I SAB/Wa 206/11
WyrokWSA w Warszawie2011-09-09
Skład orzekający: Elżbieta Sobielarska, Emilia Lewandowska, Przemysław Żmich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent W. pozostaje w bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku dekretowego o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego, mimo że organ nie zakończył postępowania merytorycznym rozstrzygnięciem pomimo upływu terminów wyznaczonych przez Kodeks postępowania administracyjnego oraz przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze?Ratio decidendi
Organ pozostaje w bezczynności, jeśli nie załatwi sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa lub nie podejmie innych czynności wynikających z przepisów procesowych. Skoro Prezydent W. nie wydał merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie wniosku dekretowego, mimo upływu terminów ustawowych i wyznaczonych przez SKO, sąd zobowiązuje go do rozpoznania wniosku w określonym terminie.Stan faktyczny
Skarżący złożyli skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie nierozpoznania wniosku dekretowego o ustanowienie użytkowania wieczystego. Organ argumentował, że sprawa jest skomplikowana i toczy się postępowanie dotyczące nieważności decyzji. Po stwierdzeniu nieważności tej decyzji, akta wróciły do organu, który nadal nie podjął czynności. SKO wyznaczyło dodatkowy termin, który również upłynął bez rozstrzygnięcia. Prezydent W. twierdził, że ze względu na skomplikowany charakter sprawy nie był w stanie rozpoznać jej w terminie.Rozstrzygnięcie
Zobowiązano Prezydenta W. do rozpoznania wniosku dekretowego w terminie jednego miesiąca od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. Zasądzono od Prezydenta W. na rzecz skarżących zwrot wpisu sądowego oraz zwrot kosztów zastępstwa procesowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Sędziowie: WSA Emilia Lewandowska WSA Przemysław Żmich Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Żurawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 września 2011 r. sprawy ze skargi J. P., C. L., S. T. , E. A. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku dekretowego 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku J. N. i J. P. z dnia [...] kwietnia 1948 r. o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości [...] położonej przy [...] nr hip. [...] w terminie jednego miesiąca od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; 2. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżących J. P., C. A., S. T., E. A. solidarnie kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego oraz po 257 (dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych na rzecz każdego ze skarżących tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
J. P., S. T., C. A., E. A. reprezentowani przez adw. J. S. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie nierozpoznania wniosku dekretowego o ustanowienie użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości położonej przy [...] w W. o nr hip. [...].
W uzasadnieniu skargi podniesiono między innymi, że Prezydent W. nie rozpoznawał wniosku o przyznanie prawa użytkowania wieczystego do gruntu przedmiotowej nieruchomości ze względu na toczące się postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta W. z dnia [...].05.1948 r. o przywróceniu J. N. i J. vel H. P. terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] położonej przy [...], nr hip. [...].
Powyższe postępowanie zostało zakończone decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2010 r. [...] stwierdzającą nieważność decyzji Prezydenta W. z dnia [...] maja 1948 r. orzekającej o przywróceniu terminu do złożenia wniosku dekretowego do gruntu przedmiotowej nieruchomości.
W związku z powyższym akta własnościowe przedmiotowej nieruchomości zostały przekazane do Urzędu [...] Wydziału Spraw Dekretowych i Związków Wyznaniowych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. [...] lipca 2010 r. Organ nie podjął żadnej czynności w sprawie ani też nie wyznaczył dodatkowego terminu załatwienia sprawy.
Pomimo ponagleń organ nie podjął żadnych czynności w sprawie. Dnia [...] grudnia 2011 r. złożono zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem [...] z dnia [...] stycznia 2011 r., wniesione w sprawie zażalenie, uznał za uzasadnione i wyznaczył Prezydentowi W. dodatkowy termin do załatwienia sprawy na dzień 31 marca 2011 r.
Prezydent W., mimo upływu terminu załatwienia sprawy wyznaczonego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, nie zakończył postępowania merytorycznym rozstrzygnięciem. Zdaniem skarżących Prezydent W. rażąco przekroczył termin do załatwienia sprawy, nie wyznaczył dodatkowego terminu jej załatwienia i nie wyjaśnił przyczyn zwłoki zgodnie z art. 36 kpa. Pismem z dnia [...] kwietnia 2011 r. skarżący dodatkowo wezwał Prezydenta W. do wydania decyzji w przedmiotowej sprawie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wyjaśniając, że ze względu na wyjątkowo skomplikowany charakter sprawy wynikający z konieczności właściwego określenia terminu objęcia nieruchomości w posiadanie nie był w stanie rozpoznać sprawy w terminie określonym w kpa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność organów.
W orzecznictwie podkreśla się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa, jeżeli nie dopełnił on czynności określonych w art. 36 kpa lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji.
Zgodnie z art. 149 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności, lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku, wynikających z przepisów prawa. Instytucja skargi na bezczynność ma więc na celu doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Sąd oceniając czy organ pozostaje w bezczynności, bierze zaś pod uwagę sytuację istniejącą w dacie orzekania. Podkreślić należy, że w trybie wskazanego art. 149 sąd może orzec tylko o obowiązku wydania decyzji w określonym terminie, nie może natomiast nakazywać organowi sposobu tego rozstrzygnięcia, ani też bezpośrednio orzekać o prawach lub obowiązkach skarżącego.
Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotowej sprawy Sąd uznał, że organ pozostaje w bezczynności, a poza sporem jest, że przekroczył on termin określony w art. 35 § 3 kpa i do dnia rozprawy, nie wydał orzeczenia w przedmiotowej sprawie.
Należy zaznaczyć, że organ nie rozpoznał merytorycznie sprawy także w terminie, który wyznaczyło mu Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. tj. do dnia [...].03.2011 r., dlatego też Sąd uznał skargę na bezczynność Prezydenta W. za zasadną.
Organ nie może skutecznie bronić się twierdzeniem, że nie pozostaje w bezczynności, gdyż podejmuje systematyczne działania w sprawie.
Zgodnie bowiem z poglądem utrwalonym w doktrynie i orzecznictwie, z bezczynnością organu administracji publicznej, mamy do czynienia wówczas, gdy w określonym przepisami terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub innego aktu albo nie podjął stosownej czynności.
Poza tym dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia to, z jakich powodów określony akt (decyzja, postanowienie, inny akt) nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a szczególności czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu czy też wiąże się z przeświadczeniem organu, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinna zostać dokonana.
Z tych względów organ nie może skutecznie bronić się tym, iż postępowanie w niniejszej sprawie jest skomplikowane i z przyczyn obiektywnych nie mogło być załatwione w terminie wskazanym przez SKO w W.
Skoro zatem postępowanie w przedmiotowej sprawie nie zostało do chwili rozpoznawania skargi zakończone merytorycznie organ pozostaje w ewidentnej bezczynności, dlatego też Sąd na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło