I SAB/Wa 313/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Kosińska po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. U. i E. U. na bezczynność Ministra Infrastruktury w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej 1. zobowiązuje Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej do rozpatrzenia wniosku A. U. i E. U. z dnia [...] sierpnia 2009 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] maja 1960 r. nr [...] - w terminie jednego miesiąca od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. A. U. i E. U. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Infrastruktury w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] sierpnia 2009 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] maja 1960 r. nr [...]. Obecnie właściwym w sprawie jest Minister Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej na podstawie rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 listopada 2011 r. (Dz. U. z 2011 r. Nr 248, poz. 1494). Skarżący zarzucili organowi naruszenie art. 36 § 1 kpa w zw. z art. 35 § 1 i 3 kpa w zw. z art. 12 kpa polegające na braku podejmowania działań bezpośrednio zmierzających do wydania rozstrzygnięcia w sprawie stwierdzenia nieważności wskazanej decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej oraz utrzymanego nią w mocy orzeczenia Prezydium Rady Narodowej Miasta W. z dnia [...] stycznia 1960 r., a ponadto braku dotrzymania wyznaczonego dodatkowego "przewidywanego" terminu rozpoznania niniejszej sprawy tj. do dnia [...] czerwca 2010 r. i braku wyznaczenia dodatkowego terminu rozpatrzenia sprawy od roku czasu. Jednocześnie skarżący podnieśli, iż bezskutecznie wystąpili z zażaleniem oraz wnioskiem o usunięcie naruszenia prawa poprzez niezwłoczne wydanie rozstrzygnięcia w sprawie. W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie. Zważył przy tym, że zawiadomieniem z dnia [...] stycznia 2010 r. poinformował strony o wszczęciu przedmiotowego postępowania, a następnie prowadził postępowanie, ustalał strony i zbierał dowody. Następnie zawiadomieniem dnia [...] lipca 2011 r. poinformował strony o zebraniu materiału dowodowego i wskazał stronom termin na zajęcie stanowiska, po upływie którego przystąpił do przygotowania rozstrzygnięcia w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na całkowitą zasadność skargi. Stosownie do treści art. 35 § 1 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od daty wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 kpa). W myśl art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie określonym w art. 35 kpa organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 kpa). Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żądanych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie i - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (wyrok NSA z dnia 5 lutego 1999 r., sygn. akt I SAB 90/98, LEX nr 48016). Natomiast instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. W przypadku skargi na bezczynność, dokonując badania jej zasadności sąd czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania orzeczenia sądowego. W rozpoznawanej sprawie – w ocenie sądu – Minister Infrastruktury nie wywiązał się z ustawowych obowiązków wynikających z powołanych wyżej przepisów prawa. Analiza dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wskazuje, że przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2009 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] maja 1960 r. nr [...]. W wyniku nie wywiązania się organu z załatwienia sprawy w terminie wynikającym ze wspomnianych przepisów skarżący wystąpili do organu pismem z dnia [...] sierpnia 2010 r. zatytułowanym "zażalenie", o wyjaśnienie przyczyn zwłoki w rozpoznaniu sprawy powodującego przekroczenie uprzednio wyznaczonego dodatkowego terminu tj. [...] czerwca 2010 r. i wyznaczenie nowego dodatkowego terminu zakończenia sprawy. Wobec braku reakcji ze strony organu skarżący wystąpili z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa z dnia [...] lipca 2011 r. (wniesionym bezpośrednio do organu w dniu [...] lipca 2011 r.), w którym jak uprzednio wnieśli o wyjaśnienie przyczyn zwłoki w rozpoznaniu sprawy i wyznaczenia dodatkowego terminu do jej zakończenia. W związku z dalszą bezczynnością organu skarżący w dniu [...] lipca 2011 r. złożyli w tym przedmiocie do Wojewódzkiego Sądu administracyjnego w Warszawie skargę z dnia [...] lipca 2011 r. Po analizie akt przedmiotowej sprawy Sąd stwierdził, że niniejsza skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem organ ewidentnie działa w sposób, który sprzyja wydłużaniu terminu zakończenia postępowania. Ponad wszelką wątpliwość zauważyć należy, że Minister w rozpoznaniu przedmiotowej sprawy znacznie przekroczył terminy prawem przewidziane, jak również termin [...] czerwca 2010 r. wyznaczony przez organ pismem z dnia [...] października 2010 r. Dodatkowo na uwagę zasługuje fakt, że czynności organu są dokonywane w znacznym i nieusprawiedliwionym odstępie czasowym i z reguły jako reakcja na pisma skarżących – do których jak wynika z akt sprawy należy głównie inicjatywa. Ponadto organ praktycznie nie podejmował w postępowaniu czynności wyjaśniających - w aktach brak jest dokumentacji z czynności organu, które w sposób zasadniczy prowadziłyby do zakończenia przedmiotowego postępowania. Nadto organ nie informował stron o przyczynach zwłoki w podjęciu rozstrzygnięcia w sprawie oraz o ewentualnym terminie jej zakończenia i to pomimo pism skarżących w których domagali się wyjaśnienia przyczyn zwłoki w rozpoznaniu sprawy i wyznaczenia dodatkowego terminu do jej załatwienia. Zatem nasuwa się refleksja, że organ lekceważąc pisma stron postępowania wzywające organ do podania daty jego zakończenia nie traktuje sprawy jako pilnej oraz nie podejmuje wzmożonych starań w celu jej zakończenia. Wobec czego nie ulega zatem wątpliwości, że skarga na bezczynność Ministra jest uzasadniona. Jednocześnie Sąd uznał, iż zaistniała w sprawie bezczynność nie nosi cechy rażącego naruszenia prawa. Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.