I SAB/Wa 274/14
WyrokWSA w Warszawie2014-08-01
Skład orzekający: Dorota Apostolidis, Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Dariusz Pirogowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent W. pozostawał w bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu jest uzasadniona, gdy organ nie rozpozna sprawy w ustawowym terminie. W niniejszej sprawie Prezydent W. nie rozpoznał wniosku o odszkodowanie w terminie, co uzasadnia zobowiązanie go do wydania aktu w określonym terminie. Jednakże, biorąc pod uwagę złożoność sprawy, trudności w ustaleniu stanu prawnego nieruchomości oraz podejmowane przez organ czynności wyjaśniające, bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa.Stan faktyczny
G. W. złożył skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość. Prezydent W. wniósł o oddalenie skargi, wskazując na podjęte czynności zmierzające do zgromadzenia materiału dowodowego. Sąd uznał skargę za uzasadnioną w zakresie stwierdzenia bezczynności, ale nie uznał jej za rażące naruszenie prawa.Rozstrzygnięcie
1. Zobowiązano Prezydenta W. do rozpoznania wniosku z dnia [...] r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. 2. Stwierdzono, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 3. Zasądzono od Prezydenta W. na rzecz G. W. kwotę 340 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Apostolidis (spr.) Sędziowie: WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska WSA Dariusz Pirogowicz Protokolant referent stażysta Małgorzata Sieczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 sierpnia 2014 r. sprawy ze skargi G. W. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku z dnia [...] r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ulicy [...] oznaczoną hip. "[...]" w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz G. W. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem z dnia [...] r. G. W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Prezydenta W. w zakresie rozpoznania wniosku z dnia [...] r. o ustalenie i przyznanie odszkodowania za pozbawienie faktycznej możliwości władania nieruchomością położoną w W. przy ulicy [...], oznaczoną w księdze wieczystej pod nazwą "[...]".
W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wniósł o oddalenie skargi. Wskazał, że w toku postępowania podjęto szereg czynności zmierzających do zgromadzenia pełnego materiału dowodowego w sprawie, a także, że pismem z dnia [...] r. poinformował skarżącego o planowanym terminie rozpoznania sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona, co skutkowało wydaniem przez Sąd wyroku zobowiązującego organ do wydania orzeczenia w określonym terminie.
Przedmiotem skargi G. W. jest bezczynność Prezydenta W. polegająca na nierozpoznaniu jego wniosku złożonego w dniu [...] r. o o ustalenie i przyznanie odszkodowania za pozbawienie faktycznej możliwości władania nieruchomością położoną w W. przy ulicy [...], oznaczoną w księdze wieczystej pod nazwą "[...]" w oparciu o przepis art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Powyższa nieruchomość leży na terenie objętym działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279).
W pierwszej kolejności należy zauważyć, że skarżący wyczerpał środek zaskarżania w postaci złożenia zażalenia na bezczynność Prezydenta W. skierowanego do Wojewody [...]. Z akt administracyjnych sprawy wynika ponadto, że zażalenie zostało rozpoznane w dniu [...] r. postanowieniem Wojewody [...] nr [...].
Z zasad ogólnych postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy (art. 12 § 1 k.p.a.). Ponadto z przepisu art. 35 § 1 k.p.a. wynika obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). O każdym przypadku nie załatwienia sprawy w terminie, organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.). Powyższe przepisy wyznaczają zatem organowi administracji publicznej standardy obowiązujące przy załatwianiu spraw. Jeżeli organ nie stosuje się do owych standardów mamy do czynienia z nie załatwieniem sprawy w terminie, co jest równoznaczne z pozostawaniem przez organ w stanie bezczynności i to zarówno w przypadku nie załatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jak również w terminie dodatkowym, o którym mowa w art. 36 § 1 k.p.a. Podkreślić przy tym należy, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że w sprawie niniejszej zaistniały przesłanki uzasadniające stwierdzenie bezczynności Prezydenta W., a tym samym wydanie orzeczenia, o którym mowa w art. 149 § 1 p.p.s.a., a więc zobowiązania organu do wydania aktu w określonym terminie. Poza sporem jest bowiem to, że Prezydent W. nie rozpoznał sprawy i nadal pozostaje w zwłoce.
Nie jest kwestionowanym w sprawie, że wniosek skarżącego inicjujący postępowanie administracyjne w sprawie o odszkodowanie za nieruchomość [...] wpłynął do organu w dniu [...] r.
Od tej więc daty rozpoczął swój bieg termin z art. 35 § 3 k.p.a. do załatwienia sprawy nim objętej. Z nadesłanych do akt sprawy dokumentów wynika w sposób bezsporny, że do dnia wniesienia przez skarżącego przedmiotowej skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz do dnia rozprawy, organ nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie.
W ocenie Sądu postępowanie Prezydenta W. niewątpliwie pozostaje w sprzeczności z zasadą szybkości postępowania wyrażoną w art. 12 k.p.a. Takie postępowanie podważa także wyrażoną w art. 8 k.p.a. zasadę prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów Państwa. W związku z powyższym zarzut bezczynności organu przy rozpoznawaniu wniosku należało uznać za uzasadniony, co skutkuje wyznaczeniem Prezydentowi W dwumiesięcznego terminu do załatwienia sprawy.
Ponieważ Sąd jest również zobligowany do oceny wystąpienia przesłanek, o których mowa w art. 149 § 1 p.p.s.a. i dokonując pod tym kątem oceny sprawy uznać należało, że zwłoka organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa.
Z akt administracyjnych sprawy wynika, że pomimo złożenia wniosku w dniu [...] r., to dopiero w dniu [...] r. pełnomocnik skarżącego przedłożył pełnomocnictwo do działania w jego imieniu przed organem. Pismami z dnia [...] r. Prezydent wystąpił do Biura Geodezji i Katastru Urzędu W. o nadesłanie kserokopii mapy z zaznaczonymi granicami hipotecznymi nieruchomości i granicami działek aktualnych oraz wydruku z ewidencji gruntów, a także do Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami Urzędu W. w Dzielnicy [...] o przesłanie akt własnościowych oraz akt lokalizacyjnych dotyczących sposobu zagospodarowania przedmiotowej nieruchomości. W odpowiedzi na ww. pismo, w dniu [...] r. do Prezydenta W. wpłynęło pismo z Biura Gospodarki Nieruchomościami Urzędu W. w Dzielnicy [...], iż w spisie akt własnościowych brak jest akt dotyczących przedmiotowej nieruchomości, a także, iż w zasobach archiwum brak jest akt lokalizacyjnych. W dniu [...] r. do organu wpłynęła odpowiedź z Biura Geodezji i Katastru Urzędu W. Następnie pismem z dnia [...] r. organ wystąpił do Zarządcy Dróg miejskich o wskazanie na podstawie jakich decyzji i w jakiej dacie, Zarząd Dróg Miejskich objął w część przedmiotowej nieruchomości, a także wskazał, że poszukuje informacji na temat ulicy [...] oraz prosi o nadesłanie decyzji lokalizacyjnych z załącznikiem graficznym i dokumentów dotyczących realizacji inwestycji na tym gruncie. Jednocześnie tego samego dnia Prezydent W. wystąpił do Archiwum Państwowego W. o przesłanie materiałów z akt inwentaryzacyjnych zniszczeń Biura Odbudowy S. dotyczących budynku znajdującego się na przedmiotowej nieruchomości oraz materiałów dotyczących przeznaczenia nieruchomości w Ogólnym Planie Zabudowania Miasta W. zatwierdzonym przez Ministerstwo Robót Publicznych w dniu 11 sierpnia 1931 r. Również pismem z dnia [...] r. organ wystąpił do Sądu Rejonowego dla W. w W. o wydanie zaświadczenia z księgi hipotecznej dotyczącej nieruchomości objętej wnioskiem. W związku odpowiedzią z Sądu Rejonowego dla W. w W. z dnia [...] r. o tym, że powyższa księga jest księgą zamkniętą, zaś materiały znajdują się w Archiwum Państwowym w M., Prezydent W. pismem z dnia [...] r. wystąpił do tego Archiwum o przesłanie kopii dokumentów z działu I i II dawnej księgi hipotecznej "[...]" wraz z umowami, oświadczeniami i wnioskami spisanymi w księdze umów a dotyczących działu I i II tej księgi. W dniu [...] r. wpłynęły kopie księgi hipotecznej przedmiotowej nieruchomości z Archiwum Państwowego w M.
Ponadto Prezydent W. pismem z dnia [...] r. oraz pismem z dnia [...] r. zawiadomił strony o przyczynach nierozpoznania wniosku w terminie i powiadomił o przewidywanym terminie zakończenia postępowania.
Powyższe działanie organu wskazuje, że choć bezczynność miała miejsce, nie można uznać, iż nastąpiła ona z rażącym naruszeniem prawa. Organ podejmował czynności mające na celu wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy. Należy mieć na uwadze, iż w niniejszej sprawie mamy do czynienia z gruntem warszawskim, a zatem sprawą, która cechuje się znacznym stopniem trudności i skomplikowania. Niemożność ustalenia ostatecznych, rzeczywistych granic nieruchomości hipotecznej na obecnie funkcjonujących działkach powoduje w niniejszej sprawie, że czas oczekiwania na poszczególne dokumenty się wydłuża. Tym samym bezczynność organu nie wypełnia przesłanek rażącego naruszenia prawa.
W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 i 2 sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i 205 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło