I SAB/Wa 326/26
PostanowienieWSA w Warszawie2026-08-14
Skład orzekający: Anna Milicka-Stojek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania przez sąd powszechny w zakresie ujawnienia pełnomocnictwa może być rozpoznana przez sąd administracyjny?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi dotyczącej przewlekłości postępowania sądu powszechnego ani czynności procesowych podejmowanych przez ten sąd, gdyż nie stanowią one działalności administracji publicznej. Skarga na takie czynności podlega odrzuceniu z powodu braku właściwości sądu administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżący M. J. złożył skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Sądu Rejonowego dla Warszawy-Żoliborza w Warszawie dotyczącego ujawnienia pełnomocnictwa w toczącym się postępowaniu sądowym. Postępowanie to zostało prawomocnie zakończone w listopadzie 2024 roku. Skarżący twierdził, że Prezes Sądu przewlekle prowadzi postępowanie poprzez brak ujawnienia pełnomocnictwa.Rozstrzygnięcie
Odrzucił skargę i zwrócił skarżącemu wpis od skargi w kwocie 100 zł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Milicka-Stojek (spr.) po rozpoznaniu w dniu 14 sierpnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. J. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Sądu Rejonowego dla Warszawy-Żoliborza w Warszawie w przedmiocie ujawnienia pełnomocnictwa w toczącym się postępowaniu sądowym postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącemu M. J. wpis od skargi w kwocie 100 (sto) złotych.
M. J. (dalej jako "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Sądu Rejonowego dla Warszawy-Żoliborza w Warszawie (dalej jako "Prezes Sądu") w przedmiocie ujawnienia w toczącym się postępowaniu sądowym pełnomocnictwa udzielonego przez córkę skarżącego adwokatowi.
W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu wniósł o jej odrzucenie i wskazał, że zarzuty skarżącego nie znajdują potwierdzenia w ustalonym stanie faktycznym, bowiem udostępnianie informacji z akt sprawy o sygn. VI Nsm 136/18 pozostaje ściśle związane z tokiem postępowania procesowego prowadzonego przed ww. sądem. Postępowanie to zostało zaś prawomocnie zakończone w dniu 5 listopada 2024 r. Co więcej, skarżący był stroną tego postępowania i miał prawo do zapoznania się w czytelni z aktami sprawy i sporządzania z nich kopii dokumentów. Zdaniem Prezesa Sądu, żądanie skarżącego nie mieści się również w katalogu spraw, o których mowa w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a." Tym samy sprawa nie podlega kontroli sądu administracyjnego, gdyż czynności podejmowane przez sądu powszechne w toku i w związku z prowadzonymi przez nie postępowaniami, nie stanowią działalności administracji publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 2, § 2a i § 3 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1691), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2025 r. poz. 111, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1131, 1423, 1820 i 1863), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
a także w sprawach, w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
Z wyliczenia spraw podlegających właściwości sądów administracyjnych wynika, że sądy te nie są właściwe w sprawach skarg na przewlekłość, czy bezczynność sądów powszechnych w zakresie postępowań sądowych, jakie prowadzą. Właściwością sądów administracyjnych objęte są bowiem wyłącznie indywidualne sprawy z zakresu administracji publicznej. W doktrynie oraz orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego za sprawę z zakresu administracji publicznej należy rozumieć wszystkie akty, czynności, działania i sprawy, które nie mają charakteru cywilnoprawnego, załatwiane przez organ administracji publicznej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 marca 2010 r. sygn. akt I OSK 333/10, LEX nr 604361).
W niniejszej sprawie przedmiot skargi został przez skarżącego wyraźnie powiązany z postępowaniem prowadzonym przez Sąd Rejonowy dla Warszawy-Żoliborza w Warszawie pod sygn. VI Nsm 136/18. Skarżący zarzuca bowiem brak ujawnienia dołączonego do akt sprawy pełnomocnictwa oraz wywodzi z tego twierdzenie o przewlekłości działania Prezesa Sądu. Nie kwestionuje zatem decyzji administracyjnej, postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym, aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, ani bezczynności organu administracji publicznej w sprawie administracyjnej. Skarga dotyczy sposobu prowadzenia akt i czynności procesowych w sprawie rozpoznawanej przez sąd powszechny, co pozostaje poza kognicją sądów administracyjnych.
Tak ukształtowany przedmiot skargi nie mieści się w katalogu spraw wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a. Czynności sądu powszechnego podejmowane w toku postępowania sądowego, w tym czynności dotyczące akt sprawy, sposobu gromadzenia materiału procesowego, ujawniania dokumentów w aktach, oceny dowodów oraz podejmowania czynności procesowych, nie stanowią działalności administracji publicznej. Są to czynności należące do sfery wymiaru sprawiedliwości sprawowanego przez sądy powszechne, a nie do sfery administracji publicznej kontrolowanej przez sądy administracyjne.
Sąd administracyjny nie jest również właściwy do badania prawidłowości prowadzenia postępowania przez sąd powszechny, w tym do oceny, czy w sprawie cywilnej lub rodzinnej należało ujawnić określone dokumenty. Tego rodzaju zarzuty dotyczą przebiegu postępowania przed sądem powszechnym i mogą być oceniane wyłącznie w trybach przewidzianych dla danego rodzaju postępowania oraz przez sądy lub organy do tego właściwe. Nie mogą natomiast być przedmiotem kontroli wojewódzkiego sądu administracyjnego w trybie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W szczególności nie jest dopuszczalne, aby w ramach niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego Sąd nakazywał Sądowi Rejonowemu ujawnienie, czy pozyskanie określonych dokumentów do akt sprawy VI Nsm 136/18, oceniał sposób prowadzenia tych akt, dokonywał kontroli czynności dowodowych sądu powszechnego albo rozstrzygał, czy w tamtym postępowaniu doszło do przewlekłości. Byłoby to wkroczenie w sferę działalności orzeczniczej sądu powszechnego, pozostającą poza kognicją sądów administracyjnych.
Z tych samych przyczyn poza zakresem niniejszego postępowania pozostają żądania skarżącego dotyczące zasądzenia kwoty 20 000 zł tytułem odszkodowania. Skoro zasadniczy przedmiot skargi nie należy do właściwości sądu administracyjnego, również żądania z nim związane nie mogą zostać merytorycznie rozpoznane w niniejszym postępowaniu.
Należy przy tym podkreślić, że sąd administracyjny, badając dopuszczalność skargi, nie rozstrzyga o zasadności twierdzeń skarżącego dotyczących przebiegu postępowania przed Sądem Rejonowym dla Warszawy-Żoliborza w Warszawie, ani o prawidłowości czynności podejmowanych w sprawie o sygn. akt VI Nsm 136/18. Odrzucenie skargi ma charakter formalny i wynika wyłącznie z braku właściwości sądu administracyjnego do rozpoznania sprawy tego rodzaju. Innymi słowy, Sąd nie ocenia, czy zarzuty skarżącego są trafne merytorycznie, lecz stwierdza, że nie mogą one być badane w trybie postępowania przed sądami administracyjnymi.
Reasumując, niniejsza sprawa nie dotyczy organu administracji publicznej, jak też nie mieści się we wskazanym powyżej katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego. Zatem wniesiona skarga, jako niepodlegająca jurysdykcji sądów administracyjnych, nie może być przedmiotem oceny przez sąd administracyjny i podlega odrzuceniu.
Z tego względu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia. O zwrocie wpisu od skargi orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło