I SAB/Wa 235/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Kosińska Sędziowie: Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Protokolant referent stażysta Beata Lewandowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2015 r. sprawy ze skargi K. D., T. D., K. D., M. D. i J. P. na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji 1. zobowiązuje Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi do rozpoznania odwołania z dnia [...] sierpnia 2014 r. K. D., T. D., K. D., M. D. i J. P. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] - w terminie jednego miesiąca od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. wymierza Ministrowi Rolnictwa i Rozwoju Wsi grzywnę w wysokości 1.000 (jeden tysiąc) złotych; 4. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz K. D., T.D., K.D., M. D. i J. P. solidarnie kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. K. D. działając w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik T. D., K. D., M. D. i J. P., pismem z dnia 7 marca 2015 r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w przedmiocie rozpatrzenie odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] odmawiającej stwierdzenia, że majątek ziemski "X" nie podlegała przejęciu na cele reformy rolnej wprowadzonej Dekretem PKWN z dna 6 września 1944 r. W skardze wyjaśnił, że odwołanie powyższe zostało złożone do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w dniu [...] sierpnia 2014 r. Pismem z dnia 27 listopada 2014 r. skarżący został poinformowany, że sprawa zostanie rozpatrzona do dnia 30 stycznia 2015 r. K.D. wskazał, że w związku z brakiem rozpatrzenia sprawy do dnia 30 stycznia 2015 r. pismem z dnia 1 lutego 2015 r. wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa. Do dnia składania skargi Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie. Wobec powyższego, w ocenie skarżącego, organ naruszył art. 35 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego, który określa maksymalny termin załatwienia sprawy, a także zasadę zaufania do organów administracji zawartą w art. 8 kpa oraz zasadę szybkości postępowania zawartą w art.. 12 § 1 kpa. W związku z powyższym wniósł o zobowiązanie organu do wydania odpowiedniego aktu administracyjnego w terminie czternastu dnia od daty doręczenia akt organowi, zobowiązanie Ministra do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie, wymierzenie organowi grzywny a w przypadku uwzględnienia skargi o orzeczenie, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Odpowiadając na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie i wyjaśnił, że pismami z dnia 27 listopada 2014 r. oraz z dnia 2 lutego 2015 r. zawiadomił strony postępowania, że złożone w sprawie odwołania od decyzji Wojewody [...], zostaną rozpatrzone do wskazanej daty, jednocześnie poinformował, że przesunięcie terminu rozpoznania spowodowane jest dużą ilością tego rodzaju spraw. Minister wyjaśnił ponadto, że wpływające do organu wnioski są rozpatrywane według kolejności wpływu i reguła ta jest ściśle przestrzegana. Wskazał, że według wewnętrznego systemu komputerowego w dniu wpłynięcia do organu przedmiotowych odwołań w Wydziale Rewindykacji Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi (w ramach którego sprawa zostanie rozpoznana) pozostawało do rozpatrzenia ok 656 spraw – tj. wniosków, odwołań oraz postępowań wszczętych z urzędu. Natomiast na dzień wniesienia skargi na bezczynność w niniejszej sprawie, do rozpoznania pozostawało ok 449 spraw posiadających wcześniejszą datę wpływu. Tym samym obiektywnie uzasadnione przedłużenie terminu rozpoznania odwołań – przy jednoczesnym informowaniu stron o przyczynach zwłoki i wskazywaniu nowego terminu rozpoznania sprawy, zdaniem Ministra, czyni zarzut bezczynności organu za niezasadny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – daje "ppsa" - sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta obejmuje swym zakresem orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy administracji publicznej. Skargę należało uznać za uzasadnioną, co skutkowało wydaniem przez Sąd wyroku zobowiązującego organ do rozpoznania odwołania K. D., T.D., M. D. i J. P. z dnia [...] sierpnia 2014 r. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2014 r. Wskazać należy, że jak wynika z treści przepisu art. 35 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz. 267) – dalej kpa, organy administracji publicznej obowiązane są do załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki. Zgodnie natomiast z treścią § 3 tego artykułu załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Przepis art. 36 § 1 kpa nakłada natomiast na organy administracji publicznej obowiązek zawiadomienia strony o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35, z podaniem przyczyny zwłoki oraz wskazania nowego terminu jej załatwienia. Ponadto wskazać należy, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego. Opisana powyżej sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Rozpoznając odwołanie skarżących od decyzji Wojewody [...] organ przekroczył terminy zakreślone w wyżej wskazanych przepisach. Jak wynika bowiem z akt administracyjnych, od dnia wpływu odwołania tj. 18 sierpnia 2014 r. (data prezentaty organu) do dnia wyrokowania, pomimo upływu ustawowych terminów oraz wezwanie przez skarżących do usunięcia naruszenia prawa, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie. Wskazane powyżej okoliczności uzasadniają w sposób wystarczający, zdaniem Sądu, uwzględnienie skargi na bezczynność. Organ z nieuzasadnionych powodów nie rozpatrzył bowiem odwołania skarżących, czym naruszył dyspozycje przepisu art. 35 § 1 i 3 kodeksu postępowania administracyjnego. Biorąc pod uwagę powyższe oraz charakter i przedmiot niniejszej sprawy, Sąd uznał, że termin jednego miesiąca, od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, do wydania decyzji jest terminem adekwatnym do czasu zakreślonego terminami wynikającymi z Kodeksu postępowania administracyjnego, do załatwienia niniejszej sprawy. Sąd uznał jednocześnie, że zaistniała w sprawie bezczynność ma charakter rażącego naruszenia prawa. Postępowanie w niniejszej sprawie trwa bowiem od ponad roku. Zauważyć ponadto trzeba, że postępowanie w niniejszej sprawie jest postępowaniem odwoławczym, a zatem organ dysponuje zgromadzonym już przez organ pierwszej instancji materiałem dowodowym, który jedynie musi zbadać i ocenić. Ponadto jak wynika z akta sprawy, i co wskazał również Minister w odpowiedzi na skargę, w okresie ponad roku od dnia złożenia odwołania, jedynymi czynnościami jakie podjął w sprawie było doręczenie stronom postępowania dwóch pism informujących o niezałatwieniu sprawy w terminie. Konsekwencją powyższego jest wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. w wysokości [...] zł. Przy ustalaniu wysokości grzywny Sąd uwzględnił okres przekroczenia terminów rozpoznania sprawy, a także charakter sprawy oraz okoliczności powołane przez organ w odpowiedzi na skargę. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) orzekł, jak w sentencji wyroku. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 ppsa.