle prowadzonego postępowania przez organ jest dopuszczalne, ale tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie decyzji, postanowienia oraz innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej. W tym stanie rzeczy niniejsza sprawa nie mieści się we wskazanym powyżej katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego. Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło