I SAB/Wa 381/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Marciniak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. S. na bezczynność Prokuratora Krajowego w przedmiocie rozpoznania wniosków postanawia: odrzucić skargę. W piśmie z dnia 19 sierpnia 2022 r. Z. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Prokuratora Krajowego w przedmiocie rozpoznania jego wniosków tj. z 6 marca 2017 r. (wpłynęło do Prokuratury Krajowej 20 marca 2017 r.) w sprawie zawiadomienia o przestępstwie wraz z wnioskiem o ściganie oraz z 31 sierpnia 2020 r. (wpłynęło do Prokuratury Krajowej 3 września 2020 r.) w sprawie zawiadomienia o popełnieniu przestępstw i zastrzeżeń do działań Sądu Rejonowego dla [...] w [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z 31 sierpnia 2022 r. przekazał skargę według właściwości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. W odpowiedzi na skargę Prokurator Krajowy wniósł o jej odrzucenie, podnosząc, że sprawa nie należy do właściwości sądów administracyjnych. Wyjaśnił, że zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. – Prawo o prokuraturze (Dz. U. z 2022 r., poz. 1247 ze zm.), prokuratura wykonuje zadania w zakresie ścigania przestępstw oraz stoi na straży praworządności. Zadania te Prokurator Krajowy i pozostali zastępcy Prokuratora Generalnego oraz podlegli im prokuratorzy wykonują przez czynności określone w art. 3 § 1 ustawy – Prawo o prokuraturze, a nie poprzez wydawanie decyzji, postanowień bądź innych aktów z zakresu administracji publicznej. Prokurator Krajowy zaznaczył ponadto, że nawet w przypadku gdyby rozpatrywanej korespondencji Z. S. przypisać charakter skargi wnoszonej w trybie przepisów Działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego, to zauważyć należy, że postępowanie w zakresie skarg i wniosków, choć unormowane jest również w przepisach procedury administracyjnej, nie stanowi postępowania, które zmierza do wydania decyzji administracyjnej lub innego aktu o charakterze władczym. Organ podniósł, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany pozostaje pogląd, iż czynności podejmowane przez organy w trybie przepisów Działu VIII kpa, odnoszące się do skarg i wniosków, nie mieszczą się w zakresie przedmiotowym objętym art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.) i stąd nie podlegają kognicji sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jako niedopuszczalna, podlega odrzuceniu. Na wstępie wyjaśnić należy, że merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kognicja sądów administracyjnych określona została natomiast m.in. w art. 3 § 2 p.p.s.a., który zawiera szczegółowy katalog spraw objętych właściwością rzeczową sądów administracyjnych. Z treści ww. przepisu wynika, że sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie - Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają również w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 2a i 3 p.p.s.a.) Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Z akt sprawy wynika, że przedmiotem zaskarżenia jest bezczynność Prokuratora Krajowego w rozpoznaniu wniosków Skarżącego tj. z 6 marca 2017 r. (wpłynęło do Prokuratury Krajowej 20 marca 2017 r.) w sprawie zawiadomienia o przestępstwie wraz z wnioskiem o ściganie oraz z 31 sierpnia 2020 r. (wpłynęło do Prokuratury Krajowej 3 września 2020 r.) w sprawie zawiadomienia o popełnieniu przestępstw i zastrzeżeń do działań Sądu Rejonowego dla [...] w [...] Wnioski te w istocie sprowadzały się bowiem do żądania wszczęcia postępowania karnego. Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuraturze (Dz.U. z 2022 r. poz. 1247), prokuratura wykonuje zadania w zakresie ścigania przestępstw oraz stoi na straży praworządności. W zakresie realizacji powyższych zadań Prokurator Generalny, Prokurator Krajowy i pozostali zastępcy Prokuratora Generalnego oraz podlegli im prokuratorzy nie są uznawani za organy administracyjne. Zadania tego rodzaju nie mają także charakteru zadań administracji publicznej, a ich realizacja nie następuje w drodze wydawania decyzji, postanowień, bądź innych aktów. Określona w skardze bezczynność nie jest zatem związana z wydaniem jakiegokolwiek aktu lub podjęcia jakiejkolwiek czynności, wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., poddanych kognicji sądu administracyjnego. Brak jest też przepisów szczególnych, które przewidywałyby w takiej sytuacji kontrolę sądowoadministracyjną. Dodatkowo zauważyć również należy, że czynności podejmowane w trybie przepisów Działu VIII kpa nie podlegają kognicji sądów administracyjnych. Tryb skargowo-wnioskowy (art. 221 i następne kpa) jest jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, którego zakończenie, czyli zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi, nie daje podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, a więc nie tylko postępowania odwoławczego, ale także postępowania sądowoadministracyjnego. W konsekwencji powyższego stwierdzić należy, że skarga Z. S. na bezczynność Prokuratora Krajowego w zakresie rozpatrzenia jego wniosków dotyczy sprawy nienależącej do właściwości sądu administracyjnego i z tej przyczyny jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.