I SAB/Wa 345/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik, sędzia WSA Jolanta Dargas, sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz (spr.), , po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. E. na przewlekłe prowadzenie przez Prezydenta m.st. Warszawy postępowania w sprawie wydania odpisu decyzji 1. zobowiązuje Prezydenta m. st. Warszawy do rozpoznania wniosku M. E. o sprostowanie decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 23 grudnia 2013 nr 528/GK/2013, w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania odpisu decyzji wymienionej w punkcie pierwszym wyroku opatrzonej klauzulą ostateczności; 3. stwierdza, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, które miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 4. zasądza od Prezydenta m.st. Warszawy na rzecz M. E. kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. M. E. pismem z 8 września 2022 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta [...] w sprawie dotyczącej wydania odpisu decyzji Prezydenta [...] z [...] grudnia 2013 r. nr [...] z adnotacją o stwierdzeniu ostateczności decyzji po uprzednim jej sprostowaniu. W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że 27 maja 2021 r. zwróciła się do Prezydenta [...] o wydanie odpisu decyzji z [...] grudnia 2013 r. z adnotacją o stwierdzeniu jej ostateczności. Następnie 8 lipca 2021 r. wystąpiła z ponagleniem. 15 lipca 2021 r. poinformowano skarżącą, że akta przekazane zostały do WSA w Warszawie w ślad za skargą i że sporządzenie odpisu decyzji będzie możliwe po zwrocie akt. Skarżąca podniosła, że abstrahując od kwestii możliwości wypożyczenia akt i wykonania odpisu, nawet po zwrocie akt odpis decyzji nie został jej przesłany. Następnie 9 sierpnia 2021 r. skarżąca doprecyzowała wniosek - poza żądaniem wydania odpisu decyzji wniosła o sprostowanie oczywistej omyłki w treści decyzji (zmiana drugiego imienia I. G. z C. na A.). 20 sierpnia 2021 r. organ ponownie poinformował, że z racji znajdowania się akt w WSA nie wyda żądanego odpisu. Wniosek o wydanie odpisu decyzji został ponowiony 2 listopada 2021 r., a następnie 8 lutego 2022 r. Pismem z 7 marca 2022 r. organ poinformował, że otrzymał prawomocny wyrok WSA w przedmiotowej sprawie. Mimo to strona nie otrzymała sprostowanego odpisu decyzji. Skarżąca zaznaczyła, że Sąd Rejonowy dla [...] VI Wydział Ksiąg Wieczystych [...] czerwca 2022 r. oddalił wniosek dotyczący wpisu w dziale II KW nr [...]. Głównym z powodów było nieprzedstawienie ww. dokumentu, a także brak jego sprostowania. Skarżąca ponosi zatem rzeczywistą szkodę. Jest to kwestia wpływająca nie tylko na sprawy finansowe, ale w oczywisty sposób na stan psychiczny i zdrowotny strony. Kolejne pismo z 19 lipca 2022 r. w tej sprawie również pozostało bez odpowiedzi. Oczywistym zatem jest, że sprawa nie została załatwiona w terminie z winy organu i przedmiotowe postępowanie prowadzone jest w sposób przewlekły. Na potwierdzenie stanowiska skarżąca przytoczyła stosowne orzecznictwo sądowoadministracyjne i wniosła o uwzględnienie skargi. Prezydent [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. Organ przytoczył treść art. 73 § 1 i 2 kpa oraz stosowne orzecznictwo sądowoadministracyjne podkreślając, że wnioskodawczyni domagając się wydania odpisu dokumentu jakim jest decyzja administracyjna, nie wykazała ważnego interesu strony w rozumieniu ww. art. 73 § 2 kpa. Strona oraz reprezentujący ją pełnomocnik nie wykazała też, że nie jest w stanie osobiście zapoznać się z aktami sprawy w siedzibie organu i samodzielnie sporządzić notatek lub kopii. Prezydent zaznaczył ponadto, że postanowieniem z [...] października 2022 r. nr [...] organ odmówił wydania wnioskowanego odpisu decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259) - dalej jako P.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Sąd orzeka także w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V, VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (art. 3 § 2 pkt 9 P.p.s.a.). Stosownie do art. 149 § 1 P.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). W myśl art. 149 § 2 P.p.s.a. sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Z ogólnych zasad postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, zgodnie z art. 12 § 1 kpa, a także zobowiązane są podejmować wszelkie kroki niezbędne do jej wyjaśnienia i załatwienia w myśl art. 7 i art. 77 § 1 kpa. Stosownie do art. 35 § 1 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od daty wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 kpa). W myśl art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie określonym w art. 35 kpa lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 kpa). Instytucja skargi na bezczynność organu lub na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ ma na celu ochronę strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Badając zasadność takiej skargi sąd czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania orzeczenia sądowego. W myśl art. 119 pkt 4 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd stwierdził, że skarga M. E. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta [...] w przedmiocie wydania odpisu decyzji z [...] grudnia 2013 r. nr [...] po jej uprzednim sprostowaniu jest uzasadniona. Nie ulega wątpliwości, że prowadząc przedmiotowe postępowanie organ nie wywiązał się z ustawowych obowiązków wynikających z powołanych wyżej przepisów kpa. Przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miało ponadto miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Podkreślić należy, że z analizy akt wynika, że M. E. wnioskiem z 27 maja 2021 r. wystąpiła do Prezydenta [...] o wydanie odpisu ww. decyzji z [...] grudnia 2013 r. z adnotacją o stwierdzeniu jej ostateczności. Następnie w kolejnych kierowanych do organu pismach z 9 sierpnia 2021 r., 2 listopada 2021 r., 8 lutego 2022 r. i 19 lipca 2022 r. skarżąca zwracała się do Prezydenta [...] o wydanie odpisów przedmiotowej decyzji po jej uprzednim sprostowaniu. W odpowiedzi na powyższe stosownymi pismami (z 15 lipca 2021 r., 20 sierpnia 2021 r. i 15 listopada 2021 r.) organ informował stronę, że akta sprawy przekazane zostały do WSA w Warszawie i sporządzenie wnioskowanego odpisu, ewentualnie sprostowanie decyzji możliwe będzie po ich zwrocie. Następnie postanowieniem z [...] października 2022 r. nr [...], a więc po złożeniu przez skarżącą skargi z [...] września 2022 r. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, organ odmówił wydania odpisu ww. decyzji z [...] grudnia 2013 r. opatrzonej klauzulą ostateczności. W świetle powyższego stwierdzić należy, że skarżąca zasadnie zarzuciła Prezydentowi [...] przewlekłość w prowadzonym postępowaniu w przedmiocie rozpoznania złożonego wniosku. Terminy załatwienia sprawy określone w kpa zostały przez organ znacznie przekroczone. Nie można też uznać, że prowadząc niniejsze postępowanie Prezydent [...] działał wnikliwie i szybko, czy też bez zbędnej zwłoki. Jak wskazano organ ograniczył się do wystosowania do skarżącej trzech pism informujących, że nie ma możliwości wydania odpisu decyzji i jej ewentualnego sprostowania, bowiem akta zostały przekazane do WSA w Warszawie. Istotne jest przy tym – jak słusznie zauważyła skarżąca – że sam fakt, że akta zostały przekazane do WSA w Warszawie w żaden sposób nie usprawiedliwiają przewlekłości postępowania. Nic nie stało bowiem na przeszkodzie, aby Prezydent zwrócił się do Sądu o ich ewentualne wypożyczenie. Czynności takich organ nie podjął. Tym samym – w ocenie Sądu - skarga jest uzasadniona. Nie ulega wątpliwości, że postępowanie prowadzone było przez organ w sposób przewlekły i zaistniała przewlekłość nosi cechy rażącego naruszenia prawa. Przy czym mając na uwadze przedstawione wyżej okoliczności Sąd uznał, że w sprawie zaistniały przesłanki do zobowiązania organu do rozpoznania wniosku skarżącej o sprostowanie ww. decyzji z [...] grudnia 2013 r. oraz do umorzenia postępowania w zakresie zobowiązania Prezydenta do wydania odpisu przedmiotowej decyzji opatrzonej klauzulą ostateczności. Jak wskazano postanowieniem z [...] października 2022 r. po rozpoznaniu wniosku skarżącej Prezydent [...] odmówił wydania odpisu ww. decyzji opatrzonej klauzulą ostateczności Okoliczność ta wyłącza możliwość uwzględnienia skargi w części dotyczącej zobowiązania organu do rozpoznania wniosku o wydanie odpisu ww. decyzji. Postępowanie sądowoadministracyjne w tym zakresie stało się więc bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu. Jednocześnie nie ulega wątpliwości, że wniosek skarżącej w części dotyczącej sprostowania przedmiotowej decyzji nie został przez organ dotychczas rozpoznany. W sprawie zaistniały zatem przesłanki do zobowiązania Prezydenta [...] do rozpoznania w tej części złożonego przez skarżącą wniosku. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 149 § 1 pkt 1 i § 1a oraz art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania (na które składają się 100 zł wpisu od skargi oraz 480 zł tytułem wynagrodzenia pełnomocnika) orzeczono na mocy art. 200 powołanej ustawy w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.). Rozpatrzenie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 4 w związku z art. 120 P.p.s.a.