I SAB/Wa 205/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. G. na przewlekłość Prezydenta miasta W. w przedmiocie wniosku o odszkodowanie za nieruchomość w. 1. zobowiązuje Prezydenta miasta W. do wydania rozstrzygnięcia w sprawie wniosku z dnia [...] maja 1995 r. o odszkodowanie za działkę nr [...]o pow. [...] m², będącej częścią nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], ozn. hip. "[...]" – w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; 2. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie przez Prezydenta miasta W. postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta miasta W. na rzecz skarżącej M. G. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego. Pismem z [...] kwietnia 2012 r. M. G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłe prowadzenie przez Prezydenta miasta W. postępowania w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] maja 1995 r. o odszkodowanie za działkę nr [...] o pow. [...] m², będącej częścią nieruchomości położonej w W., przy ul. [...], ozn. hip. jako "[...]". Z akt sprawy wynika, że M. G., pismem z [...] maja 1995 r., działając w imieniu własnym oraz D. M. i Z. S., wystąpiła o przyznanie odszkodowania za działkę nr [...] o pow. [...] m², z obrębu [...], będącej częścią nieruchomości położonej w W., przy ul. [...], ozn. hip. jako "[...]", objętą działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz.U. nr 50, poz. 279). Decyzją z [...] grudnia 2009 r., nr [...] Prezydent miasta W. odmówił przyznania odszkodowania za ww. nieruchomość w. przy ul. [...], o pow. [...] m², z uwagi na niespełnienie jednej z przesłanek z art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2010 r., Nr 102, poz. 651 ze zm.). Stwierdził, że przedmiotowa działka nie była przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne, lecz pod parki projektowane. Ww. rozstrzygnięcie zostało w całości uchylone decyzją Wojewody [...] z [...] lutego 2010 r., nr [...], a sprawa została przekazana organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Akta sprawy zostały zwrócone Prezydentowi miasta W. w dniu [...] marca 2010 r. Pismem z [...] marca 2011 r. M. G. wniosła do Wojewody [...] zażalenie na niezałatwienie przez Prezydenta miasta W. w terminie sprawy przyznania odszkodowania za ww. nieruchomość. Wojewoda [...] postanowieniem z [...] maja 2011 r., nr [...] uznał zażalenie za uzasadnione i wyznaczył dodatkowy termin załatwienia sprawy do [...] sierpnia 2011 r. W związku z dalszym nierozpoznaniem wniosku z [...] maja 1995 r., po decyzji uchylającej rozstrzygnięcie o odmowie ustalenia odszkodowania, M. G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłe prowadzenie przez Prezydenta miasta W. postępowania. W uzasadnieniu podniosła, że Prezydent nie wykonuje zaleceń Wojewody [...] zawartych w decyzji z [...] lutego 2010 r., nieprzestrzega żadnych terminów, do których jest zobowiązany obowiązującymi przepisami, stosuje "procedurę milczenia" oraz bezpodstawnie przedłuża termin wydania decyzji. Odpowiadając na skargę Prezydent m. W. wniósł o jej oddalenie podnosząc, że w toku prowadzonego postępowania podjęto szereg czynności zmierzających do zgromadzenia pełnego materiału dowodowego niezbędnego do wydania prawidłowej decyzji merytorycznej. Zaznaczył, że w chwili obecnej trwa kompletowanie dokumentacji dotyczącej daty wejścia na teren objęty roszczeniem przez inwestora. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Analiza zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na zasadność skargi. Zgodnie z treścią art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, powoływana dalej jako "p.p.s.a.") sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli jedna ze stron złoży taki wniosek, a żadna z pozostałych stron w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy – taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Wyjaśnić należy, że realizacja zasady ogólnej szybkości i racjonalnego prowadzenia postępowania jest zagwarantowana przepisami określającymi terminy załatwienia sprawy. Z ogólnych zasad postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, zgodnie z art. 12 § 1 Kpa, a także zobowiązane są podejmować wszelkie kroki niezbędne do jej wyjaśnienia i załatwienia w myśl art. 7 i art. 77 § 1 Kpa. W rozpoznawanej sprawie oznacza to obowiązek podjęcia nie jakichkolwiek działań, lecz działań celowych, zmierzających do rozpatrzenia wniosku z [...] maja 1995 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość. Przy czym z przepisu art. 35 § 1 i 2 Kpa wynika obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Nadto w świetle art. 36 § 1 i 2 Kpa wymagane jest, aby o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie organ podał stronom przyczyny zwłoki i wskazał nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu. Sąd prezentuje pogląd, że organ przewlekle prowadzi postępowanie nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie nie podejmuje żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podejmuje, lecz mimo ustawowego obowiązku, po upływie terminów załatwienia sprawy, nie kończy postępowania wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego. W rozpoznawanej sprawie, po wpłynięciu w dniu [...] maja 1995 r. wniosku M. G. z [...] maja 1995 r., działającej w imieniu własnym oraz D. M. i Z. S., po stronie organu powstał obowiązek, wynikający z art. 104 § 1 Kpa, załatwienia w drodze decyzji, bez zbędnej zwłoki, sprawy administracyjnej w terminie określonym w art. 35 § 1 i 3 Kpa. W oparciu o powyższe Sąd stwierdził, że organ administracji publicznej zmierza do załatwienia sprawy, jeżeli prowadzi postępowanie w zgodzie ze standardami wskazanymi w powołanych wyżej przepisach. Jeżeli tak nie jest, to występuje przypadek niezałatwienia sprawy w terminie, a więc pozostawania przez organ w bezczynności, bądź też mamy do czynienia z przewlekłością postępowania administracyjnego. Taka sytuacja wystąpiła w niniejszej sprawie. Prezydent miasta W. rozpoznając wniosek z [...] maja 1995 r. przekroczył terminy zakreślone w wyżej wskazanych przepisach, bowiem jak wynika z akt administracyjnych, od dnia złożenia wniosku do dnia wyrokowania, pomimo wyznaczenia przez Wojewodę [...] dodatkowego terminu załatwienia sprawy, Prezydent nie zakończył postępowania. Jedynymi czynnościami podejmowanymi przez Prezydenta miasta W. po wydaniu przez Wojewodę [...] decyzji z [...] lutego 2010 r., nr [...], uchylającej w całości rozstrzygnięcie z [...] grudnia 2009 r., nr [...] i przekazującej organowi I instancji sprawę do ponownego rozpatrzenia były pisma z [...] września 2010 r. oraz [...] maja 2011 r., informujące strony o nowych terminach załatwienia sprawy. Terminy te jednak nie miały oparcia w przepisach prawa, w szczególności w art. 35 Kpa. Wszystko to pokazuje, że organ I instancji przez okres ponad 17 lat podejmował niezwykle opieszale czynności, które tylko pozorowały pracę organu. Nie można bowiem niczym uzasadnić tak długiego okresu rozpoznawania sprawy. Świadczyć to może jedynie o nienależytym prowadzeniu postępowania. Mając na uwadze wszystkie wyżej wskazane okoliczności oraz wprowadzenie z dniem 17 maja 2011 r. restrykcyjnych przepisów dotyczących bezczynności oraz przewlekłego prowadzenia postępowania przez organy administracji publicznej, co związane jest z wejściem w życie ustawy z dnia 20 stycznia 2011 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa (Dz.U nr 34, poz. 173), a konkretnie jej art. 14 pkt 2, Sąd stwierdził, że przewlekłe prowadzenie przez Prezydenta miasta W. postępowania, ustalone w okresie od [...] maja 2011 r. (zgodnie z art. 16 ustawy z dnia 20 stycznia 2011 r.) do dnia wyrokowania, było nadzwyczaj naganne i noszące cechy rażącego naruszenia prawa, a w szczególności podstawowych zasad postępowania wynikających z art. 7, art. 8, art. 9, art. 12, jak również art. 35 oraz art. 36 Kpa. Prezydent nie wykazywał bowiem żadnej aktywności zmierzającej do załatwienia sprawy w formie procesowej, co wynikało wyłącznie i bezpośrednio z jego niedziałania i opieszałości. Również wyznaczenie przez Wojewodę [...] dodatkowego terminu załatwienia sprawy nie zmusiło Prezydenta do podjęcia działań skutkujących wydaniem decyzji co do istoty sprawy. Z tych względów, w okresie ocenianym na potrzeby zastosowania art. 149 § 1 zd. 2 p.p.s.a., postępowanie prowadzone było z rażącym naruszeniem prawa, z uwagi na niepodjęcie konkretnych, realnych i skutecznych prób zakończenia postępowania w sprawie i zignorowanie wszelkich terminów załatwienia sprawy. Czynności podejmowane były w sposób opieszały i pozorowały jedynie pracę organu. Niemniej jednak, biorąc pod uwagę termin zakończenia postępowania wyznaczony przez Wojewodę [...] do [...] sierpnia 2011 r. oraz datę orzekania, Sąd odstąpił od zasądzenia grzywny oraz wydania postanowienia sygnalizacyjnego z art. 155 p.p.s.a. W związku z powyższym, na podstawie art. 149 § 1 w zw. z art. 119 pkt 2 i art. 120 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd postanowił na podstawie art. 200 p.p.s.a.