I SAB/Wa 387/17

PostanowienieWSA w Warszawie2018-08-27

Skład orzekający: Gabriela Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wynagrodzenie dla pełnomocnika z urzędu za sporządzenie skargi kasacyjnej i udział w rozprawie przed NSA powinno być ustalone w wysokości 75% czy 100% stawki określonej w rozporządzeniu, jeśli pełnomocnik został ustanowiony dopiero na etapie postępowania kasacyjnego?
Ratio decidendi
Sąd utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego przyznające wynagrodzenie pełnomocnikowi z urzędu w wysokości 75% stawki (plus VAT) za sporządzenie skargi kasacyjnej i udział w rozprawie przed NSA. Sąd uznał, że przyznana kwota uwzględnia realny nakład pracy pełnomocnika w sprawie dotyczącej bezczynności organu, która nie była szczególnie skomplikowana, a skarga została odrzucona. W ocenie sądu, przyznanie 100% stawki nie było uzasadnione.
Stan faktyczny
Pełnomocnik z urzędu wniósł sprzeciw od postanowienia starszego referendarza sądowego przyznającego mu wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną z urzędu w sprawie ze skargi na bezczynność organu. Pełnomocnik domagał się wyższego wynagrodzenia (100% stawki), argumentując, że został ustanowiony dopiero na etapie postępowania kasacyjnego. Sąd rozpoznał sprzeciw na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 26 lipca 2018 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Gabriela Nowak po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu adwokata E. K. od postanowienia starszego referendarza sądowego z dnia 26 lipca 2018 r. sygn. akt I SAB/Wa 387/17 przyznającego wynagrodzenie z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi W. W. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie bezczynności organu w przedmiocie rozpoznania wniosku w sprawie przyznania dofinansowania do [...] postanawia utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie z dnia 26 lipca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 4 września 2017 r. sygn. akt I SAB/Wa 387/17 odrzucił skargę W. W. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie bezczynności organu w przedmiocie rozpoznania wniosku w sprawie przyznania dofinansowania do [...]. Postanowieniem z dnia 19 września 2017 r. przyznano skarżącemu prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata. W dniu 11 grudnia 2017 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga kasacyjna od w/w wyroku, sporządzona przez wyznaczonego z urzędu pełnomocnika skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 8 maja 2018 r. oddalił skargę kasacyjną. Na przeprowadzonej rozprawie wyznaczony z urzędu pełnomocnik wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oświadczając, że koszty te nie zostały zwrócone ani w całości ani w części. Starszy referendarz sądowy postanowieniem z dnia 26 lipca 2018 r., powołując art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302) - dalej P.p.s.a. oraz przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1714), przyznał wyznaczonemu z urzędu pełnomocnikowi wynagrodzenie tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w kwocie 221,40 zł, w tym tytułem opłaty kwotę 180 zł, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 41,40 zł. W uzasadnieniu postanowienia starszy referendarz sądowy wskazał, że wyznaczony z urzędu pełnomocnik sporządził skargę kasacyjną od postanowienia z dnia 4 września 2017 r. oraz uczestniczył w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Zdaniem referendarza nakład pracy pełnomocnika, jego wkład w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności jej charakter uzasadniały przyznanie wynagrodzenia w wysokości 180 zł podwyższonego o stosowną stawkę podatku od towarów i usług obowiązująca w dniu orzekania. Referendarz zaznaczył jednocześnie, że z brzmienia § 21 ust. 1 pkt 2 lit. a powołanego rozporządzenia wynika, że opłata za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, niezależnie od tego czy wskazane czynności podjęte zostały przez adwokata, który prowadził sprawę w pierwszej instancji, czy też przez adwokata, który wyznaczony został w drugiej instancji, nie może być niższa niż kwota 120 zł. W dniu 14 sierpnia 2018 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął sprzeciw adwokata E. K. od powyższego postanowienia. Pełnomocnik zarzucił zaskarżonemu postanowieniu błąd w ustaleniach faktycznych poprzez niezasadne przyznanie wynagrodzenia w wysokości 221,40 zł wraz z podatkiem od towarów i usług (tj. 75% opłaty w wysokości 240 zł), zamiast przyznania wynagrodzenia w wysokości 295,20 zł wraz z podatkiem od towarów i usług, czyli 100 % tej opłaty z uwagi na to, że w drugiej instancji sprawy nie prowadził ten sam adwokat. W oparciu o powyższe pełnomocnik wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i przyznanie wynagrodzenia w kwocie 295,20 zł wraz z podatkiem od towarów i usług. W uzasadnieniu sprzeciwu pełnomocnik podkreślił, że sporządził i wniósł skargę kasacyjną od postanowienia z dnia 4 września 2017 r. oraz uczestniczył w rozprawie przed NSA. Ustanowiony zaś został już po odrzuceniu skargi przez sąd pierwszej instancji, czyli na etapie postępowania w drugiej instancji. Tym samym zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. a powołanego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości powinny zostać mu przyznane koszty nieopłaconej pomocy prawnej w urzędu w wysokości 240 zł wraz z 23 % podatku od towarów i usług, czyli łącznie 295,20 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 259 § 1 P.p.s.a., od postanowienia w przedmiocie przyznania wyznaczonemu z urzędu pełnomocnikowi wynagrodzenia adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy mogą wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia. Rozpatrując sprzeciw od postanowienia sąd, zgodnie z art. 260 § 1 P.p.s.a., wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Wniesienie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3.). Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd uznał, że nie zaistniały podstawy do zmiany postanowienia starszego referendarza sądowego z dnia 26 lipca 2018 r. Zgodnie z treścią art. 250 § 1 P.p.s.a. wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W myśl § 21 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, opłaty za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wynoszą 75% opłaty określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji sprawy nie prowadził ten sam adwokat - 100% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Opłata w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna bądź decyzja lub postanowienie Urzędu Patentowego, wynosi natomiast 240 zł (§ 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia). W rozpoznawanej sprawie nie ulega wątpliwości, że pełnomocnik skarżącego ustanowiony został po odrzuceniu przez Sąd skargi W. W., a więc na etapie postępowania drugiej instancji. Oczywiste również jest, że pełnomocnik sporządził skargę kasacyjną od postanowienia z dnia 4 września 2017 r. i uczestniczył w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Złożony wniosek zawiera oświadczenie, o którym mowa w § 3 powołanego rozporządzenia. Zgodzić się zatem trzeba ze stanowiskiem referendarza, że w sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające przyznanie wyznaczonemu z urzędu pełnomocnikowi wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną w postępowaniu kasacyjnym. Słusznie też referendarz uznał, że z treści powołanego § 21 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. wynika, że minimalna opłata za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wynosi 120 zł, niezależnie od tego czy dany pełnomocnik prowadził sprawę w pierwszej instancji, czy też wyznaczony został na etapie postępowania kasacyjnego. Przyznając zaś wyznaczonemu z urzędu pełnomocnikowi wynagrodzenie w kwocie 180 zł (tj. 75 % z kwoty 240 zł) podwyższone o stosowną stawkę podatku od towarów i usług, referendarz wskazał, że uwzględnił w szczególności charakter sprawy, nakład pracy pełnomocnika oraz jego wkład w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. W ocenie Sądu stanowisko to jest prawidłowe. Zauważyć trzeba, że rozpoznawana sprawa dotyczyła bezczynności organu, skarga została natomiast odrzucona w związku z niewyczerpaniem przez skarżącego trybu przewidzianego w art. 37 kpa. Nie ulega zatem wątpliwości, że przedmiotowa sprawa nie była sprawą szczególnie skomplikowaną, wymagającą znacznego nakładu pracy przy sporządzaniu skargi kasacyjnej. Zdaniem Sądu przyznana przez referendarza sądowego kwota uwzględnia realny nakład pracy pełnomocnika w prowadzonym postępowaniu. Przyznania wynagrodzenia w wyższej wysokości nie uzasadniał ani nakład pracy ani stopień zawiłości sprawy. W świetle powyższego stwierdzić trzeba, że postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 26 lipca 2018 r. jest prawidłowe i w żaden sposób nie narusza § 21 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. Sprzeciw nie zasługuje więc na uwzględnienie. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 260 § 1 P.p.s.a. postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło