I SAB/Wa 406/11
WyrokWSA w Warszawie2011-11-30
Skład orzekający: Agnieszka Miernik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent Miasta W. dopuścił się bezczynności w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość, pomimo upływu ponad 20 lat od jego złożenia i wielokrotnych ponagleń oraz wyznaczenia terminów załatwienia sprawy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Prezydent Miasta W. dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku o odszkodowanie za nieruchomość, ponieważ pomimo upływu ponad 20 lat od jego złożenia, organ nie wydał rozstrzygnięcia co do całości wniosku. Bezczynność ta miała charakter rażącego naruszenia prawa, gdyż organ nie tylko nie zakończył postępowania w ustawowym terminie, ale również nie dochował obowiązku informowania stron o przyczynach zwłoki i przewidywanym terminie załatwienia sprawy, naruszając tym samym zasady szybkości postępowania i pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.Stan faktyczny
Skarżący K. K. i B. S. wnieśli skargę na bezczynność Prezydenta Miasta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość, złożonego pierwotnie w 1991 r. Pomimo wielokrotnych ponagleń, wyznaczenia terminów załatwienia sprawy przez organ oraz Wojewodę, a także wydania decyzji dotyczącej części nieruchomości w 2010 r., organ nie rozpoznał wniosku co do pozostałej części nieruchomości. Skarżący zarzucili organowi długotrwałe nierozpatrzenie sprawy.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Prezydenta Miasta W. do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość w terminie jednego miesiąca od daty zwrotu akt, stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, oraz zasądził od Prezydenta Miasta W. na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Miernik (spr.) po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi K. K. i B. S. na bezczynność Prezydenta Miasta W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o przyznanie odszkodowanie za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta Miasta W. do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. w rejonie ul. B., S. i B. ozn. jako "Tabela likwidacyjna nr [...] wsi [...]" dz. [...], w terminie jednego miesiąca od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; 2. stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta Miasta W. na rzecz skarżących solidarnie kwotę 374 (trzysta siedemdziesiąt cztery) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
K. K. i B. S. pismem z dnia 3 października 2011 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta Miasta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. w rejonie ul. B., S. i B. ozn. jako "Tabela likwidacyjna nr [...] wsi [...]" dz. [...].
Jak wynika z akt administracyjnych sprawy wnioskiem z dnia [...] maja 1991 r. M. S. wystąpiła do Urzędu Dzielnicowego W.- [...] o przyznanie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość, która na mocy dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), powoływanego dalej jako "dekret", przeszła na własność Skarbu Państwa.
Pismem z dnia [...] sierpnia 1996 r. do powyższego wniosku przyłączyli się J. S. oraz następcy prawni M. S. z d. S. – K. K. i B. S.
Pismem z dnia [...] września 1997 r. organ poinformował strony, że z uwagi na dużą ilość spraw z zakresu odszkodowań nie miał możliwości zajęcia stanowiska w terminie przewidzianym w art. 35 kpa i nie jest w stanie podać terminu załatwienia sprawy.
Pismem z dnia [...] października 1999 r. pełnomocnik skarżących wystąpił do organu o rozpoznanie złożonego w 1991 r. wniosku o odszkodowanie.
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2000 r., nr [...] Starosta Powiatu W. zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie przyznania odszkodowania za ww. nieruchomość i zobowiązał wnioskodawców do wystąpienia do Sądu Rejonowego w sprawie ustalenia właścicieli ww. gruntu w dacie wejścia w życie dekretu z dnia 26 października 1945 r.
Wyrokiem z dnia [...] czerwca 2002 r., sygn. akt [...] Sąd Okręgowy w W. Wydział [...] ustalił, że w dniu [...] listopada 1945 r. poprzednicy prawni wnioskodawców byli współwłaścicielami nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] tabeli likwidacyjnej nr [...] wsi [...] o pow. [...]m2, położoną w W. przy ul. B., składającej się z działek wskazanych szczegółowo w dalszej części wyroku.
Pismem z dnia [...] października 2005 r. Urząd Miasta W. poinformował pełnomocnika wnioskodawców, że decyzja w sprawie wydana zostanie do końca III kwartału 2006 r.
Pismem z dnia [...] sierpnia 2006 r. skarżący wystąpili do Urzędu Miasta W. o wskazanie przyczyn nierozpoznania sprawy. W odpowiedzi organ udzielił informacji, że wniosek o odszkodowanie rozpoznany zostanie do dnia [...] grudnia 2006 r.
Pismem z dnia [...] marca 2007 r., a następnie z dnia [...] czerwca 2007 r. ponownie ponaglono organ do wydania decyzji w sprawie.
Pismem z dnia [...] września 2007 r. skarżący wystąpił z zażaleniem na niezałatwienie przez Prezydenta Miasta W. sprawy w terminie.
Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] lipca 2008 r., nr [...] wyznaczył Prezydentowi Miasta W. termin załatwienia sprawy do dnia [...] października 2008 r.
Pismem z dnia [...] marca 2009 r. organ poinformował pełnomocnika wnioskodawców, że decyzja w sprawie wydana zostanie do dnia [...] lipca 2009 r., natomiast pismem z dnia [...] września 2009 r. zawiadomił strony o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym.
Decyzją z dnia [...] lutego 2010 r., nr [...] Prezydent Miasta W. ustalił odszkodowanie za część przedmiotowej nieruchomości o pow. [...] m2 w wysokości [...] zł.
Pismem z dnia [...] listopada 2010 r., a następnie pismem z dnia [...] maja 2011 r. pełnomocnik skarżących wniosła o rozpoznanie przez organ wniosku o odszkodowanie co do pozostałej części nieruchomości.
Pismem z dnia [...] czerwca 2011 r. organ poinformował wnioskodawców, że decyzja w przedmiotowej sprawie wydana zostanie do dnia [...] września 2011 r.
W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze skarżący wskazali, że pomimo wyznaczenia przez Wojewodę [...] terminu na rozpoznanie sprawy do dnia [...] października 2008 r. do dnia dzisiejszego nie wydano decyzji o odszkodowaniu za całą nieruchomość.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i wskazał, że decyzją z dnia [...] lutego 2010 r. przyznano odszkodowanie za część nieruchomości, natomiast do rozpatrzenia pozostałej części niezbędne było wykonanie mapy geodezyjnej z wykreśleniem powierzchni działek, co do których wydane były już decyzje w latach 1966 r., 1978 r. oraz 2010 r. Tym samym do rozpatrzenia pozostała część o pow. [...] m2, wchodząca w skład działki nr [...] z obr. [...]. Do zakończenia postępowania niezbędne było zebranie dokumentów dotyczących działki nr [...], w celu ustalenia daty utraty faktycznej możliwości władania. W związku z tym wystąpiono do odpowiednich urzędów o dokumenty dotyczące budowy bloków znajdujących się na ww. terenie. Organ wskazał ponadto, że akta niniejszej sprawy w dniu [...] czerwca 2011 r. przekazane zostały do Sądu w celu rozpoznania skargi na bezczynność.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skargę należało uznać za uzasadnioną, co skutkowało wydaniem przez Sąd wyroku zobowiązującego organ do wydania orzeczenia w określonym terminie.
Zgodnie z treścią art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływana dalej jako "P.p.s.a." sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym jeżeli jedna ze stron złoży taki wniosek, a żadna z pozostałych stron w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy – taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie.
Stosownie do treści art. 35 § 1 i 3 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W myśl natomiast art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy.
Wskazać należy, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego.
Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, bowiem jak wynika z akt administracyjnych, Prezydent Miasta W. od dnia [...] maja 1991 r., kiedy wpłynął do organu wniosek o przyznanie odszkodowania za ww. nieruchomość, do dnia wyrokowania, nie wydał rozstrzygnięcia co do całości wniosku skarżących. Wprawdzie decyzją z dnia [...] lutego 2010 r. ustalił na rzecz wnioskodawców odszkodowanie, jednakże tylko za część nieruchomości o pow. [...] m2. Zważyć również należy, że od dnia złożenia wniosku o odszkodowanie zaledwie pięciokrotnie informowano strony postępowania o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminach wynikających z art. 35 kpa.
Zdaniem Sądu zarzutu bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżących o odszkodowanie za pozostałą część przedmiotowej nieruchomości nie może usprawiedliwić podnoszona w odpowiedzi na skargę konieczność wykonania mapy geodezyjnej z wykreśleniem powierzchni działek, co do których były już wydane decyzje w latach 1966 r., 1978 r. oraz 2010 r. i zebranie dokumentów dotyczących działki nr [...], w celu ustalenia daty utraty faktycznej możliwości władania nią. Na zebranie takiej dokumentacji i poczynienie odpowiednich ustaleń w powyższych kwestiach organ miał wystarczającą ilość czasu, bowiem postępowanie w niniejszej sprawie trwa już ponad 20 lat.
W tym stanie rzeczy zarzut bezczynności przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość uznać należało za uzasadniony. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w prowadzonym postępowaniu organ uchybił wskazanym wyżej przepisom procesowym, a także w sposób rażący naruszył wynikającą z art. 12 kpa zasadę szybkości postępowania. Takie postępowanie podważa wyrażoną w art. 8 kpa zasadę prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufania obywateli do organów Państwa.
Sąd uznał jednocześnie, że zaistniała w sprawie bezczynność ma charakter rażącego naruszenia prawa. Organ pomimo długotrwałego prowadzenia postępowania i gromadzenia niezbędnej dokumentacji nie rozpoznał całości wniosku skarżących o przyznanie odszkodowania, czym rażąco naruszył przepisy art. 35 kpa. Nie dochował również obowiązku zawiadamiania strony o przyczynach zwłoki i przewidywanym terminie załatwienia sprawy, czym z kolei rażąco naruszył przepis art. 36 kpa.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 119 pkt 2 i art. 120 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło