I SAB/Wa 415/14
WyrokWSA w Warszawie2015-04-03
Skład orzekający: Marta Kołtun-Kulik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku zawieszenia postępowania administracyjnego przez organ, sąd administracyjny powinien umorzyć postępowanie w sprawie skargi na bezczynność organu?Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu w określonym terminie, ponieważ organ wydał postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego. Zawieszenie postępowania administracyjnego uniemożliwia sądowi zobowiązanie organu do rozpatrzenia wniosku odszkodowawczego do czasu uchylenia postanowienia o zawieszeniu lub podjęcia postępowania. Sąd stwierdził jednocześnie, że bezczynność organu istniejąca na dzień wniesienia skargi nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, biorąc pod uwagę skomplikowany charakter sprawy i wydane postanowienie o zawieszeniu.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na bezczynność Prezydenta W. w rozpoznaniu wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość. Organ poinformował, że zawiesił postępowanie administracyjne do czasu zakończenia postępowania o przyznanie prawa użytkowania wieczystego. Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym. W trakcie postępowania sądowego organ wydał postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego.Rozstrzygnięcie
1. umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania Prezydenta W. do wydania aktu w określonym terminie; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżących solidarnie kwotę 340 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi G. G., S. G. i S. D. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenia odszkodowania za nieruchomość 1. umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania Prezydenta W. do wydania aktu w określonym terminie; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżących G. G., S. G. i S. D. solidarnie kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem z dnia [...] maja 2014 r., uzupełnionym pismem z dnia [...] września 2014 r., G. G., S. G. i S. D., reprezentowani przez radcę prawnego A. S., wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w rozpoznaniu wniosku z dnia [...] września 2013 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], Nr hip. "[...]".
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazali, że przedmiotowy wniosek nie został rozpatrzony w ustawowym terminie. W związku z powyższym wnieśli o wyznaczenie Prezydentowi W. niezwłocznego terminu do wydania decyzji rozstrzygającej wniosek o przyznanie odszkodowania, rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego.
Organ w odpowiedzi na skargę organ poinformował, że postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. zawiesił postępowanie w przedmiotowej sprawie do czasu zakończenia postępowania o przyznanie prawa użytkowania wieczystego na podstawie art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Stosownie do treści art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – dalej "P.p.s.a.", sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Zgodnie z art. 119 pkt 2 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Sytuacja taka miała miejsce w przedmiotowej sprawie.
Instytucja skargi na bezczynność ma na celu doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie, kontrola Sądu zmierza zaś do sprawdzenia, czy istotnie organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności w rozpoznaniu wniosku. Oceniając powyższe okoliczności, Sąd bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dacie orzekania.
Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie wydał decyzji lub postanowienia, względnie aktu lub czynności wskazanych w art. 3 § 2 P.p.s.a. (vide wyrok NSA z dnia 23 października 2013 r., sygn. akt I OSK 1181/13).
Sąd stwierdził, że skarga na bezczynność Prezydenta W. w dniu jej wniesienia do Sądu była zasadna. Pomimo bowiem upływu terminu określonego w przepisie art. 35 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), dalej "k.p.a", na dzień wniesienia skargi organ nie wydał ani decyzji, ani postanowienia, które podlegałyby kontroli sądu administracyjnego.
W niniejszej sprawie jednakże, w dniu [...] lipca 2014 r., tj. po wniesieniu skargi na bezczynność, Prezydent W. wydał postanowienie nr [...], którym zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], ozn. hip. jako "[...]" do czasu zakończenia postępowania o przyznanie prawa użytkowania wieczystego na podstawie art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że w zakresie roszczeń o odszkodowanie za przejęte nieruchomości i o ustanowienie wieczystego użytkowania w sposób niejednorodny ukształtowany jest stan prawny i wnioski te należy rozpatrzyć oddzielnie, przy uwzględnieniu wszakże tej okoliczności, iż wniosek o ustanowienie wieczystego użytkowania, dalej idący, miałby pierwszeństwo w uzyskaniu decyzji. Zatem, postępowanie w sprawie o odszkodowanie za omawianą nieruchomość zostanie podjęte po zakończeniu postępowania o przyznanie prawa użytkowania wieczystego do ww. gruntu. Przedmiotowa nieruchomość znajduje się bowiem na obszarze objętym działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy. Z dniem wejścia w życie dekretu, tj. 21 listopada 1945 r. grunty nieruchomości [...] - w tym grunt opisanej nieruchomości - przeszły na własność gminy [...], a od 1950 r. - na podstawie art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy państwowej (Dz. U. Nr 14, poz. 130) - na własność Skarbu Państwa. Na podstawie zgromadzonej dokumentacji ustalono, że w dniu 1 sierpnia 1948 r. S. G. (dawna współwłaścicielka przedmiotowej nieruchomości) złożyła wniosek o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu ww. nieruchomości. Orzeczeniem administracyjnym z dnia [...] maja 1964 r., nr [...] Prezydium Rady Narodowej w W. odmówiło dawnym właścicielom przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości położonej przy ul. [...], ozn. hip. jako "[...]". Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] listopada 2010 r., nr [...] stwierdziło nieważność ww. orzeczenia Prezydium Rady Narodowej W. Z dnia [...] maja 1964 r. w części dotyczącej gruntu skomunalizowanego tj. dz. ew. nr [...][...],[...],[...] i [...] z obrębu [...]. W związku z czym wniosek złożony dnia [...] sierpnia 1948 r. w części dotyczącej gruntu skomunalizowanego podlega ponownemu rozpoznaniu w oparciu o art. 7 ust. 1, 2 i 3 powołanego dekretu. Postępowanie odnośnie stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] maja 1964 r co do pozostałej części przedmiotowej nieruchomości hipotecznej, która wchodzi w skład dz. ew. nr [...] z obrębu [...] (ul. [...] - droga wojewódzka) prowadzone jest przez Ministra Infrastruktury i Rozwoju. Jednocześnie organ wskazał, że we wniosku G. G., S. G. i S. D. (następców prawnych dawnych właścicieli gruntu) z dnia [...] września 2013 r. błędnie określone zostało oznaczenie hipoteczne przedmiotowej nieruchomości, gdyż według dokumentacji geodezyjnej oraz dołączonego do w/w wniosku zaświadczenia Sądu Rejonowego dla W. nieruchomość przy ul. [...] ozn. była hipotecznie jako "[...]", a nie jak wskazano we wniosku "[...]".
Zawieszenie postępowania administracyjnego powoduje, że brak jest podstaw do zobowiązania przez Sąd Prezydenta W. do rozstrzygnięcia sprawy z wniosku odszkodowawczego, do czasu bądź to uchylenia w postępowaniu zażaleniowym (na które wskazał m.in. pełnomocnik skarżącego w piśmie z dnia [...] września 2014 r.) postanowienia z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...] bądź formalnego podjęcia przez organ zawieszonego postępowania administracyjnego w sytuacji, gdyby Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie z dnia [...] listopada 2014 r. Postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego stanowi akt administracyjny podlegający odrębnej kontroli sądu administracyjnego, po wyczerpaniu przez stronę administracyjnego toku instancji.
Z tych też względów, biorąc pod uwagę fakt istnienia w obrocie prawnym postanowienia o zawieszeniu postępowania administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł o umorzeniu postępowania sądowego w zakresie zobowiązania organu do rozpatrzenia wniosku odszkodowawczego z dnia [...] września 2013 r.
Jednocześnie, rozpoznając niniejszą sprawę Sąd stwierdził, że bezczynność organu istniejąca na dzień wniesienia skargi nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. Za rażące naruszenie przepisów prawa można bowiem uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również nieuzasadnione rodzajem sprawy długotrwałe prowadzenie postępowania, czy też brak jakiejkolwiek aktywności organu. Tymczasem w niniejszej sprawie organ nie może rozpoznać wniosku odszkodowawczego wcześniej niż zostanie rozpatrzony wniosek o przyznanie użytkowania wieczystego do ww. nieruchomości. Zatem, we wskazanych okolicznościach, sprawy nie można prowadzonemu postępowanie organowi przypisać cechy rażącego naruszenia prawa. Jednocześnie, powszechnie wiadomym jest, że postępowanie o ustalenie odszkodowania za grunt [...] jest postępowaniem szczególnie skomplikowanym, wymagającym niejednokrotnie analizy materiałów archiwalnych. Przy czym, nie bez znaczenia pozostaje fakt, iż co do pozostałej części przedmiotowej nieruchomości hipotecznej, która wchodzi w skład dz. ew. [...] z obrębu [...] (ul. [...] - droga wojewódzka) prowadzone jest przed Ministrem Infrastruktury i Rozwoju postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] maja 1964 r.
Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3, art. 149 § 1, art. 119 pkt 2 oraz art. 120 P.p.s.a. orzekł, jak w punkcie 1 i 2 wyroku. Rozstrzygnięcie zawarte w punkcie 3 wyroku Sąd oparł na przepisie art. 200 w związku art. 205 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło