I SAB/Wa 289/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi T. G., T. Ż., P. G. i E. G. na bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy w przedmiocie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość warszawską 1. zobowiązuje Prezydenta m.st. Warszawy do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], nr hip. [...] – w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy w prowadzeniu postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta m.st. Warszawy na rzecz skarżących T. G., T. Ż., P. G. i E. G. solidarnie kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego. Pismem z [...] lipca 2011 r. T. G., T. Ż., P. G. i E. G. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy w przedmiocie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], hip. [...]. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy wnioskiem z [...] kwietnia 1991 r. M. G. wystąpiła do Urzędu Gminy [...] o przyznanie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość, która na mocy dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), przeszła na własność Państwa. Wniosek ten ponowił spadkobierca L. i M. G. – K. G., pismem z [...] sierpnia 2002 r. W dniu [...] stycznia 2004 r. do wniosku o odszkodowanie w trybie art. 215 ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) dołączyli się pozostali spadkobiercy: T. Ż. i T. G. Pismami z [...] sierpnia 2004 r. spadkobiercy K. G.: P. G. i E. G. wnieśli o przyznanie odszkodowania za nieruchomość przy ul [...]. Wniosek o odszkodowanie został ponowiony w dniu [...] lipca 2009 r. przez pełnomocnika skarżących – M. K. Pismem z [...] września 2009 r. Prezydent m.st. Warszawy poinformował wnioskodawców, że z uwagi na konieczność zgromadzenia dokumentacji pozwalającej na ustalenie, w jakiej dacie nastąpiło pozbawienie dawnych właścicieli lub i ich następców prawnych faktycznej możliwości władania nieruchomością przy ul. [...], przewidywany termin zakończenia sprawy to [...] grudnia 2009 r. W dniu [...] maja 2010 r. M. K. wystąpił do organu I instancji o przedstawienie, jakie czynności zostały dotychczas podjęte w niniejszym postępowaniu w kontekście zasady szybkości postępowania. W odpowiedzi Prezydent m.st. Warszawy pismem z [...] czerwca 2010 r. poinformował, że [...] czerwca 2010 r. wystąpił do Delegatury Biura Administracji i Spraw Obywatelskich celem uzyskania informacji odnośnie daty pozbawienia dawnych właścicieli lub i ich następców prawnych faktycznej możliwości władania sporną nieruchomością oraz że przewidywany termin zakończenia sprawy to [...] września 2010 r. W dniu [...] grudnia 2010 r. wpłynęło do Wojewody [...] zażalenie na niezałatwienie przez Prezydenta m.st. Warszawy sprawy w terminie. Pismem z dnia [...] marca 2011 r. Prezydent poinformował wnioskodawców, że z uwagi na złożony charakter postępowania, bardzo dużą ilość spraw z zakresu odszkodowań oraz konieczność analizy zgromadzonej dokumentacji planowany termin wydania decyzji to [...] lipca 2011 r. Postanowieniem z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] Wojewoda [...] uznał wniesione w sprawie zażalenie za uzasadnione i wyznaczył dodatkowy termin załatwienia sprawy do dnia [...] maja 2011 r. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze skarżący wskazali, że organ I instancji nie zastosował się do wyznaczonego przez Wojewodę [...] terminu załatwienia sprawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i wskazał, że pełnomocnik skarżących poinformowany został o przewidywanym terminie zakończenia postępowania tj. [...] listopada 2011 r. oraz przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skargę należało uznać za uzasadnioną, co skutkowało wydaniem przez Sąd wyroku zobowiązującego organ do wydania orzeczenia w określonym terminie. Zgodnie z treścią art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., powoływana dalej jako "p.p.s.a.") sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli jedna ze stron złoży taki wniosek, a żadna z pozostałych stron w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy – taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Stosownie do treści art. 35 § 1 i 3 Kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W myśl natomiast art. 36 § 1 Kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Wskazać należy, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, bowiem Prezydent m.st. Warszawy od [...] kwietnia 1991 r., kiedy to wpłynął do organu wniosek M. G. o odszkodowanie, do dnia wyrokowania nie wydał rozstrzygnięcia w przedmiocie ustalenia odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. Zważyć przy tym należy, że pierwsze pismo informujące o przewidywanym terminie załatwienia sprawy wystosowano do wnioskodawców dopiero w dniu [...] września 2009 r., a kolejne dopiero na skutek wniesienia przez nich zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie oraz skargi na bezczynność. W tym stanie rzeczy zarzut bezczynności przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną przy ul. [...] w [...] uznać należało za uzasadniony. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w prowadzonym postępowaniu organ uchybił wskazanym wyżej przepisom procesowym, a także w sposób rażący naruszył wynikającą z art. 12 Kpa zasadę szybkości postępowania. Takie postępowanie podważa wyrażoną w art. 8 Kpa zasadę prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufania obywateli do organów Państwa. Sąd uznał jednocześnie, że zaistniała w sprawie bezczynność ma charakter rażącego naruszenia prawa – przepisów art. 35 § 3, art. 37 § 2 Kpa w zw. z art. 12 § 1 Kpa. O kwalifikowanym naruszeniu tych przepisów świadczy to, że Prezydent m.st. Warszawy znacznie przekroczył maksymalny 2-miesięczny termin ustawowy na załatwienie sprawy oraz dodatkowy termin na załatwienie sprawy wyznaczony przez Wojewodę [...]. Z akt sprawy wynika, że po wyznaczeniu dodatkowego terminu załatwienia sprawy przez Wojewodę organ podjął tylko jedną czynność zmierzającą do załatwienia niniejszej sprawy – pismem z dnia [...] sierpnia 2011 r. wystąpił o informacje dotyczące osób zameldowanych w budynku przy ul. [...]. Mimo upływu ponad pięciu miesięcy od wskazanej wyżej daty organ nie wydał w sprawie decyzji. Prezydent m.st. Warszawy w odpowiedzi na skargę nie wskazał przy tym, jakie konkretne powody uniemożliwiały organowi załatwienie sprawy w terminie. Co prawda w aktach znajduje się w/w pismo z [...] sierpnia 2011 r. adresowane do Delegatury Biura Administracji i Spraw Obywatelskich w Dzielnicy Śródmieście, jednak wystosowane już po wniesieniu skargi na bezczynność. Reasumując Prezydent m.st. Warszawy, mimo upływu okresu kilkunastu lat od momentu wszczęcia postępowania o odszkodowanie za nieruchomość [...] nadal nie rozpoznał sprawy. Wielokrotnie i znacznie przekroczył maksymalny 2-miesięczny termin ustawowy na jej załatwienie, nowe terminy wyznaczone przez organ oraz dodatkowy termin na załatwienie sprawy wyznaczony przez Wojewodę [...]. Wyznaczane przez siebie nowe terminy załatwienia sprawy w każdym przypadku obejmowały okresy przekraczające przewidziany przez Kodeks termin maksymalny (art. 35 § 3 Kpa). Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 119 pkt 2 i art. 120 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.