I SAB/Wa 232/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka – Płaczkowska (spr.) Sędziowie: WSA Emilia Lewandowska WSA Przemysław Żmich po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 9 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi H. A. i A. K. na bezczynność Ministra Inwestycji i Rozwoju w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji 1. stwierdza, że Minister Inwestycji i Rozwoju dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2. umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu; 3. zasądza od Ministra Inwestycji i Rozwoju na rzecz H. A. i A. K. solidarnie kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. H. A. i A. K. pismem z [...] czerwca 2018 r. wnieśli skargę na bezczynność Ministra Inwestycji i Rozwoju w przedmiocie nierozpoznania wniosku z [...] lutego 2017 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] kwietnia 1992 r., nr [...], stwierdzającej nabycie z dniem 5 grudnia 1990 r. przez Warszawskie Zakłady U. "[...]" w W. prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w W. przy ul. [...], o pow. [...] m ², w części gruntu pochodzącego z nieruchomości oznaczonej jako "Tabela likwidacyjna nr [...] wsi Z.". Skarżący wnieśli o zobowiązanie organu do wydania decyzji i o zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych. Wnieśli także o rozpoznanie skargi w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt. 4 P.p.s.a. W uzasadnieniu skargi wskazali, że [...] lutego 2017 r. złożyli do Ministra Infrastruktury i Budownictwa wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody z [...] kwietnia 1992 r., nr [...]. Podali, że pismem z [...] stycznia 2018 r. skarżący wezwali organ do usunięcia naruszenia prawa i bezzwłocznego zakończenie postępowania. Podnieśli, że pomimo wezwania oraz zebranego materiału dowodowego organ nie wydał decyzji. Dodali, że Minister nie poinformował o przyczynach zwłoki w załatwieniu sprawy i przewidywanym terminie zakończenia postępowania. W odpowiedzi na skargę Minister Inwestycji i Rozwoju wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że postępowanie dotyczy nieruchomości aktualnie oznaczonych jako działki nr: [...], [...] i [...]. Wyjaśnił, że brak załatwienia przedmiotowej sprawy w terminie przewidzianym w K.p.a. spowodowany był wyjątkowo skomplikowanym i złożonym jej charakterem, wymagającym prowadzenia postępowania wyjaśniającego. Ponadto, było to związane z bardzo dużym wpływem nowych spraw do Wydziału Uwłaszczeń i Gospodarki Nieruchomościami prowadzącego postępowanie nadzorcze. Minister zaznaczył, że poszczególne sprawy rozstrzygane są (co do zasady) według kolejności wpływu. Poinformował, że obecnie w Wydziale Uwłaszczeń i Gospodarki Nieruchomościami jest łącznie ponad 1100 spraw, zaś średnio ok. 220 spraw przypada na każdego referenta. Podkreślił, że z uwagi na dużą liczbę spraw podjęcie wszystkich niezbędnych czynności w każdej z tych spraw w sposób terminowy jest niemożliwe, pomimo podejmowanych starań. Minister wyjaśnił, że w chwili obecnej brak jest możliwości zakończenia postępowania, gdyż ustalane są adresy stron postępowania oraz wyjaśniana jest kwestia postępowania prowadzonego przed Urzędem W. co do rozpatrzenia wniosku S. A. o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu przedmiotowej nieruchomości [...]. W dniu [...] października 2018 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynęło nadesłane przez Ministra postanowienie z [...] października 2018 r., nr [...], którym organ zawiesił postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] kwietnia 1992 r., nr [...] do czasu wydania przez Prezydenta W. ostatecznej i prawomocnej decyzji w sprawie wniosku dawnych właścicieli, o przyznanie prawa użytkowania wieczystego do gruntu przedmiotowej nieruchomości [...], w części dotyczącej działki nr [...] nr [...] i nr [...] obręb [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 119 pkt 4 P.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Niniejsza skarga dotyczy bezczynności organu, wobec czego Sąd rozpoznał ją w wyżej wskazanym trybie. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Zgodnie natomiast z art. 149 § 1 P.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zgodnie z treścią art. 35 § 1 i 3 K.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W myśl natomiast art. 36 § 1 K.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie wniesienia ponaglenia. Organ administracji publicznej pozostaje zatem w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a., jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 K.p.a. lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych, mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji. W rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości Sądu, że organ pozostawał w bezczynności co do rozpoznania wniosku z [...] lutego 2017 r. (data wpływu do organu [...] lutego 2017 r.) o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] kwietnia 1992 r., nr [...] Trzeba mieć na uwadze, że maksymalny termin na załatwienie sprawy jaki przewiduje przepis art. 35 § 3 K.p.a. - miesiąc, a w sprawach szczególnie skomplikowanych dwa miesiące od daty wszczęcia postępowania został w niniejszej sprawie przekroczony. Oceniając charakter bezczynności Ministra Inwestycji i Rozwoju licząc od daty wpływu wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody do daty wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania ([...] października 2018 r.) Sąd uznał, że bezczynność organu, choć naganna nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (wyrok NSA z 23 X 2013 r., sygn. akt I OSK 1181/13). Taka sytuacja nie wystąpiła w niniejszej sprawie. Przy dokonywanej ocenie charakteru bezczynności Sąd uwzględnił bowiem stopień skomplikowania sprawy, czynności podejmowane przez organ mające na celu wyjaśnienie całokształtu okoliczności sprawy (gromadzenie dowodów, sporządzenie opinii geodezyjnej dotyczącej przedmiotowej nieruchomości). Podkreślenia wymaga, że Sąd podejmując rozstrzygnięcie w sprawie ze skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, uwzględnia stan sprawy istniejący w dniu orzekania. Dlatego też w przedmiotowej sprawie Sąd nie mógł uwzględnić skargi w zakresie zobowiązania Ministra Inwestycji i Rozwoju do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] kwietnia 1992 r., nr [...]. Z akt sprawy wynika bowiem, że Minister Inwestycji i Rozwoju po wniesieniu skargi na bezczynność organu w przedmiocie nierozpoznania ww. wniosku, postanowieniem z [...] października 2018 r., nr [...] zawiesił postępowanie w sprawie do czasu wydania przez Prezydenta W. ostatecznej i prawomocnej decyzji w sprawie wniosku dawnych właścicieli o przyznanie prawa użytkowania wieczystego do gruntu przedmiotowej nieruchomości [...]. Zgodnie z art. 103 K.p.a zawieszenie postępowania wstrzymuje bieg terminów przewidzianych w kodeksie. Wobec tego w okresie zawieszenia postępowania organ nie pozostaje w zwłoce. Z powyższych względów Sąd orzekł o umorzeniu postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu (pkt 2 wyroku). W przedmiocie kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a. Na koszty te składa się wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości 100 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości [...] zł. Mając na uwadze wszystkie wyżej wskazane okoliczności Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie w pkt. 1 wyroku wydano na podstawie art. 149 § 1a) P.p.s.a., w pkt. 2 na podstawie art. 161 § 1 pkt. 3 P.p.s.a., a w pkt. 3 na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a.