I SAB/Wa 316/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Z. P. i W. M. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku w sprawie przyznania odszkodowania za nieruchomość [...] 1. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2. oddala skargę w pozostałym zakresie 3. zasądza od Prezydenta W. solidarnie na rzecz skarżących Z. P. i W. M. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 7 maja 2014 r. Z. P. i W. M. reprezentowani przez pełnomocnika adw. I. R. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość [...] objętą księgą hipoteczną pod nazwą "[...]". W skardze wskazali, że od dnia złożenia wniosku organ nie podejmuje żadnych czynności zmierzających do jego rozpoznania, w tym oszacowania odszkodowania. Podnieśli jednocześnie, że wobec faktu, iż wszelkie kwestie formalne zostały już ustalone nic nie stało na przeszkodzie do wydania decyzji administracyjnej. Zaznaczyli, że w odpowiedzi na jedyne pismo organu z dnia [...] marca 2014 r. wykazali następstwo prawne W. M. po J. M. oraz następstwo prawne J. M. po dawnych właścicielach przedmiotowej nieruchomości, przedstawiając stosowne postanowienia spadkowe. Niezrozumiałym jest ponadto dla skarżących dalsze prowadzenie (tylko formalnie, gdyż żadne czynności dowodowe nie zostały, ich zdaniem, podjęte) przez organ postępowania przy równoczesnym braku podjęcia jakichkolwiek czynności celem dokonania opisu i oszacowania nieruchomości a w konsekwencji ustaleniu odszkodowania. Wskazali ponadto, że do dnia sporządzenia skargi nie otrzymali żadnych informacji od organu w tym zakresie. Jednocześnie zauważyli, że oględne wyjaśnienia organu zawarte w piśmie z dnia [...] marca 2013 r., w żaden sposób nie mogą stanowić usprawiedliwienia dla bezczynności organu w świetle art. 35 § 5 kpa. Skarżący wnieśli o stwierdzenie bezczynności Prezydenta W. w zakresie rozpoznania ich wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość [...], zobowiązanie organu do załatwienia sprawy poprzez wydanie decyzji w terminie nie dłuższym niż dwa miesiące od daty zwrotu akt, rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym oraz zasądzenie kosztów postępowania. Odpowiadając na skargę Prezydent W. wyjaśnił, że przedmiotowa nieruchomość objęta została działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Na mocy art. 1 tego dekretu nieruchomość przeszła na własność gminy [...], a następnie stała się własnością Skarbu Państwa. Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2013 r. Z. P. i W. M. zwrócili się o ustalenie odszkodowania za grunt przedmiotowej nieruchomości. Prezydent wskazał, że w aktach własnościowych znajduje się nierozpatrzony do dnia dzisiejszego wniosek E. P. z dnia [...] maja 1949 r., o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu ww. nieruchomości [...]. Wskazał ponadto, że postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] zawiesił postępowanie o odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość do czasu rozpatrzenia wniosku z dnia [...] maja 1949 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Przede wszystkim wyjaśnić należy, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267) – dalej "k.p.a.", jeżeli nie dopełnił on czynności określonych w art. 36 k.p.a. lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji. Stosownie zaś do treści art. 149 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – dalej "p.p.s.a", sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności bądź stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Instytucja skargi na bezczynność ma więc na celu doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Kontrola sądu zmierza natomiast do sprawdzenia, czy istotnie organ administracji publicznej pozostaje w zwłoce w załatwieniu sprawy. Przy czym zaznaczyć trzeba, że oceniając czy organ pozostaje w bezczynności, Sąd bierze pod uwagę sytuację faktyczną i prawną istniejącą w dacie orzekania. Jak wynika z analizy zgromadzonego w rozpoznawanej sprawie materiału dowodowego, Prezydent W. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014 r., a więc po wniesieniu skargi na bezczynność, lecz przed datą orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zawiesił z urzędu postępowanie o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ozn. jako "[...]", do czasu zakończenia postępowania w sprawie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] maja 1949 r o przyznanie prawa użytkowania wieczystego do tej nieruchomości. Zdaniem Sądu powyższa okoliczność ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Zgodnie bowiem z art. 103 k.p.a., zawieszenie postępowania administracyjnego wstrzymuje bieg terminów przewidzianych w kodeksie. Dotyczy to również terminów załatwienia sprawy. Wydanie przez Prezydenta W. postanowienia z dnia [...] czerwca 2014 r. oznacza zatem, że organ nie pozostaje już w stanie bezczynności, nawet jeżeli wcześniej można było mu taką bezczynność zarzucić. Innymi słowy niezależnie od czasu trwania stanu zwłoki w załatwieniu sprawy administracyjnej (tu: sprawy odszkodowania z utraconą nieruchomość [...]), zawieszenie postępowania ten stan przerywa, aczkolwiek sama sprawa nadal pozostaje merytorycznie niezałatwiona. W takim stanie rzeczy Sąd nie może także zobowiązać organu do wydania decyzji w określonym terminie. W świetle powyższego stwierdzić należy, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga, w części w jakiej dotyczy bezczynności po wydaniu postanowienia o zawieszeniu postępowania oraz zobowiązania organu do wydania rozstrzygnięcia w sprawie, jest niezasadna i podlega oddaleniu. Jednocześnie podkreślić wypada,- że wydanie przez organ administracji publicznej po wniesieniu skargi postanowienia o zawieszeniu postępowania w sprawie, w której pozostawał on w zwłoce, nie zwalnia sądu z obowiązku oceny czy bezczynność w okresie poprzedzającym wydanie tego postanowienia miała miejsce, a w konsekwencji czy nosi ona cech rażącego naruszenia prawa. Dokonując w tym aspekcie oceny procedowania sprawy przez organ, Sąd doszedł do przekonania, że w okresie przed dniem wydania postanowienia z [...] czerwca 2014 r. Prezydent W. dopuścił się bezczynności. Sprawa zainicjowana została bowiem wnioskiem z [...] grudnia 2013 r. i nie została załatwiona w terminie, o którym mowa w art. 35 § 3 k.p.a. (a więc maksymalnie do [...] lutego 2014 r.) Bezczynność ta jednak, zdaniem Sądu, nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Istotnie organ nie podejmował zbyt wielu czynności zmierzających do załatwienia niniejszej sprawy. Niemniej jednak na względzie należy mieć to, że do czasu rozstrzygnięcia kwestii prejudycjalnej - jaką jest przyznanie bądź odmowa przyznania na podstawie przepisów dekretu warszawskiego prawa użytkowania wieczystego do gruntu przedmiotowej nieruchomości – organ nie miał realnej możliwości zakończenia postępowania prowadzonego w trybie art. 215 ust. 2 ustawy z dnia organ ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. – o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2010 r. Nr 102, poz.651 ze zm.). Co prawda istotnie Prezydent W. wiedząc, że nie został jeszcze rozpoznany wniosek dekretowy powinien był od razu zawiesić z urzędu postępowanie w niniejszej sprawie. Niemniej biorąc pod uwagę okres jaki upłynął od dnia złożenia wniosku o ustalenie odszkodowania ([...] grudnia 2013 r.) oraz datę przerwania stanu zwłoki ([...] czerwca 2014 r.) nie można, zdaniem Sądu, mówić o rażącym charakterze zaistniałej w sprawie bezczynności, a więc tego rodzaju bezczynnością, która jest efektem celowego i intencjonalnego unikania przez organ podejmowania rozstrzygnięcia w sprawie, mimo braku obiektywnie weryfikowalnych przeszkód uniemożliwiających jej załatwienie.. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 149 § 1 w zw. z art. 119 pkt 2 i art. 120 p.p.sa., orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. W przedmiocie bezczynności organu po zawieszeniu postępowania jak też zobowiązania go do wydania orzeczenia w sprawie oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. W przedmiocie kosztów postępowania (pkt 3 sentencji) orzekł zaś na podstawie art. 200 powołanej ustawy.