I SAB/Wa 420/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart (spr.) Sędziowie: WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska WSA Piotr Przybysz Protokolant starszy sekretarz sądowy Aleksandra Borkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi A. V., J. V. i M. V. na bezczynność Ministra Infrastruktury i Rozwoju w przedmiocie rozpoznanie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji 1. zobowiązuje Ministra Infrastruktury i Rozwoju do rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w G. z dnia [...] września 1973 r. nr [...] – w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury i Rozwoju na rzecz A. V., J. V. i M. V. solidarnie kwotę 400 (czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 11 lipca 2014 r. (data prezentaty) A. V., J. V. i M. V. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Infrastruktury i Rozwoju w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w G. Wydział Gospodarki Przestrzennej i Ochrony Środowiska z dnia [...] września 1973 r., nr [...] orzekającej o wywłaszczeniu za odszkodowaniem części nieruchomości położonej w G., przy ul. [...], oznaczonej jako parcele nr [...], zapisane w [...] o pow. [...] ha stanowiącej współwłasność M. V., R. V., J. V., A. V. i M. V. Wnioskiem z dnia z 22 grudnia 2004 r. A. V. wystąpił o stwierdzenie nieważności [...] decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w G. w tym ww. decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w G. Wydział Gospodarki Przestrzennej i Ochrony Środowiska z dnia [...] września 1973 r. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...] Minister Infrastruktury zawiesił z urzędu postępowanie o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji. Zaś postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2011 r., nr [...] podjął zawieszone postępowanie - wobec ustania przyczyny zawieszenia. Następnie decyzją z dnia [...] lipca 2011 r., nr [...] umorzył postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w G. Wydział Gospodarki Przestrzennej i Ochrony Środowiska z dnia [...] września 1973 r. Po rozpoznaniu wniosku A. V. o ponowne rozpatrzenie sprawy Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] października 2011 r., nr [...] utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lipca 2011 r. Wyrokiem z dnia 19 czerwca 2012 r. sygn. akt I SA/Wa 2385/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność obu powyższych decyzji Ministra Infrastruktury. Akta sprawy zostały zwrócone do organu w dniu 16 stycznia 2013 r. Pismem z dnia 11 marca 2014 r. A. V., J. V. i M. V. wnieśli do Ministra Infrastruktury i Rozwoju wezwanie do usunięcia naruszenia prawa - jakim jest niezałatwienie sprawy w określonych ustawowo terminach - i niezwłoczne wydanie decyzji administracyjnej uwzględniającej ich wniosek. Następnie zaś w dniu 11 lipca 2014 r. (data prezentaty) złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Infrastruktury i Rozwoju w sprawie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w G. Wydział Gospodarki Przestrzennej i Ochrony Środowiska z dnia [...] września 1973 r., nr [...] orzekającej o wywłaszczeniu za odszkodowaniem części nieruchomości położonej w G., przy ul. [...], oznaczonej jako parcele nr [...], zapisane w [...] o pow. [...] ha stanowiącej współwłasność M. V., R. V., J. V., A. V. i M. V. W skardze tej wnieśli o zobowiązanie Ministra Infrastruktury i Rozwoju do wydania decyzji w przedmiotowej sprawie w terminie 1 miesiąca od daty uprawomocnienia się wyroku. W uzasadnieniu strona skarżąca przedstawiła dotychczasowy przebieg postępowania podnosząc, że od czasu zwrotu akt sprawy z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie do Ministerstwa nie podjęto żadnych działań zmierzających do wydania decyzji administracyjnej. W związku z tym - w wyniku zaistniałego stanu bezczynności w postępowaniu prowadzonym przez Ministra Infrastruktury i Rozwoju - nie widzą innej możliwości doprowadzenia do wydania rozstrzygnięcia aniżeli sądowe zobowiązanie organu administracji publicznej do wydania decyzji administracyjnej, w szczególności w sytuacji, gdy wydany wyrok Sądu Administracyjnego pozostawia Ministrowi ponowną ocenę legalności kwestionowanych w postępowaniu nadzorczym orzeczeń. Minister Infrastruktury i Rozwoju pismem z dnia 28 lipca 2014 r. wystąpił do Wydziału Geodezji Urzędu Miasta G. z prośbą o nadesłanie informacji czy stan prawny nieruchomości nadesłany przy piśmie Urzędu Miasta G. z dnia [...] lutego 2010 r. nie uległ zmianie. Zaś pismem z dnia 30 lipca 2014 r. zawiadomił strony o prowadzonym postępowaniu oraz wskazał - na podstawie art. 36 § 2 kpa - że przewiduje zakończenie postępowania w sprawie w terminie do dnia 30 września 2014 r. Natomiast w odpowiedzi na skargę z dnia 6 sierpnia 2014 r. (data prezentaty) Minister Infrastruktury i Rozwoju wniósł o jej oddalenie podnosząc, iż do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w G. Wydział Gospodarki Przestrzennej i Ochrony Środowiska z dnia [...] września 1973 r. konieczna jest dodatkowa analiza akt oraz ustalenie wszystkich stron postępowania zgodnie z 28 kpa. W sprawie przymiot strony przysługuje ponad dwustu osobom. Przed wydaniem rozstrzygnięcia niezbędne jest zatem zweryfikowanie stron postępowania, gdyż błędne ich ustalenie spowodowałoby, że decyzja wydana w postępowaniu nadzorczym byłaby obarczona wadliwością skutkującą jej nieważnością, bądź podlegałaby uchyleniu. Ponadto skarżący zostali poinformowani o wyznaczonym terminie do wydania rozstrzygnięcia do dnia 30 września 2014 r. W dniu 4 sierpnia 2014 r. (data prezentaty) do Ministra Infrastruktury i Rozwoju wpłynęło pismo Wydziału Geodezji Urzędu Miasta G. z 22 wypisami z rejestru gruntów potwierdzającymi stan prawny przedmiotowych nieruchomości. Następnie pismami z dnia 21 sierpnia 2014 r. organ zwrócił się do Urzędu Stanu Cywilnego w G. o nadesłanie odpisu aktu zgonu H. K. oraz do Urzędu Stanu Cywilnego w R. o nadesłanie odpisu aktu zgonu S. E. Do dnia 8 stycznia 2015 r. (data rozpoznania sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie) do Sądu nie wpłynęła żadna informacja o zakończeniu postępowania administracyjnego objętego niniejszą skargą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna i skutkuje wydaniem rozstrzygnięcia, o którym mowa w art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Na wstępie należy wskazać, że skarga w rozpoznawanej sprawie została wniesiona po wyczerpaniu środków zaskarżenia. Skarżący bowiem, przed wniesieniem skargi na bezczynność Ministra Infrastruktury i Rozwoju, wezwali organ do usunięcia naruszania prawa, w trybie art. 37 § 1 kpa. Stosownie do treści art. 35 § 1 i 3 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W myśl natomiast art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku nie załatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Podnieść również należy, że zgodnie z art. 12 § 1 kpa organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, jak również zobowiązane są do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia - stosownie do art. 7 i art. 77 § 1 kpa. Bezczynność organu administracji publicznej ma zatem miejsce nie tylko wówczas, gdy w ustawowym ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy Sąd uznał, że sytuacja taka miała miejsce w przedmiotowej sprawie, bowiem wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w G. Wydział Gospodarki Przestrzennej i Ochrony Środowiska z dnia [...] września 1973 r. nie został dotychczas rozpoznany – mimo, iż akta sprawy zostały zwrócone do organu w dniu 16 stycznia 2013 r., zaś okoliczności podane w odpowiedzi na skargę nie stanowią usprawiedliwienia nie dotrzymania ustawowych terminów do załatwienia sprawy administracyjnej. W tym stanie rzeczy zarzut bezczynności przy rozpoznawaniu ww. wniosku Sąd uznał za całkowicie uzasadniony. Organ prowadząc postępowanie w niniejszej sprawie uchybił wskazanym wyżej przepisom procesowym określającym terminy załatwiania spraw administracyjnych, a także naruszył wynikającą z art. 12 kpa zasadę szybkości postępowania. Takie postępowanie podważa wyrażoną w art. 8 kpa zasadę prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufania obywateli do organów Państwa. Nawet, jeśli postępowanie administracyjne jest szczególnie skomplikowane, to zwłoka organu w załatwieniu sprawy, w terminie określonym w art. 35 kpa - nie jest usprawiedliwiona. Stanowisko takie wynika z utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego. W sprawie sygn. akt. IV SA 105/00 (LEX 53462) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że: "Zasada sformułowana w art. 6 kpa, zgodnie z którą organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa, odnosi się również do ścisłego przestrzegania terminów wyznaczonych do załatwiania spraw określonych w art. 35 i 36 kpa. Obowiązek załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki (art. 35 § 1 kpa) pozostaje także w bezpośrednim związku z dyrektywami zawartymi w art. 7 i 8 kpa, zobowiązującymi organy administracji publicznej do stania na straży praworządności i uwzględniania słusznego interesu obywateli a także pogłębiania prowadzonym postępowaniem zaufania obywateli do organów państwa". Sąd uznał jednocześnie, że zaistniała w sprawie bezczynność nie nosi cechy rażącego naruszenia prawa - bowiem organ administracji w odpowiedzi na skargę wyjaśnił obiektywne przyczyny tego stanu rzeczy oraz informował skarżących o przyczynach nie załatwienia sprawy w terminie i o terminach rozpoznania wniosku. Ponadto Sąd wziął pod uwagę fakt, że liczba uczestników niniejszego postępowania wynosi 215 osób. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 149 § 1 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz.270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku. .