I SAB/Wa 353/12
WyrokWSA w Warszawie2012-12-20
Skład orzekający: Mirosław Gdesz, Elżbieta Lenart, Dariusz Pirogowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pozostawienie wniosku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności bez rozpoznania z powodu niedołączenia aktualnego odpisu księgi wieczystej, który nie odzwierciedlał stanu faktycznego, stanowiło podstawę do stwierdzenia bezczynności organu?Ratio decidendi
Organ pozostawił wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności bez rozpoznania, opierając się na art. 64 § 2 k.p.a. z powodu niedołączenia aktualnego odpisu księgi wieczystej. Sąd uznał, że przepisy ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nie nakładają takiego wymogu formalnego. W związku z tym, brak przedłożenia odpisu księgi wieczystej nie mógł być kwalifikowany jako brak formalny wniosku, a tym samym nie stanowił podstawy do jego pozostawienia bez rozpoznania. Organ pozostaje w bezczynności, ponieważ nie rozpoznał wniosku co do istoty.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności. Prezydent W. pozostawił wniosek bez rozpoznania, wskazując na nieuzupełnienie braków formalnych w postaci niedołączenia aktualnego odpisu księgi wieczystej. Spółka wniosła skargę na bezczynność organu, argumentując, że brak jest podstaw do pozostawienia wniosku bez rozpoznania, a tym samym organ pozostaje w bezczynności. Sąd uznał skargę za uzasadnioną.Rozstrzygnięcie
1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku skarżącej o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności, w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; 2. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżącej kwotę 360 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Gdesz Sędziowie: WSA Elżbieta Lenart WSA Dariusz Pirogowicz (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi "[...]" Sp. z o.o. w W. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku "[...]" Sp. zo.o. z siedzibą w W. o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości objętej księga wieczystą nr [...] w prawo własności, w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; 2. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżącej "[...]" Sp. z o.o. w W. kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem z 14 sierpnia 2012 r. spółka "X" spółka z o.o. z siedzibą w W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania jej wniosku o przekształcenie użytkowania wieczystego nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], objętej księgą wieczystą nr [...] w prawo własności.
Skarga ta wniesiona została w następującym stanie faktycznym sprawy.
Wnioskiem z 10 stycznia 2012 r. skarżąca spółka wystąpiła do Prezydenta W. o przekształcenie w prawo własności przysługującego jej prawa użytkowania wieczystego dwóch nieruchomości położonych w W. przy ul. [...], oznaczonych w ewidencji gruntów jako działki ew. nr [...] o pow. [...] m2 i nr [...] o pow. [...] m2 , objętych odp. księgami wieczystymi nr [...] i nr [...].
W sprawach objętych tym wnioskiem zainicjowane zostały dwa postępowania administracyjne – jedno dotyczące działki nr [...] (KW nr [...]), drugie dotyczące działki nr [...] (KW nr [...]).
Postępowanie w sprawie dotyczącej przekształcenia prawa użytkowania wieczystego przysługującego spółce do gruntu obejmującego działkę nr [...], zostało zawieszone przez Prezydenta W. postanowieniem z [...] listopada 2012 r. Natomiast wniosek obejmujący żądanie przekształcenia użytkowania wieczystego gruntu działki nr [...], został przez organ, na podstawie art. 64 § 2 k.p.a., pozostawiony bez rozpoznania, o czym strona poinformowana została pismem z [...] czerwca 2012 r. nr [...]. Powodem pozostawienia wniosku bez rozpoznania, wskazywanym przez organ było nieuzupełnienie wniosku o oryginał lub urzędowo poświadczoną kopię odpisu księgi wieczystej prowadzonej dla powyższej nieruchomości, w której ujawniony by był stan prawny nieruchomości zgodnie z jej stanem faktycznym, do czego strona została zobowiązana wezwaniem z 15 maja 2012 r. (doręczonym 18 maja 2012 r.). Wspomniane wezwanie zostało wystosowane do spółki w związku ze stwierdzeniem, że przedłożony do akt odpis księgi wieczystej nr [...] w dziale I-O zawiera wpis o posadowieniu na gruncie budynku mieszkalnego, podczas gdy obecnie nieruchomość ta jest niezabudowana.
W tym stanie rzeczy spółka "X" sp. z o.o., pismem z 30 maja 2012 r. wniosła, w trybie art. 37 § 1 k.p.a. zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na bezczynność Prezydenta W., w zakresie rozpoznania jej wniosku, wskazując na numer pod jakim sprawa ta była prowadzona ([...]). W wyniku rozpoznania tego zażalenia Kolegium postanowieniem z [...] listopada 2012 r. [...] uznało je za niezasadne, powołując się na zawieszenie postępowania w sprawie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Prezydenta W. "X" sp. z o.o. przedstawiła przebieg dotychczasowego postępowania, wskazując jednocześnie, że przy rozpatrywaniu jej zażalenia przez Kolegium, prawdopodobnie doszło do pomyłki polegającej na uznaniu przez ten organ, że przedmiotem zażalenia jest nierozpoznanie w terminie wniosku dotyczącego nieruchomości objętej księgą wieczystą nr [...], podczas gdy zażaleniem objęto sprawę dotyczącą przekształcenie w prawo własności użytkowania wieczystego nieruchomości objętej księgą wieczystą nr [...].
Przechodząc zaś do istoty sprawy, skarżący podnieśli, że pozostawienie ich podania o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości objętej księgą wieczystą nr [...] bez rozpoznania jest rażącym naruszeniem prawa, gdyż żaden przepis nie zobowiązuje użytkownika wieczystego żądającego przekształcenia do dołączania do wniosku odpisu księgi wieczystej. Jest to bowiem dowód, który powinien uzyskać organ prowadzący postępowanie administracyjne. Ponadto treść wpisu w dziale I księgi wieczystej nieruchomości nie ma znaczenia dla sprawy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości we własność. Zmiana natomiast danych ujawnionych w tym dziale, wymaga uprzedniego postępowania administracyjnego dotyczącego zmiany zapisów w ewidencji gruntów i budynków.
Każda z tych przesłanek, wzięta z osobna, przesądza zdaniem skarżącej o tym, że wniosek jej nie był dotknięty brakami i organ administracji nie miał prawa pozostawić go bez rozpoznania, a czyniąc tak rażąco naruszył prawo.
W oparciu o tak sformułowane i uzasadnione zarzuty spółka wniosła o stwierdzenia, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej, powołując się na pozostawienie podania bez rozpoznania z uwagi na nieuzupełnienie jego braków formalnych, a także na ocenę Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. stwierdzającego niezasadność zażalenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga jest uzasadniona.
Na wstępie podnieść należy, iż bezczynność organu zachodzi, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie - ale mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem stosownego aktu, przewidzianego przepisami prawa. Zachodzi ona także wówczas gdy organ zakończył procedowanie sprawy w sposób formalny, poprzez pozostawienie podania inicjującego postępowanie bez rozpoznania, jednakże uczynił to nie mając ku temu jakichkolwiek podstaw. Taka właśnie sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie.
Przedmiotem skargi spółki "X" Sp. z o.o. z siedzibą w W. jest bezczynność Prezydenta W., polegająca na nierozpoznaniu jej wniosku z 10 stycznia 2012 r. o przekształcenie w prawo własności przysługującego jej prawa użytkowania wieczystego gruntu nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], objętej KW nr [...], stanowiącej działkę ew. nr [...]. Bezczynność ta zaś spowodowana była pozostawieniem przez organ wniesionego przez spółkę wniosku bez rozpoznania, w oparciu o art. 64 § 2 k.p.a., z uwagi na nieuzupełnienie jego braków formalnych, których to braków organ upatrywał w niedołączeniu do wniosku aktualnego odpisu ww. księgi wieczystej, zawierającej w dziale I-O, opis nieruchomości zgodny z jej stanem rzeczywistym. W przedłożonym bowiem przez stronę odpisie księgi w dziale tym zawarty był wpis o posadowionym na gruncie budynku mieszkalnym, podczas gdy w chwili obecnej ww. działka jest niezabudowana.
