I SAB/Wa 368/21
WyrokWSA w Warszawie2021-12-14
Skład orzekający: Anna Wesołowska, Dariusz Pirogowicz, Iwona Ścieszka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Starosta dopuścił się bezczynności lub przewlekłości w prowadzeniu postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości, pomimo wyznaczenia nowego terminu załatwienia sprawy?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę na bezczynność i przewlekłość postępowania, uznając, że organ podjął adekwatne działania i czynności podyktowane ustaleniem stron postępowania, co uzasadnia przedłużony termin załatwienia sprawy. Konieczność uzupełnienia materiału dowodowego i ustalenia kręgu spadkobierców stanowiły obiektywne przeszkody niezależne od organu, uniemożliwiające wcześniejsze zakończenie postępowania.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na bezczynność i przewlekłość postępowania prowadzonego przez Starostę w sprawie zwrotu nieruchomości. Postępowanie zostało wznowione po uchyleniu wcześniejszej decyzji przez Wojewodę. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie terminów załatwienia sprawy, brak zawiadomień i pouczeń, a także nieefektywne prowadzenie postępowania, w tym błędne ustalenie stron. Starosta argumentował, że przedłużony termin wynika z konieczności analizy akt, prawidłowego ustalenia stron i spadkobierców oraz przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, w tym opracowania geodezyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Wesołowska, sędzia WSA Dariusz Pirogowicz, asesor WSA Iwona Ścieszka (spr.), , po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi W. T. na bezczynność i przewlekłość postępowania prowadzonego przez Starostę [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o zwrot nieruchomości oddala skargę.
W. T. (dalej również: skarżąca), reprezentowana przez radcę prawnego, pismem z 14 września 2021 r. złożyła skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania prowadzonego przez Starostę [...] (dalej również: Starosta) w sprawie wydania decyzji w sprawie zwrotu nieruchomości położonej przy ul. [...] w [...]. Podniosła zarzut naruszenia: art. 35 § 1 i 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej: k.p.a.) przez rażące przekroczenie ustawowych terminów na załatwienie sprawy; art. 36 k.p.a. w zw. z art. 35 § 3 k.p.a. oraz art. 12 k.p.a. przez brak skutecznego zawiadomienia stron o niemożności załatwienia sprawy w terminie; art. 36 k.p.a. w zw. z art. 6 i 9 k.p.a. przez brak pouczenia strony o prawie do wniesienia ponaglenia; - czym organ dopuścił się rażącej bezczynności. Podniosła również zarzut naruszenia art. 12 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. przez prowadzenie postępowania w sposób rażąco przewlekły oraz art. 6 k.p.a. w zw. z art. 7 i 8 k.p.a. przez przekroczenie terminów na załatwienie sprawy, brak każdorazowego informowania stron o jej nieterminowym załatwieniu, prowadzenie postępowania w sposób nieefektywny, nierzetelny i niebudzący zaufania uczestników postępowania do organu, które to działanie jest nie do pogodzenia z zasadą praworządności.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącej wskazał, że decyzją z [...] lipca 2020 r. Wojewoda [...] uchylił decyzję wydaną przez Starostę [...] dnia [...] października 2006 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Pismem z 27 października 2020 r. Starosta wezwał pełnomocnika skarżącej do przedłożenia dokumentu pełnomocnictwa. Zawiadomieniem zaś z 12 lipca 2021 r. Starosta, powołując się na art. 36 § 1 k.p.a., wyznaczył termin rozpoznania sprawy do dnia 15 marca 2022 r. wskazując w nim konieczność przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego z uzupełnieniem materiału dowodowego.
Skarżąca zauważyła, że decyzja Wojewody [...] została wydana dnia [...] lipca 2020 r., można zatem przyjąć, że Starosta był w posiadaniu prawomocnej decyzji Wojewody na początku września. Od tego momentu do dnia doręczenia zawiadomienia tj. do dnia 16 lipca 2021 r. minęło ponad 10 miesięcy. Oznacza to, że Organ pozostawał w zwłoce przez okres co najmniej 8 miesięcy (przy założeniu, że niniejsza sprawa ma charakter szczególnie skomplikowanej) zanim podjął jakąkolwiek czynność stanowiącą próbę wypełnienia obowiązków nałożonych na niego ww. przepisami prawa. W ocenie skarżącej, w niniejszej sprawie nie sposób uznać, że wyznaczenie nowego terminu po upływie co najmniej 8 miesięcy od przekroczenia terminów ustawowych, wydłużającego załatwienie sprawy o kolejne 8 miesięcy jest zgodne z zasadą szybkości postępowania wyrażoną w art. 12 k.p.a., która powinna być realizowana przez szybkie i wnikliwe działanie organu. Biorąc pod uwagę powyższe, w ocenie skarżącej, nie można uznać, że zawiadomienie, o którym mowa w art. 36 § 1 k.p.a. zostało w warunkach niniejszej sprawy dokonane skutecznie, co mając na uwadze art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. powoduje, że organ do chwili obecnej pozostaje bezczynny.
Niezależnie od kwestii pozostawania w stanie bezczynności, w ocenie skarżącej, próba wyznaczenia przez organ nowego terminu czterokrotnie dłuższego niż termin przewidziany przez ustawodawcę na załatwienie sprawy szczególnie skomplikowanej biorąc pod uwagę dotychczasowe działania organu prowadzi do wniosku, że wydanie zawiadomienia było czynnością pozorną, powodującą, że organ jedynie formalnie nie jest bezczynny. Takie działania organu powinny być zakwalifikowane jako prowadzenie postępowania w stanie oczywistej przewlekłości.
Skarżąca nadmieniła również, że organ w zawiadomieniu błędnie oznaczył strony postępowania, mimo że w aktach sprawy znajdują się dokumenty potwierdzające, że takie osoby nie uczestniczą już w postępowaniu, co prowadzi do jednoznacznego wniosku, iż postępowanie jest prowadzone w sposób oczywiście nierzetelny. Brak przy tym pozyskania odpowiednich akt od Wojewody w żaden sposób nie tłumaczy braku skierowania zawiadomienia do M. K. oraz K. B. będących spadkobierczyniami J. K., mimo iż skarżąca przedstawiła organowi dokumenty potwierdzające powyższe pismem z dnia 6 maja 2021 r. Tak więc miesiąc przed datą wydania zawiadomienia organ posiadał wiedzę o ww. dziedziczeniu. Zgodnie z pismem Starosty przekazującym ponaglenie skarżącej do Wojewody, dopiero dnia 12 lipca 2021 r. - a więc po ponad 10 miesiącach prowadzenia sprawy Starosta przekazał akta sprawy do Urzędu [...] Biura Mienia Miasta i Skarbu Państwa w celu zlecenia opracowania geodezyjnego i kartograficznego. Powyższe jednoznacznie prowadzi do wniosku, że organ działa w sposób niesprawny, nierzetelny i przewlekły.
Dodatkowo skarżąca zaznaczyła, że zgodnie z informacją telefoniczną uzyskaną ze
Starostwa w dniu 15 marca 2021 r., osoba prowadząca niniejszą sprawę od około połowy stycznia 2021 r. pozostawała na zwolnieniu lekarskim, które miało potrwać do
końca kwietnia 2021 r. Zgodnie z kolejnymi informacjami uzyskiwanymi telefonicznie zwolnienie zostało przedłużone do połowy czerwca, a sprawą w przeciągu tego okresu nikt się nie zajmował. Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności w ocenie skarżącej bezczynność organu oraz przewlekłość w prowadzeniu postępowania są ewidentne, oczywiste i mają charakter rażących.
W świetle powyższego pełnomocnik skarżącej wniósł o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności oraz przewlekłości w prowadzeniu postępowania, jak również o zobowiązanie organu do wydania decyzji w określonym terminie. Ponadto zwrócił się o stwierdzenie, że bezczynność i przewlekłość w prowadzeniu postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa i zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W odpowiedzi na skargę Starosta [...], reprezentowany przez radcę prawnego, wskazał, że ze względu na długość postępowania prowadzonego przed Wojewodą [...], ponowne przeprowadzenie postępowania przez Starostą wymagało analizy akt postępowania w zakresie uporządkowania najważniejszych okoliczności faktycznych i rozstrzygnięć prawnych w prowadzonym dotychczas postępowaniu. Istotną czynnością okazało się prawidłowe ustalenie stron postępowania i osób posiadających uprawnienia do zgłoszenia roszczenia o zwrot przedmiotowej nieruchomości. Do takich czynności organ przystąpił po zwrocie akt i ich analizie. Mając na uwadze, że właściwe ustalenie stron w postępowaniu administracyjnym jest obowiązkiem organu na każdym jego etapie, Starosta zwrócił się pismami z 27 października 2020 r. do osób zainteresowanych, czy przyłączają się do wniosku o zwrot nieruchomości oraz przedłożenia dokumentów potwierdzających prawa spadkowe. W zawiadomieniu zaś z 12 lipca 2021 r. organ wymienił tylko te osoby, które wnioskowały o zwrot nieruchomości. Pozostałe osoby organ zawiadomił po wystąpieniu przez nie ze stosownym wnioskiem. Starosta zaznaczył również, że w zawiadomieniu wskazał osobę, która zmarła na skutek braku wiedzy o powyższym fakcie. Zaraz zaś po uzyskaniu stosownej informacji wystąpił do odpowiednich organów o dostarczenie dokumentu potwierdzającego prawa spadkowe, bowiem nie dostarczyła go osoba zainteresowana.
Starosta nadmienił również, że wyznaczenie terminu rozpatrzenia sprawy do dnia 15 marca 2022 r. wynika z konieczności wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Związane to jest z wykonaniem opracowania geodezyjnego i kartograficznego przez geodetę uprawnionego, zgodnie z zaleceniem Wojewody w decyzji z [...] lipca 2020 r.
W świetle powyższego, zdaniem Starosty, brak jest podstaw do stwierdzenia, że w sprawie doszło do bezczynności jak i przewlekłości postępowania, bowiem organ ciągle podejmuje czynności zmierzające do rozstrzygnięcia sprawy. Z tych względów wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie wypada zauważyć, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga domaga się stwierdzenia bezczynności Starosty [...] oraz przewlekłości tego organu w prowadzeniu postępowania w sprawie przekazanej przez Wojewodę [...] decyzją z [...] lipca 2020 r. do ponownego rozpatrzenia, w wyniku uchylenia decyzji Starosty z [...] października 2006 r., w której orzeczono o zwrocie nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] (dawnej ul. [...]) oznaczonej jako działki nr [...], [...], [...], [...] i [...] z obrębu [...] o pow. [...] m2 na rzecz spadkobierców jej poprzednich właścicieli, którymi byli M. i J. małżonkowie K., zobowiązując ich do zwrotu zwaloryzowanego odszkodowania, jakie otrzymali przy wywłaszczeniu. Uwzględniając zatem, że skarga dotyczy jednego postępowania, a jej zarzuty opierają się na tym samym stanie faktycznym, Sąd przyjął, że ocena, czy organ pozostaje bezczynny i czy postępowanie prowadzone było przewlekle może być dokonana w jednym postępowaniu sądowym. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 grudnia 2019 r., sygn. akt II OSK 2317/19, CBOSA)
Zgodnie z brzmieniem art. 53 § 2b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325), skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Stosownie do art. 37 § 1 k.p.a., stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli:
1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność);
2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość),
które – stosownie do art. 37 § 3 k.p.a. - wnosi się: 1) do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie; 2) do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia. Przepisy nie określają terminu w jakim można złożyć skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
W niniejszej sprawie W. T. pismem z 11 sierpnia 2021 r. wniosła do Wojewody [...] ponaglenie na bezczynność i przewlekłość postępowania prowadzonego przez Starostę [...] w sprawie zwrotu nieruchomości. Ponaglenie wraz z odpowiedzią i aktami sprawy zostało przez Starostę przekazane Wojewodzie [...] przy piśmie z 18 sierpnia 2021 r. Wobec powyższego przyjąć należy, że formalne przesłanki do wniesienia skargi na bezczynność organu i przewlekłe prowadzenie postępowania zostały spełnione.
Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego wyrażoną w art. 12 § 1 i 2 k.p.a., jest zasada szybkości, której istota sprowadza się do stwierdzenia, że organy administracji publicznej powinny działać w sprawie nie tylko wnikliwie ale i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Zwłaszcza sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji czy wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie. Dopełnieniem tej zasady jest art. 35 k.p.a., który w § 1 zobowiązuje organy administracji publicznej do załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (§ 2). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (§ 3). Do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu (§ 5). Ponadto, na podstawie art. 36 k.p.a., o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia.
Jak wynika z treści art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. opieszałość w załatwieniu sprawy administracyjnej kwalifikowana jako "bezczynność" ma miejsce, gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych, ani w terminach wskazanych zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. Ten ostatni przepis, którego brzemiennie zacytowane zostało powyżej, jest o tyle istotny, że obliguje organ do zawiadamiania strony o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie, z podaniem przyczyny zwłoki, wskazania nowego terminu załatwienia sprawy oraz pouczenia o prawie do wniesienia ponaglenia. Skoro zatem w świetle przywołanych unormowań stan bezczynności uwarunkowany jest upływem ww. terminów, to w sytuacji gdy jeszcze to nie nastąpiło, bądź w ich okresie podjęty został akt przerywający ich bieg, o bezczynności organu mowy być nie może.
Istotą postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie ze skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania jest natomiast zagadnienie, czy organ administracji publicznej podejmuje czynności w toku postępowania w sposób nieefektywny lub pozorny. Przewlekłość postępowania występuje wówczas, gdy czas jego trwania przekracza rozsądne granice, przy uwzględnieniu terminowości i prawidłowości podjętych czynności, a także stopnia zawiłości sprawy i postawy samej strony. Ponadto przewlekłość postępowania wystąpi w sytuacji, w której postępowanie trwało dłużej niż to konieczne do wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych, które są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Przewlekłe prowadzenie postępowania zaistnieje zatem wówczas, gdy będzie można organowi administracji skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut prowadzenia czynności (w tym dowodowych) pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia czy nawet zarzut mnożenia przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy.
Po zapoznaniu się z nadesłanymi wraz ze skargą aktami sprawy Sąd stwierdził, że w dacie orzekania przez Sąd, Starosta [...] nie pozostawał w bezczynności w ponownym rozpoznaniu sprawy dotyczącej zwrotu nieruchomości przejętej na rzecz Skarbu Państwa w drodze decyzji Prezydium Rady Narodowej w [...] z [...] września 1973 r. W ocenie Sądu, organ nie dopuścił się również przewlekłości w prowadzonym postępowaniu podejmując adekwatne działania i czynności podyktowane ustaleniom podmiotowym, dokonanie których warunkuje możliwość podejmowania dalszych rozstrzygnięć w sprawie. Przedłużony zatem termin załatwienia sprawy Sąd uznał za usprawiedliwiony.
W tym miejscu zauważyć trzeba, że Wojewoda uchylając decyzję Starosty i przekazując sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia wskazał na szereg uchybień do jakich doszło w toku prowadzenia sprawy, zobowiązując organ I instancji do pozyskania kluczowych dokumentów pozwalających wyjaśnić, czy cel wywłaszczenia został zrealizowany. Wskazał przy tym na brak opracowania geodezyjnego, z którego będzie wynikało, jakie były granice wywłaszczonej nieruchomości i jakie działki ewidencyjne aktualnie objęte były wywłaszczeniem. Istotnym uchybieniem Starosty, według Wojewody był również brak dokumentów urzędowych, w tym postanowień spadkowych, w przepisanej prawem formie. Wobec posłużenia się przez Starostę kopiami aktów, Wojewoda zobowiązał organ I instancji do pozyskania i przyjęcia w poczet dowodów ich oryginałów lub uwierzytelnionych kopii. Ponadto wskazał na brak ustalenia adresu zamieszkania strony postępowania, nie wykluczając w tym względzie konieczności wystąpienia do sądu z wnioskiem o wyznaczenie przedstawiciela dla osoby nieobecnej. Podkreślić w tym miejscu należy, że w piśmie z 18 grudnia 2020 r. pełnomocnik W. T. przedstawiając stanowisko w sprawie, zaakcentował w szczególności znaczny upływ czasu od złożenia wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości oraz przywołał wytyczne Wojewody zawarte w decyzji kasacyjnej, które wskazują na potrzebę znacznego uzupełnienia materiału dowodowego oraz dokonania oceny w świetle najnowszego orzecznictwa i argumentów zawartych w odwołaniach.
Jak zatem wynika z akt administracyjnych, akta sprawy wraz z informacją, że od decyzji Wojewody [...] z [...] lipca 2020 r. nie wniesiono sprzeciwu, zostały przekazane Staroście [...] w dniu [...] września 2020 r. (v. prezentata, k. 214). Organ przystąpił do ustalenia aspektu podmiotowego, uwzględniając w szczególności informacje o zgonie uczestników postępowania – W. K. i U. S., które były podstawą stwierdzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 30 września 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 917/11, nieważności decyzji Wojewody [...] z [...] sierpnia 2008 r., wydanej w tej sprawie. Pismami z dnia 27 października 2020 r. Starosta wystąpił do ustalonych stron postępowania m.in. o udzielenie stosownej informacji co do wniosku o zwrot nieruchomości i nadesłania aktów dziedziczenia. W odpowiedzi na powyższe wezwanie A. S. zapewniła, że wystąpi do właściwego sądu o wydanie odpisu prawomocnego postanowienia o nabyciu spadku po matce – U. S. Odpis postanowienia Sądu Rejonowego [...] w [...] został nadesłany przy piśmie z 1 lutego 2021 r. Pismem z 6 maja 2021 r. pełnomocnik W. T. poinformował z kolei o śmierci J. K., przesyłając akt poświadczenia dziedziczenia z [...] grudnia 2020 r. W dniu 9 sierpnia 2021 r. (k. 32) wpłynęło do organu postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia przez I. K. spadku po W. K. Po ustaleniu kręgu stron postępowania, Starosta pismem z 12 lipca 2021 r. zawiadomił strony o prowadzonym w sprawie postępowaniu informując jednocześnie, że w związku z prowadzonym postępowaniem wyjaśniającym i koniecznością uzupełnienia materiału dowodowego, sprawa zostanie rozpoznana do dnia 15 marca 2022 r.
Celem realizacji wytycznych Wojewody [...], Starosta wystąpił również o udostępnienie materiałów z centralnego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (k. 51) oraz o przekazanie decyzji lokalizacyjnych i budowlanych związanych z realizacją obiektów zlokalizowanych na przedmiotowym terenie (k. 90), jak również wystąpił o dokonanie zlecenia sporządzenia opracowania geodezyjnego i kartograficznego (k. 94). Z uwagi na modyfikację kręgu stron postępowania, ponowne zawiadomienie o rozpatrzenie sprawy w terminie do 15 marca 2022 r. Starosta wystosował do kolejnych stron w dniu 9 sierpnia 2021 r., a następnie w dniu 2 września 2021 r.
W tym miejscu zauważyć trzeba, że koniecznym elementem każdego postępowania administracyjnego są jego podmioty, tj. organ, przed którym toczy się postępowanie oraz strona, o której prawach organ administracyjny orzeka w danym postępowaniu. Osoba fizyczna może być stroną postępowania, jeżeli ma zdolność do bycia podmiotem praw i obowiązków, a zatem jeżeli ma zdolność prawną. Zdolność prawną należy zaś oceniać według przepisów prawa cywilnego (art. 30 § 1 k.p.a.). Zgodnie z art. 8 Kodeksu cywilnego zdolność prawna osoby fizycznej powstaje z chwilą narodzin, a kończy się z chwilą śmierci. Z powyższego wynika zatem, że status strony przysługujący osobie fizycznej wygasa z chwilą jej śmierci. Osoba zmarła nie może mieć ani zdolności prawnej, ani być podmiotem praw i obowiązków z zakresu prawa administracyjnego. Innymi słowy w stosunku do osoby zmarłej nie można wszcząć, ani prowadzić postępowania, nie mogą też być do niej kierowane wydane w sprawie rozstrzygnięcia.
Powyższe uwagi pozostają istotne przez wzgląd na zaistniałe w sprawie trudności w ustaleniu aktualnych stron postępowania tj. spadkobierców dawnych właścicieli nieruchomości wywłaszczonej, którzy nie zawsze wykazują chęć współpracy z organem (v. k. 124, 127). Zaznaczyć przy tym trzeba, że Starosta mając na uwadze charakter i rodzaj czynności, jakie będzie zobowiązany dokonać w toku ponownego rozpoznawania sprawy, przewidział realny termin na wydanie decyzji do 15 marca 2022 r., o czym w trybie art. 36 § 1 k.p.a. informował strony wskazując też przyczynę zwłoki. Termin ten zaś w dacie wniesienia skargi nie ekspirował.
W tym stanie rzeczy nie sposób zarzucić Staroście nie tylko bezczynności, ale również - jak usiłuje to czynić skarżąca - przewlekłości. Zaznaczyć trzeba, że organ nie może stwierdzić samodzielnie następstwa prawnego po zmarłej stronie postępowania, gdyż dowodem jego istnienia może być wyłącznie postanowienie sądu cywilnego o stwierdzeniu nabycia spadku lub notarialne poświadczenie aktu dziedziczenia. Zatem do czasu uzyskania takiego dokumentu istnieje obiektywna przeszkoda uniemożliwiająca zakończenie postępowania w sprawie. Zaistniały zatem przyczyny niezależne od organu, których wystąpienie nie może go obciążać.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku. Rozpatrzenie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 powołanej ustawy, który to przepis dopuszcza stosowanie ww. trybu z urzędu do spraw wywołanych skargą na bezczynność lub przewlekłe poprowadzenie postępowania.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło