I SAB/Wa 367/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Skiba Sędziowie: WSA Iwona Kosińska WSA Marta Kołtun-Kulik (spr.) Protokolant referent Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi M.K. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku M.K. z dnia 14 stycznia 2004 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] - w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta W. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżącej M.K. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 1 września 2011 r. M.K., reprezentowana przez adwokata R.N. wniosła, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], ozn. Nr hip [...]. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, wnioskiem z 14 stycznia 2004 r. skarżąca wystąpiła do Urzędu Miasta W. o przyznanie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość, która na mocy dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), przeszła na własność Państwa. Po upływie czterech lat, Prezydent W. wydał decyzję z dnia [...] sierpnia 2008 r., Nr [...], którą odmówił M.K. przyznania odszkodowania. W wyniku wniesionego przez skarżącą odwołania Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] maja 2009 r., Nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości, a sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Pismem z dnia 11 maja 2010 r. Urząd Miasta [...] W. Biuro Gospodarki Nieruchomościami, wskazując na konieczność wglądu do dokumentów znajdujących się w Archiwum [...] Urzędu Wojewódzkiego oraz dalszego gromadzenia materiału dowodowego w sprawie, wyznaczył termin załatwienia sprawy na dzień 31 października 2010 r. Na konieczność gromadzenia dokumentacji w sprawie wskazał także organ w piśmie z dnia 1 grudnia 2010 r., wyznaczając kolejny termin jej załatwienia na dzień 31 marca 2011 r. Następnie pismem z dnia 20 kwietnia 2011 r. Urząd Miasta [...] W. Biuro Gospodarki Nieruchomościami podniosło, iż jedną z przesłanek badanych w niniejszym postępowaniu odszkodowawczym jest określenie dokładnej daty pozbawienia poprzedniego właściciela lub jego następcy prawnego faktycznej możliwości władania działką. Z uwagi na konieczność ustalenia tej przesłanki organ wyznaczył tym razem termin załatwienia sprawy na dzień 31 sierpnia 2011 r. Pomimo wyznaczenia powyższego terminu załatwienia sprawy, skarżąca złożyła zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie do organu wyższej instancji wskazując, iż od dnia uchylenia decyzji organu I instancji do dnia złożenia zażalenia Prezydent W. nie wydał merytorycznego rozstrzygnięcia. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2011 r., Nr [...] Wojewoda [...], uznał zażalenie za uzasadnione i wyznaczył organowi I instancji termin na ostateczne załatwienie sprawy do dnia 31 sierpnia 2011 roku. W uzasadnieniu swojego stanowiska Wojewoda wskazał, że działania organu I instancji w sposób oczywisty zmierzają do odwleczenia w czasie załatwienia sprawy, jak również poddał w wątpliwość przyczyny podawane przez Prezydenta uzasadniające przedłużanie kolejnych terminów podjęcia rozstrzygnięcia. Wojewoda wyraźnie podkreślił, że w czasie od dnia 1 grudnia 2010 r. do dnia 31 marca 2011 r. "organ pierwszej instancji podjął tylko jedną czynność zmierzającą do ustalenia wyżej opisanych okoliczności, a mianowicie zwrócono się do Archiwum Urzędu W., na które to pismo otrzymano już odpowiedź." Wbrew obowiązkowi nałożonemu na organ, w ww. terminie, tj. do dnia 31 sierpnia 2011 r. Prezydent W. nie wydał rozstrzygnięcia, oraz nie powiadomił strony o przyczynach zwłoki w załatwianiu sprawy. Na tą okoliczność wskazała skarżąca w skardze, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i wskazał, że pismem z dnia 5 października 2011 r. pełnomocnik skarżącej został poinformowany o przewidywanym terminie zakończenia postępowania tj. 31 grudnia 2011 r., oraz o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona, co skutkowało wydaniem przez Sąd wyroku zobowiązującego organ do wydania orzeczenia w określonym terminie. Z zasad ogólnych postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy (art. 12 § 1 Kpa). Ponadto z przepisu art. 35 § 1 Kpa wynika obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 Kpa). O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 Kpa). Ten sam obowiązek ciąży na organie również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 Kpa). W oparciu o powyższe należy stwierdzić, że organ administracji publicznej zmierza do załatwienia sprawy, jeżeli prowadzi postępowanie w zgodzie ze standardami wskazanymi w powołanych wyżej przepisach. Jeżeli tak nie jest, to występuje przypadek niezałatwienia sprawy w terminie, a więc istnieje stan pozostawania przez organ w bezczynności i to zarówno w przypadku nie załatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 Kpa, jak również w terminie dodatkowym, o którym mowa w art. 36 § 1 Kpa. Ponadto wskazać należy, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, bowiem Prezydent W. od dnia uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania do dnia wyrokowania nie wydał rozstrzygnięcia w przedmiocie ustalenia odszkodowania za niniejszą nieruchomość. Zważyć przy tym należy, że pismo informujące o przewidywanym terminie załatwienia sprawy wystosowano do wnioskodawczyni dopiero w dniu 5 października 2011 r., a to na skutek wniesienia przez nią skargi na bezczynność organu. W tym stanie rzeczy zarzut bezczynności przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną przy ul. [...] w W. uznać należało za uzasadniony. Nie można nie dostrzec, że czas jakim dysponował Prezydent w przedmiotowej sprawie był aż nadto wystarczający, aby móc zgromadzić materiał dowodowy niezbędny do wydania decyzji. Ponadto nie ulega wątpliwości, że w prowadzonym postępowaniu organ uchybił wskazanym wyżej przepisom procesowym (art. 35 oraz art. 36 Kpa), a także naruszył, wynikającą z art. 12 kpa zasadę szybkości postępowania. Takie postępowanie podważa także wyrażoną w art. 8 kpa zasadę prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów Państwa. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, stwierdził, że bezczynność Prezydenta miała miejsce z rażącym naruszeniem podstawowych zasad postępowania, zwłaszcza wynikających z art. 8, art. 9, art. 12, jak również z rażącym naruszeniem art. 35 i art. 36 Kpa. W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 149 § 1 P.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 i 2 sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a. ----------------------- 3