I SAB/Wa 285/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie: WSA Elżbieta Sobielarska WSA Jolanta Dargas (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 26 października 2018 r. sprawy ze skargi E. K. na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w przedmiocie rozpoznania odwołania 1. stwierdza, że Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi dopuścił się bezczynności w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2017 r. nr [...], która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2. umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu; 3. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz E. K. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. E. K. pismem z dnia [...] sierpnia 2018 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji Wojewody [...] z [...] października 2017 r. nr [...]. Skarga została wniesiona w następującym stanie faktycznym. Wojewoda [...] decyzją z [...] października 2017 r. nr [...] stwierdził, że zespół dworsko-parkowy położony [...], oznaczony w ewidencji gruntów jako działka nr [...] nie podpadał pod działanie przepisu art. 2 ust. 1 lit. e dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej. Gmina [...] pismem z [...] listopada 2017 r. złożyła do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi odwołanie od ww. decyzji z [...] października 2017 r. E. K. pismem z [...] czerwca 2018 r. wystąpiła do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z ponagleniem w związku z rozpoznaniem odwołania od ww. decyzji. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2017 r. W skardze na bezczynność skarżąca wniosła o zobowiązanie organu do wydania niezwłocznie decyzji w sprawie, stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności w załatwieniu sprawy z rażącym naruszeniem prawa oraz zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o umorzenie postępowania, ewentualnie o oddalenie skargi wskazując, że decyzją z [...] sierpnia 2018 r. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] października 2017 r. Minister ponadto wskazał na dużą liczbę spraw pozostających do załatwienia w zakresie jego obowiązków, złożoność toczących się postępowań i związanym z nimi nakładem pracy oraz konieczność rozpatrywania spraw według kolejności wpływu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302), przywoływanej dalej jako "p.p.s.a." sprawa mogła zostać rozpoznana w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W niniejszej sprawie, w związku z wydaniem przez Ministra decyzji z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] i rozpoznaniem odwołania od decyzji Wojewody [...] z [...] października 2017 r., orzekanie o zobowiązaniu organu do wydania rozstrzygnięcia stało się bezprzedmiotowe. Rozpoznanie odwołania powoduje bowiem, iż brak jest podstaw do zobowiązania przez Sąd organu do załatwienia sprawy na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Decyzja Ministra stanowi akt administracyjny podlegający odrębnej kontroli sądu administracyjnego. Z tych też względów, Sąd orzekł o umorzeniu postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do rozpoznania odwołania od decyzji Wojewody [...] z [...] października 2017 r. (pkt 2 sentencji wyroku). Wskazać jednak należy, że wydanie przez organ decyzji po wniesieniu do sądu skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego nie powoduje, stosownie do art. 149 § 1a p.p.s.a., że w zakresie dotyczącym rozstrzygnięcia o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1360/12, dostępne na: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Tym samym, w tym zakresie, Sąd jest zobowiązany się wypowiedzieć. Aby wydać orzeczenie na podstawie powołanego przepisu, sąd administracyjny, opierając się o zgromadzony w sprawie materiał dokumentacyjny, winien ocenić czy organ administracji załatwiając sprawę podjął wszelkie niezbędne czynności w celu wnikliwego i szybkiego jej rozstrzygnięcia, co wynika z ogólnych zasad postępowania administracyjnego w tym art. 7, art. 12 § 1 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (jt. Dz. U z 2017 r. poz. 1257 ze zm.) – powoływanej dalej jako: "k.p.a.". Obowiązkiem Sądu jest więc zbadanie, czy organ administracji powziął środki przewidziane prawem do załatwienia sprawy w terminie. Oceniając przesłanki wynikające z art. 149 § 1a p.p.s.a., Sąd doszedł do przekonania, że bezczynność w przedmiotowej sprawie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W przedmiotowej sprawie odwołanie od decyzji z [...] października 2017 r. wraz z aktami sprawy wpłynęły do Ministra w dniu 4 grudnia 2017 r. Minister 21 grudnia 2017 r. wezwał Wojewodę do uzupełnienia akt administracyjnych. Organ pismami z [...] grudnia 2017 r. i [...] maja 2018 r. poinformował strony postępowania o aktualnym stanie sprawy oraz nowym terminie jej rozpoznania. W dniu [...] czerwca 2018 r. do Ministra wpłynęło ponaglenie skarżącej. W dniu [...] sierpnia 2018 r., po rozpoznaniu odwołania Gminy [...], Minister wydał decyzję utrzymującą w mocy decyzję Wojewody z dnia [...] października 2017 r. Nierozpoznanie przez organ odwołania w terminie określonym w art. 35 § 3 k.p.a., a także zachowanie organu niewątpliwie godzi w zasadę szybkości postępowania (art. 12 k.p.a.) oraz zasadę zaufania uczestników tego postępowania do organów władzy publicznej (art. 8 k.p.a.). Sąd stwierdził jednak, że choć istotnie rozpoznanie przez organ odwołania skarżącej nastąpiło z naruszeniem terminów przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego, to bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako celowe unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu. Taka sytuacja, w ocenie Sądu, nie miała miejsca. Oceniając w tym zakresie sprawę Sąd wziął pod uwagę skomplikowany charakter sprawy dotyczącej podpadania nieruchomości pod działanie dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej oraz okoliczność, iż organ informował strony o przyczynach nierozpoznania sprawy w terminie. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 2 wyroku. W punkcie 1 wyroku orzeczono na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a W przedmiocie kosztów postępowania zawartych w punkcie 3 sentencji wyroku orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.