I SAB/Wa 214/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym skargi A. G. w przedmiocie wznowienia postępowania sądowego zakończonego postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 25 sierpnia 2025 r. w sprawie o sygn. akt I SAB/Wa 159/25 postanawia: odrzucić skargę. A. G. pismem z 13 września 2025 r. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ze skargą o wznowienie postępowania sądowego zakończonego postanowieniem WSA w Warszawie z 25 sierpnia 2025 r. sygn. akt I SAB/Wa 159/25. W skardze wniósł o: 1) wznowienie postępowania; 2) uchylenie postanowienia w całości i ponowne rozpoznanie sprawy; 3) zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący przywołał art. 270, art. 273, art. 271 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jego zdaniem kwestionowane postanowienie zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa – art. 271 pkt 2 powołanej wyżej ustawy, ponieważ sąd błędnie przyjął brak swojej właściwości rzeczowej. Skarżący podał, że przedmiotem skargi była bezczynność prokuratora w zakresie rozpoznania skargi obywatelskiej dotyczącej nieprawidłowości w działaniu organów państwowych, tj. nieprzyjmowanie prawidłowo wniesionych i podpisanych pism. W ocenie skarżącego czynność ta ma charakter administracyjny, nie zaś procesowy. Prokurator w takim przypadku nie występuje jako organ procesowy w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania karnego, lecz jako organ administracji publicznej, wykonujący zadania z zakresu nadzoru nad przestrzeganiem prawa. W świetle utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego (np. wyrok NSA z 21 marca 2012 r. sygn. akt I OSK 2245/11) czynności prokuratora dotyczące rozpatrywania skarg obywatelskich podlegają kontroli sądowoadministracyjnej. Brak rozpatrzenia takiej skargi stanowi bezczynność organu w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W ocenie A. G. WSA w Warszawie całkowicie pominął art. 189 ustawy - Prawo o prokuraturze, który to przepis, w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie, wprost odsyła do stosowania przepisów działu VIII kpa odnośnie skarg i wniosków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga o wznowienie postępowania jest niedopuszczalna. Po pierwsze niniejsza skarga o wznowienie została wniesiona od nieprawomocnego orzeczenia, co narusza art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.) – dalej zwanej "ppsa" można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Z akt sprawy o sygn. akt I SAB/Wa 159/25 wynika bowiem, że postanowienie WSA w Warszawie z 25 sierpnia 2025 r. sygn. akt I SAB/Wa 159/25 uprawomocniło się 14 października 2025 r. (k.49 akt sądowych). Z kolei skarga o wznowienie postępowania została wniesiona drogą elektroniczną 13 września 2025 r. (Urzędowe Poświadczenie Przedłożenia w aktach sprawy). Po drugie zgodnie z art. 279 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.) – dalej zwanej "ppsa" skarga o wznowienie postępowania zakończona prawomocnym orzeczeniem sądu administracyjnego powinna zawierać m.in. podstawę wznowienia i jej uzasadnienie oraz okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi. Dlatego też - według art. 280 § 1 ppsa - sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd skargę o wznowienie odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Trafnie wskazał A. G., że jedną z podstaw wznowienia postępowania sądowego wskazano w art. 271 pkt 2 ppsa. Zgodnie z tym przepisem można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności, jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe. Rację ma A. G., że podstawy wznowienia postępowania sądowego reguluje też art. 273 ppsa. Według § 1 tego przepisu można żądać wznowienia na tej podstawie, że: 1) orzeczenie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym; 2) orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa. § 2 art. 273 ppsa przewiduje, że można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Z kolei stosownie do § 3 tego przepisu można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy. W tym przypadku przedmiotem rozpoznania przez sąd jest nie tylko zaskarżone orzeczenie, lecz są również z urzędu inne prawomocne orzeczenia dotyczące tej samej sprawy. Jednakże żeby niniejsza skarga o wznowienie postępowania sądowego mogła być merytorycznie rozpoznana przez Sąd na rozprawie musiałaby "opierać się" na ustawowej podstawie wznowienia z art. 271 pkt 2 ppsa bądź z art. 273 ppsa, skoro te przepisy powołano w skardze. Aby opisany wyżej warunek się ziścił nie wystarczy samo powołanie się przez A. G. na przepisy prawa przewidujące niektóre podstawy do wznowienia postępowania sądowego. Konieczne było odniesienie tychże prawnych podstaw do konkretnych realiów sprawy sądowej zakończonej prawomocnym orzeczeniem, którego dotyczy skarga o wznowienie postępowania, a tego zabrakło w niniejszej skardze wznowieniowej. Z treści skargi o wznowienie postępowania wynika, że A. G., jako wyjaśnienie i uzasadnienie wskazywanych przez siebie podstaw wznowieniowych wskazał, że WSA w Warszawie w postanowieniu z 25 sierpnia 2025 r. sygn. akt I SAB/Wa 159/25 błędnie przyjął brak swojej właściwości rzeczowej. Zdaniem A. G. WSA wydając powyższe postanowienie wadliwie nie uznał Prokuratora Krajowego za organ administracji publicznej, którego czynności dotyczące rozpatrywania skarg obywatelskich, mimo brzmienia art. 189 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. - Prawo o prokuraturze (Dz.U. z 2024 r. poz. 390 ze zm.), podejmowane są na podstawie Kodeksu postępowania administracyjnego i dlatego bezczynność w tym przedmiocie kwalifikuje się jako przedmiot kontroli sądowoadministracyjnej z art. 3 § 2 pkt 8 ppsa. W tej sytuacji powołane przez A. G. okoliczności nie pozostają w adekwatnym związku przyczynowo-skutkowym ze wskazywanymi w skardze o wznowienie prawnymi podstawami z art. 271 pkt 2 i art. 273 ppsa. Sąd dostrzegł to, że A. G. w istocie nie zgadza się ze stanowiskiem WSA w Warszawie zaprezentowanym w postanowieniu z 25 sierpnia 2025 r. sygn. akt I SAB/Wa 159/25. Jednakże środkiem zaskarżenia w takim przypadku winna być skarga kasacyjna sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika – adwokata bądź radcę prawnego. Tego środka zaskarżenia nie można zastąpić poprzez osobiste wniesienie przez stronę skargi o wznowienie postępowania sądowego. Skarga kasacyjna oraz skarga o wznowienie postępowania sądowego, to różne środki prawne oparte o inne podstawy prawne ich wnoszenia. Skoro zatem skarga A. G. została wniesiona od nieprawomocnego orzeczenia, a dodatkowo nie opierała się na ustawowej podstawie wznowienia z art. 271 pkt 2 i art. 273 ppsa, co wynika już z samej treści skargi skonfrontowanej z treścią postanowienia WSA w Warszawie z 25 sierpnia 2025 r. sygn. akt I SAB/Wa 159/25 i argumentami jego uzasadnienia, to Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie był zobligowany do odrzucenia skargi o wznowienie postępowania sądowego, na podstawie art. 280 § 1 w zw. z art. 270 i art. 279 ppsa, o czym orzekł jak w sentencji. O kosztach sądowych Sąd nie orzekał w niniejszym postanowieniu wobec zwolnienia A. G. o ich uiszczania na podstawie prawomocnego postanowienia WSA w Warszawie z 28 października 2025 r. sygn. akt I SPP/Wa 208/25.