I SAB/Wa 290/15

WyrokWSA w Warszawie2015-07-09

Skład orzekający: Gabriela Nowak, Dariusz Chaciński, Tomasz Szmydt

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezydent Miasta W. dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku M. M. z dnia 17 czerwca 2014 r. w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Prezydent Miasta W. dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku M. M. o odszkodowanie za nieruchomość, ponieważ od dnia złożenia wniosku do dnia wyrokowania nie wydał decyzji. Organ nie wywiązał się z obowiązku rozpatrzenia sprawy bez zbędnej zwłoki oraz nie poinformował strony o przyczynach zwłoki i nowym terminie załatwienia sprawy. Sąd zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku w terminie czterech miesięcy. Jednocześnie, sąd uznał, że bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa ze względu na specyfikę postępowania i konieczność ustalenia kręgu następców prawnych byłych właścicieli nieruchomości.
Stan faktyczny
M. M. wniosła skargę na bezczynność Prezydenta Miasta W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość, który został złożony 17 czerwca 2014 r. Wniosek dotyczył nieruchomości, która na mocy dekretu z 1945 r. przeszła na własność gminy, a następnie Skarbu Państwa. Wcześniejsze postępowanie dotyczące odszkodowania zostało zakończone decyzją z 1996 r., która następnie została stwierdzona nieważnością w 2014 r. przez Wojewodę. Prezydent Miasta W. argumentował, że konieczne jest ustalenie kręgu spadkobierców i zapewnienie im czynnego udziału w postępowaniu, co wymagało dodatkowych czynności wyjaśniających. Skarżąca zarzuciła organowi brak podjęcia czynności mających na celu zakończenie sprawy bez zbędnej zwłoki.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Prezydenta Miasta W. do rozpatrzenia wniosku M. M. z dnia 17 czerwca 2014 r. w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość w terminie czterech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Sąd stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa i zasądził od Prezydenta Miasta W. na rzecz skarżącej kwotę 357 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) Sędziowie WSA Dariusz Chaciński WSA Tomasz Szmydt Protokolant referent stażysta Joanna Berbecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2015 r. sprawy ze skargi M. M. na bezczynność Prezydenta Miasta W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta Miasta W. do rozpatrzenia wniosku M. M. z dnia 17 czerwca 2014 r. w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ulicy [...], w terminie czterech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta Miasta W. na rzecz skarżącej M. M. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. M. M. pismem z dnia 19 stycznia 2015 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], ozn. hip. jako "[...]" nr [...]. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy przedmiotowa nieruchomość, stanowiąca uprzednio własność W. W. (w 58/64 częściach) i A. S. (w 6/64 częściach), na mocy dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), przeszła na własność gminy W., a następnie w 1950 r. stała się własnością Skarbu Państwa. Następcy prawni W. W. – J. M. i T. M., wnioskiem z dnia 26 lipca 1991 r. wystąpili o ustalenie odszkodowania za powyższą nieruchomość, powołując ustawę z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 22 poz. 99 ze zm.). T. M. zmarł w dniu [...] grudnia 1992 r., a spadek po nim nabył w całości J. M. Kierownik Urzędu Rejonowego w W. decyzją z dnia [...] listopada 1996 r. nr [...] ustalił odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość o pow. [...] m2 w wysokości [...] zł i przyznał je: J. M. w wysokości [...] zł oraz A. S. o nieustalonym miejscu pobytu w wysokości [...] zł. Odszkodowanie należne A. S. złożone zostało do depozytu sądowego. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...], po rozpatrzeniu wniosku M. M. (następcy prawnego J. M.), stwierdził nieważność decyzji z dnia [...] listopada 1996 r., z uwagi na wydanie jej wobec osoby zmarłej, tj. A. S. zmarłej w dniu [...] sierpnia 1948 r. M. M. pismem z dnia 12 czerwca 2014 r. (data wpływu do organu 17 czerwca 2014 r.) wniosła o wydanie decyzji w przedmiocie przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...]. Pismem z dnia 9 października 2014 r. wnioskodawczyni wystąpiła do Wojewody [...] z zażaleniem na niezałatwienie sprawy w terminie, a następnie pismem z dnia 19 grudnia 2014 r. wezwała Prezydenta w. do wydania decyzji kończącej postępowanie w sprawie. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze z dnia 19 stycznia 2015 r. skarżąca wskazała, że organ od dnia złożenia wniosku z dnia 12 czerwca 2014 r. nie podjął żadnej czynności mającej na celu zakończenie sprawy bez zbędnej zwłoki, jak również nie zawiadomił strony o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie. W działaniu organu zachodzi zatem ewidentna bezczynność. W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie i podał, że obowiązkiem organu jest rozpoznanie sprawy z udziałem wszystkich stron, którym należy zapewnić czynny udział w każdym stadium postępowania, zaś pominięcie następców prawnych byłych właścicieli stanowiłoby naruszenie art. 10 § 1 i art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.), powoływanej dalej jako "k.p.a." Wobec powyższego pełnomocnik strony pismem z dnia 15 kwietnia 2015 r. wezwany został o wskazanie aktualnego adresu zamieszkania C. S. (spadkobiercy A. S.) lub jego następców prawnych oraz przedłożenie dokumentów potwierdzających to następstwo, w terminie 7 dni pod rygorem zawieszenia postępowania. W piśmie z dnia 7 lipca 2015 r. M. M. wskazała, że jej pełnomocnik pismem z dnia 27 kwietnia 2015 r. poinformował organ, że nie zna aktualnego adresu C. S., który jest dla skarżącej osobą obcą, niespokrewnioną z nią. Skarżąca nie dysponuje również żadnymi danymi mogącymi pozwolić na ustalenie jego miejsca pobytu, choć podjęto szereg czynności w tym zakresie. Wobec powyższego wystąpiono do organu z wnioskiem o ustalenie aktualnego adresu ww. osoby lub kuratora, czego organ nie uczynił. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 35 § 1 i 3 k.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W myśl natomiast art. 36 § 1 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Wskazać należy, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, bowiem Prezydent W. od dnia 17 czerwca 2014 r., kiedy to do organu wpłynął wniosek skarżącej z dnia 12 czerwca 2014 r. o przyznanie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość, do dnia wyrokowania nie wydał rozstrzygnięcia w tym przedmiocie. Wskazać przy tym należy, że pierwsze czynności zmierzające do zgromadzenia materiału dowodowego (ustalenia kręgu stron postępowania) organ podjął dopiero w dniu 15 kwietnia 2015 r. (pisma skierowane do Urzędu Stanu Cywilnego w W. oraz pełnomocnika skarżącej), mimo że już w dniu 22 października 2014 r. pozyskał informację o złożonym przez M. M. zażaleniu na niezałatwienie sprawy w terminie, w dniu 23 stycznia 2015 r. wpłynęła do organu skarga na bezczynność, natomiast w dniu 16 marca 2015 r. otrzymał postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] wyznaczające trzymiesięczny termin na zakończenie przedmiotowego postępowania. Organ nie zastosował się również do obowiązku wynikającego z przepisu art. 36 k.p.a., bowiem jedyne pismo informujące o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie (tj. konieczności ustalenia kręgu stron postępowania) wystosował do skarżącej dopiero w dniu 15 kwietnia 2015 r., mimo że pismem z dnia 19 grudnia 2014 r. jej pełnomocnik ponaglał organ do wydania decyzji. W piśmie tym organ nie wskazał jednak przewidywanego terminu załatwienia sprawy. Nie budzi zatem wątpliwości Sądu, że Prezydent W. nie wywiązał się z ustawowego obowiązku rozstrzygnięcia sprawy bez zbędnej zwłoki. Sąd uznał jednocześnie, że zaistniała w sprawie bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, a to ze względu na specyfikę postępowania prowadzonego w przedmiocie odszkodowania w trybie art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.) i konieczność ustalenia, kręgu następców prawnych po byłej właścicielce części przedmiotowej nieruchomości. Sąd wziął również pod uwagę fakt, że przed tut. Sądem toczyło się postępowanie pod sygn. akt I SAB/Wa 252/14 ze skargi M. M. na bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] listopada 1996 r., wobec czego akta własnościowe nieruchomości znajdowały się w Sądzie od dnia 19 maja 2014 r. do dnia 22 października 2014 r., kiedy to zostały odesłane Wojewodzie [...]. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło