I SAB/Wa 374/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jolanta Dargas (spr.), sędzia WSA Magdalena Durzyńska, asesor WSA Mateusz Rogala, po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi [...] S.A. w [...] na bezczynność Prezydenta Miasta [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku 1. zobowiązuje Prezydenta Miasta [...] do rozpoznania wniosku z dnia [...] kwietnia 2021 r. o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości oznaczonej ewidencyjnie numer działki [...] o pow. [...] m² położonej w [...] - w terminie jednego miesiąca od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta Miasta [...] na rzecz skarżącego [...] S.A. w [...] kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z 7 listopada 2022 r. [...] S.A. w R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta Miasta Pruszkowa w sprawie rozpatrzenia wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego. Strona skarżąca wniosła o zobowiązanie organu do wydania decyzji administracyjnej w terminie jednego miesiąca i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazano, że wnioskiem z 14 kwietnia 2021 r. skarżący wystąpił do Prezydenta Miasta Pruszkowa o wydanie decyzji w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. przez [...] Przedsiębiorstwo Państwowe w W. prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w postaci działki nr [...] o powierzchni [...] m2 położonej w P. w obrębie [...]. Organ sprawy nie załatwił zbywając skarżącego zwykłymi pismami. Ponaglenie zostało wniesione w dniu 9 września 2021 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie postanowieniem z dnia 7 grudnia 2021 r. nr KOA/3740/Go/21 uznało wniesione ponaglenie za nieuzasadnione. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podnosząc, że brak jest możliwości rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy we wnioskowanej przez spółkę formie. Wniosek spółki należało uznać za niezasadny w świetle przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Zgodnie z art. 149 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.), dalej zwanej "p.p.s.a.", sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (art. 149 § 1b P.p.s.a.). Jak trafnie podkreśla się w orzecznictwie sądów administracyjnych, bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w danej sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, czy innego aktu. Dla stwierdzenia bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia fakt, z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy bezczynność ta została spowodowana zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu w jego podjęciu, ani stopień przekroczenia terminu załatwienia sprawy. Te okoliczności będą miały jedynie znaczenie przy ocenie charakteru stanu zwłoki, a więc czy przybrała ona postać rażącego naruszenia prawa. Aby zatem wydać orzeczenie na podstawie powołanych przepisów, sąd administracyjny, opierając się o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, powinien ocenić, czy załatwiając sprawę, organ administracji podjął wszelkie niezbędne czynności w celu wnikliwego i szybkiego jej rozstrzygnięcia. Wynika to z ogólnych zasad postępowania administracyjnego, w tym art. 7, art. 12 § 1 i art. 77 § 1 k.p.a. Obowiązkiem Sądu jest więc zbadanie, czy organ administracji powziął środki przewidziane prawem do załatwienia sprawy w terminie. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające stwierdzenie bezczynności organu, a tym samym wydanie orzeczenia, o którym mowa w art. 149 § 1 P.p.s.a., a więc zobowiązania organu do rozpoznania sprawy w określonym terminie. Poza sporem pozostaje bowiem, że Prezydent nie rozpoznał dotychczas wniosku o stwierdzenie nabycia z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. przez [...] Przedsiębiorstwo Państwowe w W. prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w postaci działki nr [...] o powierzchni [...] m2 położonej w P. w obrębie [...] i nie wydał w sprawie stosownego rozstrzygnięcia, a więc nadal pozostaje w zwłoce. W związku z powyższym zarzut bezczynności organu przy rozpoznawaniu przedmiotowego wniosku należało uznać za uzasadniony, co skutkuje wyznaczeniem miesięcznego terminu do załatwienia sprawy, który w ocenie Sądu jest terminem wystarczającym do załatwienia sprawy. Jednocześnie Sąd uznał, że zaistniała w sprawie bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych (por. wyrok NSA z 23 października 2013 r., sygn. akt I OSK 1181/13). W ocenie Sądu, sytuacja taka nie wystąpiła w niniejszej sprawie, w szczególności biorąc pod uwagę nieznaczny upływ czasu od daty złożenia wniosku do daty złożenia niniejszej skargi. Przy czym zauważyć należy, że stanowisko Prezydenta przedstawione w odpowiedzi na skargę nie może stanowić podstawy do niezałatwienia sprawy. Za datę bowiem wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie należy uznać datę złożenia przez stronę skarżącą wniosku z dnia 14 kwietnia 2021 r., co oznacza, że organ administracji publicznej zobligowany jest do jego rozpatrzenia i załatwienia sprawy w stosowny sposób, którego Sąd w sprawie ze skargi na bezczynność nie może wskazywać z uwagi na to, że nie rozpoznaje sprawy merytorycznie. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i pkt 3 oraz art. 149 § 1a p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1 i 2 sentencji wyroku. O kosztach postępowania (pkt 3 sentencji) orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. Rozpatrzenie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a. w zw. z art. 120 p.p.s.a., który to przepis dopuszcza stosowanie powyższego trybu z urzędu do spraw wywołanych skargą na bezczynność lub przewlekłe poprowadzenie postępowania.