I SAB/Wa 280/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. K. na bezczynność Ministra Spraw Zagranicznych w przedmiocie rozpoznania wniosku postanawia: odrzucić skargę. Pismem z 5 października 2023 r., uzupełnionym pismem z 14 grudnia 2023 r., J. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Spraw Zagranicznych wskazując, że jego pismo z 10 września 2020 r. skierowane do Ministra Spraw Zagranicznych, wysłane również pocztą poleconą z Sopotu w dniu 11 września 2020 r., do chwili obecnej pozostaje bez żadnej odpowiedzi i reakcji. Wskazał, że miało ono charakter pisma dyplomatycznego, zgodnie z etykietą i z Art. 10a Konwencji Wiedeńskiej o stosunkach dyplomatycznych. Zarzucił, że pozostawienie tego pisma bez jakiejkolwiek odpowiedzi jest nie tylko wbrew obowiązującemu Kodeksowi postępowania administracyjnego, ale także obraża naród reprezentowany przez skarżącego w Europie. Podkreślił, że jest to jawna dyskryminacja wobec praw i obowiązków własnego obywatela w procesie wykonywania jego zawodu we własnym kraju przez Ministerstwo. Stwierdził, że Ministerstwo nie spełnia swych konstytucyjnych i dyplomatycznych obowiązków, jest również przejawem bojkotowania ambasadora Barotseland z jego siedzibą w RP. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej gdyż nie dotyczy czynności z zakresu administracji publicznej, a w przypadku nieuwzględnienia niniejszego wniosku o oddalenie skargi jako bezzasadnej. Wskazał, że przedmiotowa skarga została złożona w związku z pismem z 10 września 2020 r., które wpłynęło do Ministerstwa Spraw Zagranicznych za pośrednictwem poczty elektronicznej (email), na które skarżący nie otrzymał odpowiedzi. W piśmie tym domagał się on sankcji oraz zawieszenia wszelkich relacji z Republiką Zambii. Organ stwierdził, że nie odnaleziono egzemplarza ww. pisma, który miałoby wpłynąć także jako przesyłka polecona. Wskazał, że Rzeczypospolita Polska nie uznaje Królestwa Barotselandu, a w związku z tym nie nawiązała z nim stosunków dyplomatycznych. W konsekwencji korespondencja z 10 września 2020 r. nie ma charakteru korespondencji dyplomatycznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. skarga jest niedopuszczalna i z tego powodu podlega odrzuceniu. W świetle art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634) dalej: "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg - ogólnie ujmując - na akty i czynności (art. 3 § 2 pkt 1 – 7 p.p.s.a.) oraz na stan faktyczny, tj. bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego (art. 3 § 2 pkt 8 – 9 p.p.s.a.). W powołanym przepisie ustawodawca uznał, że istotne znaczenie ma przedmiot zaskarżenia istniejącego aktu, czynności lub stanu faktycznego w chwili mającej dokonać się kontroli przez sąd administracyjny. Jak wskazano w uzasadnieniu uchwały składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjny z dnia 7 marca 2022 r. sygn. II OPS 1/21 przedmiotowy zakres kognicji sądu administracyjnego, określony w powołanym wyżej art. 3 § 2 p.p.s.a., determinuje jeden z istotnych elementów konstrukcji dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego, podlegającej ocenie w ramach art. 58 § 1 p.p.s.a. Dopuszczalność ta obejmuje przy tym zarówno przesłanki podmiotowe, jak i przedmiotowe, które łącznie determinują w sposób bezpośredni możliwość rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej co do istoty. Każde zatem merytoryczne rozpatrzenie skargi w postępowaniu przed sądem administracyjnym poprzedzone jest badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Wyjaśniono również, odwołując się w tej mierze do poglądów doktryny, że "jedna z przesłanek dopuszczalności skargi odnosi się do przedmiotu skargi i obejmuje wymaganie, by – z jednej strony – zaskarżana forma działania administracji należała do katalogu form działania administracji, co do których ustawa przewiduje możliwość ich zaskarżenia do sądu administracyjnego (forma działania administracji musi być przez ustawę objęta właściwością sądu administracyjnego), z drugiej zaś – by zaskarżana forma działania administracji istniała w sensie prawnym (wymóg istnienia przedmiotu zaskarżenia). Oba wymagania muszą być przy tym spełnione łącznie – niespełnienie chociażby jednego z nich jest równoznaczne z niedopuszczalnością skargi w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (jeżeli zaskarżona forma działania administracji nie należy do katalogu form objętych właściwością sądu administracyjnego) lub w rozumieniu przepisu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (jeżeli zaskarżona forma działania administracji w sensie prawnym nie istnieje, tj. jeżeli w momencie wniesienia skargi nie istnieje przedmiot zaskarżenia) i w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi". Jakkolwiek uchwała ta dotyczyła innego problemu niż ten, który zaistniał w rozpoznawanej sprawie, poglądy prawne w niej wyrażone pozostają aktualne w tym przypadku. Z akt sprawy wynika, że przedmiotem zaskarżenia jest bezczynność Ministra Spraw Zagranicznych w związku ze sposobem załatwienia korespondencji skarżącego z 10 września 2020 r., który to nie mieści się w żadnej z ww. kategorii, gdyż nie istnieje żaden przepis prawa powszechnie obowiązującego który zobowiązywałby Ministra Spraw Zagranicznych do określonego zachowania w związku z ww. pismem skarżącego. Oznacza to, że przedmiot sprawy określony w skardze nie mieści się w zakresie właściwości sądu administracyjnego. W rezultacie przedmiotowa skarga, jako nienależąca do właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Nadmienić należy, że zgodnie z art. 63 § 1 (in fine) ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz.U. z 2023 r., poz. 775) jeżeli przepisy odrębne nie stanowią inaczej, podania wniesione na adres poczty elektronicznej organu administracji publicznej pozostawia się bez rozpoznania. Z akt sprawy wynika, iż na piśmie z 10 września 2020 r. (nadesłanym pocztą elektroniczną – emailem) znajduje się adnotacja "a/a". A zatem zgodnie z ww. przepisem pismo skarżącego wysłane emailem zostało pozostawione w aktach bez nadawania mu biegu. Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.