I SAB/Wa 265/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Maciejuk Sędziowie: Sędzia WSA Tomasz Szmydt (spr.) Sędzia WSA Przemysław Żmich Protokolant referent stażysta Małgorzata Sieczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2014 r. sprawy ze skargi G. W. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku z dnia 6 czerwca 2013 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. pochodzącą z [...]o powierzchni [...] m² oznaczoną nr [...] w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta W. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz G. W. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 11 czerwca 2013 r. (data wpływu do organu) G. W. reprezentowany przez adwokata R. N. wniósł o ustalenie i przyznanie odszkodowania na podstawie art. 215 ust 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami za nieruchomość [...] położoną w W. oznaczoną jako pastwisko o pow. [...] m2 wydzieloną z osady "[...]" zapisaną w tabeli likwidacyjnej nr [...] we wsi G., objętą działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy. Wobec faktu, że od czerwca 2013 r. sprawa nie została rozpoznana G. W. reprezentowany przez adwokata R. N. wniósł pismem z dnia 7 października 2013 r. zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie do Wojewody [...]. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. Wojewoda [...] uznał wniesione przez G. W. zażalenie za uzasadnione i wyznaczył dodatkowy termin załatwienia sprawy do dnia 28 lutego 2014 r. Postanowienie to wpłynęło do Prezydenta W. 24 grudnia 2013 r. Pismem z dnia 12 marca 2014 r. G. W. wniósł skargę na bezczynność Prezydenta W. w sprawie odszkodowania na podstawie art. 215 ustawy o gospodarce nieruchomościami za nieruchomość wydzieloną z osady zapisanej w tabeli likwidacyjnej nr [...] we wsi G., oznaczonej jako pastwisko o pow. [...] m2., objętą działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy. W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie, wskazując, że z uwagi na fakt, iż działka nr [...] pochodząca z tabeli likwidacyjnej nr [...] we wsi G. była gruntem niehipotekowanym, trudno jest na podstawie informacji podanych we wniosku o odszkodowanie określić dokładne jej położenie i w związku z tym nie można również odnaleźć akt własnościowych przedmiotowego gruntu. Bez akt nieruchomości nie ma możliwości sprawdzenia, jaki jest stan prawny działki będącej przedmiotem wniosku o odszkodowanie, a co za tym idzie prowadzenia postępowania odszkodowawczego. W związku z powyższym Prezydent wskazał, iż zlecono biegłemu geodecie sporządzenie opracowania geodezyjnego, polegającego na wkreśleniu granic dawnej nieruchomości hipotecznej na współczesną mapę ewidencyjną. Opracowanie to ma zostać sporządzone do dnia 28 czerwca 2014 r. Wskazano również, iż pełnomocnik strony został poinformowany, że po sporządzeniu opracowania geodezyjnego przez uprawnioną jednostkę wykonawstwa geodezyjnego, czynności zmierzające do zakończenia postępowania odszkodowawczego zostaną podjęte bez zbędnej zwłoki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stosownie do treści art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – dalej "p.p.s.a.", sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Aby zatem wydać orzeczenie na podstawie powołanego przepisu, sąd administracyjny winien ocenić - w oparciu o akta sprawy - czy organ administracji załatwiając sprawę podjął wszelkie niezbędne czynności w celu wnikliwego i szybkiego jej rozstrzygnięcia, co wynika z ogólnych zasad postępowania administracyjnego (art. 7, 12 § 1 i 77 § 1 k.p.a.). Ponadto z przepisu art. 35 § 1 k.p.a. wynika obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). O każdym przypadku nie załatwienia sprawy w terminie, organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.). Powyższe przepisy wyznaczają zatem organowi administracji publicznej standardy obowiązujące przy załatwianiu spraw. Jeżeli organ nie stosuje się do owych standardów mamy do czynienia z niezałatwieniem sprawy w terminie, co jest równoznaczne z pozostawaniem przez organ w stanie bezczynności i to zarówno w przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jak również w terminie dodatkowym, o którym mowa w art. 36 § 1 k.p.a. Podkreślić przy tym należy, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że w sprawie niniejszej zaistniały przesłanki uzasadniające stwierdzenie bezczynności Prezydenta W. w rozpoznaniu wniosku z dnia 11 czerwca 2013 r. (data wpływu pisma do organu), a tym samym wydanie orzeczenia, o którym mowa w art. 149 § 1 p.p.s.a., a więc zobowiązania organu do wydania aktu w określonym terminie. Poza sporem jest bowiem to, że Prezydent W. nie rozpoznał sprawy i nadal pozostaje w zwłoce. Bezspornym jest, że wniosek z dnia 6 czerwca 2013 r., inicjujący postępowanie administracyjne w sprawie odszkodowania za opisaną wyżej nieruchomość wpłynął do Kancelarii Urzędu W. w dniu 11 czerwca 2013r., co wynika z umieszczonej na nim prezentaty. Od tej więc chwili rozpoczął swój bieg dwumiesięczny termin z art. 35 § 3 k.p.a. do załatwienia sprawy nim objętej. Tymczasem, mimo upływu ponad roku Prezydent W. nie zakończył postępowania administracyjnego. Podkreślić również należy, że organ nie zastosował się do terminu wyznaczonego przez Wojewodę [...] w postanowieniu z dnia [...] grudnia 2013 r., w którym organ odwoławczy uznał zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie, wniesione przez stronę, za uzasadnione i wyznaczył Prezydentowi dodatkowy termin na załatwienie sprawy do dnia 28 lutego 2014 r. W toku tego postępowania organ zwrócił się do Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami Urzędu Miasta W. o przesłanie akt własnościowych przedmiotowej nieruchomości, oraz do Delegatury Biura Geodezji i Katastru Urzędu MiastaW. o przesłanie kopii mapy ewidencyjnej – z zaznaczeniem granic działek ewidencyjnych i granic hipotecznych przedmiotowej nieruchomości jak również wypisów z rejestru gruntów (vide: pisma z dnia 31 marca 2014 r.). Pismem z dnia 31 marca 2014 r. organ wezwał pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia przedmiotowego wniosku poprzez dostarczenie: - czytelnego tytułu wykonawczego Sądu Grodzkiego w W. z dnia [...] kwietnia 1933 r., sygn.. akt [...], regulującego dział majątku spadkowego po J. W.; - prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w W. z dnia [...] listopada 1980 r., sygn.. akt [...], stwierdzającego nabycie spadku po [...]; - fragmentu planu mierniczego przysięgłego K. S. z 1932 r. obejmującego całą działkę nr [...]. Przedłożenie w/w dokumentów w ocenie organu jest niezbędne do udowodnienia praw podmiotowych skarżącego do ubiegania się o odszkodowanie oraz do określenia dokładnego położenia nieruchomości. Ponadto organ poinformował pełnomocnika strony skarżącej, iż z uwagi na fakt, że działka nr [...] pochodząca z tabeli likwidacyjnej nr [...] we wsi G. była gruntem niehipotekowanym, trudno jest na podstawie informacji podanych we wniosku określić dokładne jej położenie. Wskazano także, iż z informacji uzyskanej z Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami w Dzielnicy [...] wynika, że wobec braku określenia położenia nieruchomości nie można również odnaleźć akt własnościowych przedmiotowego gruntu. Bez akt nieruchomości nie ma możliwości sprawdzenia, a co za tym idzie prowadzenia postępowania odszkodowawczego. Pismem z dnia 19 maja 2014 r. organ poinformował pełnomocnika skarżących o postępach postępowania, przyczynach zwłoki oraz dodatkowym terminie załatwienia sprawy, do czego obliguje go norma zawarta w art. 36 § 1 k.p.a. Jednakże nie sposób nie zauważyć, że powyższe czynności organ uczynił w konsekwencji wniesienia skargi na bezczynność, co wynika z zestawienia daty wpływu skargi – 18 marca 2014 r. oraz daty pism organu – 31 marca 2014 r. oraz 19 maja 2014 r. Taki sposób działania organu godzi niewątpliwie w zasadę szybkości postępowania. W tym stanie rzeczy zarzut bezczynności organu przy rozpoznawaniu powyższego wniosku uznać należało za w pełni uzasadniony, co skutkować musiało wyznaczeniem organowi dwumiesięcznego terminu do załatwienia sprawy. Wyznaczając ten termin, Sąd miał na względzie zarówno określone w przepisach procedury administracyjnej terminy obligujące organ administracji publicznej do rozstrzygnięcia sprawy, jak też realną możliwość jej załatwienia przez organ w wyznaczonym wyrokiem terminie. W ocenie Sądu nie ma natomiast usprawiedliwionych podstaw do stwierdzenia, że bezczynność ta miała charakter rażący. Rozpoznając sprawę Sąd wziął bowiem pod uwagę skomplikowany i historyczny charakter niniejszej sprawy, należącej do kategorii spraw tzw. dekretowych oraz fakt, że przedmiotowy wniosek o odszkodowanie złożony został w dniu 6 czerwca 2013 r. jak również fakt, iż organ cały czas prowadzi czynności zmierzające do wydania decyzji w przedmiotowej sprawie (zlecenie biegłemu geodecie sporządzenia opracowania geodezyjnego, polegającego na wykreśleniu granic dawnej nieruchomości hipotecznej na współczesną mapę ewidencyjną). Organ wskazał także dodatkowy termin zakończenia postępowania (dwa miesiące od zebrania kompletu dokumentacji) - stosując się w tym względzie do dyspozycji prawnej z art. 36 § 1 k.p.a., choć uczynił to dopiero pod wpływem wniesionej skargi. W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 i 2 sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.