Z tego względu zasadnicze znaczenie dla oceny zaistnienia stanu zwłoki w niniejszej sprawie miało ustalenie, czy wobec nieprzedłożenia przez stronę aktualnego odpisu księgi wieczystej przedmiotowej nieruchomości, zaistniały podstawy do skorzystania przez organ z instytucji uregulowanej w art. 64 § 2 k.p.a, czy też nie. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom (niż brak adresu wnoszącego – o czym stanowi § 1 tego artykułu) ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Powołanie się zatem przez organ administracji publicznej na powyższą regulację służyć może wyłącznie usunięciu braków formalnych wynikających ze ściśle określonych przepisów prawa. Wymogi formalne podania określa zaś art. 63 § 2 k.p.a. stanowiąc, że powinno ono zawierać co najmniej wskazanie osoby od której pochodzi, jej adres i żądanie oraz czynić zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach szczególnych. Winno być ono również podpisane, o czym stanowi z kolei § 3 cytowanego artykułu. Jeżeli zatem przepisy szczególne, a więc przede wszystkim te, w oparciu o które rozpoznawana jest określona sprawa administracyjna, nie nakładają dodatkowych wymogów, wniesienie podania spełniającego minimalne wymogi określone w art. 63 § 2 i 3 k.p.a. (a więc zawierające oznaczenie podmiotu je wnoszącego, treść żądania oraz podpis) jest wystarczające dla uruchomienia postępowania administracyjnego w sprawie i wydania w nim rozstrzygnięcia co do istoty.
W rozpoznawanej sprawie te wymogi wniosek spółki z 10 stycznia 2012 r. niewątpliwie spełniał. Przepisy ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. – o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz.U. z 2012 r., poz. 83), stanowiące materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia sprawy objętej żądaniem strony, nie zawierają zaś jakichkolwiek innych wymogów formalnych. W tym stanie rzeczy, brak przedłożenia aktualnego odpisu księgi wieczystej dotyczącej nieruchomości objętej wnioskiem, czy też niezgodność treści wpisów ujawnionych w tej księdze z ze stanem faktycznym istniejącym na nieruchomości, w żadnym razie nie mogły być kwalifikowane jak braki formalne wniosku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. W konsekwencji zaś powyższego, niezastosowanie się przez stronę do wezwania organu o uzupełnienie w tym zakresie rzekomych braków wniosku, nie mogło stanowić podstawy do pozostawienia wniosku bez rozpoznania, w trybie przewidzianym w art. 64 § 2 k.p.a. To zaś oznacza, że w chwili obecnej organ, do którego wniesiono podanie, wobec niezałatwienia żądania w nim zawartego, pozostaje w stanie bezczynności. A skoro tak, to stosownie do art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270), Sąd zobligowany był do wyznaczenia mu terminu podjęcie rozstrzygnięcia w objętej tym podaniem sprawie, który w tym wypadku określono na dwa miesiące od daty otrzymania przez organ prawomocnego wyroku wraz z aktami. Wyznaczając ten termin, uwzględniono zarówno określone w przepisach procedury administracyjnej terminy obligujące organ administracji publicznej do rozstrzygnięcia sprawy, jak też realną możliwość jej załatwienia w wyznaczonym terminie.
W ocenie składu orzekającego w rozpoznawanej sprawie nie zaistniały natomiast przesłanki do stwierdzenia, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zwłoka w załatwieniu sprawy była bowiem wynikiem, błędnie zastosowaniem instytucji przewidzianej w art. 64 § 2 k.p.a., a nie celowego uchylania się organu od podejmowania czynności w sprawie, czy też nieusprawiedliwionego okolicznościami faktycznymi i prawnymi sprawy powstrzymywania się przed jej zakończeniem, mimo wyjaśnienia wszystkich istotnych dla jej załatwienia elementów stanu faktycznego.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 149 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło