I SAB/Wa 457/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Chaciński Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik Protokolant referent stażysta Beata Lewandowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi M. S. na bezczynność Ministra Infrastruktury i Rozwoju w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia 1. zobowiązuje Ministra Infrastruktury i Rozwoju do rozpoznania wniosku M. S. z [...] r. o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej w W. z [...] r. nr [...] o odmowie przyznania prawa własności czasowej do nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] róg [...], hip. nr [...], Kolonia we Wsi [...] nr [...], w części w której nieruchomość ta stanowi obecnie własność Skarbu Państwa - w terminie miesiąca od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność Ministra Infrastruktury i Rozwoju w rozpoznaniu wniosku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury i Rozwoju na rzecz skarżącego M. S. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z [...] r. M. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Infrastruktury i Rozwoju w przedmiocie wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...] r. w sprawie odmowy przyznania prawa własności czasowej do dawnej nieruchomości warszawskiej położonej przy ul. [...]/róg [...], oznaczonej Hip. Nr [...], Kolonia we Wsi [...] nr [...], w części w jakiej teren stanowi obecnie własność Skarbu Państwa. Skarżący wniósł o zobowiązanie Ministra do wydania niezwłocznie decyzji. Podniósł, że organ pozostaje w rażącej bezczynności. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury i Rozwoju wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazał, że niemożliwe było rozpatrzenie wniosku w ustawowym terminie z uwagi na konieczność dokonania analizy akt archiwalnych, a także na skutek zmian organizacyjnych w organie oraz konieczność rozpoznawania spraw zgodnie z kolejnością wpływu. Na rozprawie w dniu 19 sierpnia 2015 r. pełnomocnik organu oświadczył, że decyzja w sprawie nie została jeszcze wydana, jednakże zostanie wydana niezwłocznie ponieważ sprawa jest na końcowym etapie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Zgodnie natomiast z art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Stosownie do art. 52 § 1 p.p.s.a skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. W przypadku skargi na bezczynność wyczerpaniem środków odwoławczych w rozumieniu cytowanego przepisu jest wniesienie zażalenia lub wezwania do usunięcia naruszenia prawa - w trybie art. 37 § 1 kpa. Skarżący pismem z dnia [...] r. wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa, co czyni skargę dopuszczalną. Z art. 35 § 1 kpa wynika obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 kpa). O każdym przypadku nie załatwienia sprawy w terminie, organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 kpa). Ten sam obowiązek ciąży na organie również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 kpa). Powyższe przepisy wyznaczają bowiem organowi administracji publicznej standardy obowiązujące przy załatwianiu spraw. W doktrynie i orzecznictwie wskazuje się, że bezczynność występuje wtedy, gdy w prawnie ustalonym terminie organ zasadniczo nie podejmuje żadnych istotnych czynności przez co nie dochodzi do zakończenia sprawy tj.: wydania decyzji lub postanowienia, względnie podjęcia aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W niniejszej sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające stwierdzenie bezczynności Ministra Infrastruktury i Rozwoju, a tym samym wydanie orzeczenia o którym mowa w art. 149 § 1 p.p.s.a., tj. zobowiązania organu do wydania aktu w określonym terminie. Poza sporem jest bowiem to, że Minister Infrastruktury i Rozwoju nie rozpoznał sprawy i nadal pozostaje w bezczynności. Nie jest kwestionowanym w sprawie, że wniosek skarżącego datowany na dzień [...] o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...] r. w sprawie odmowy przyznania prawa własności czasowej do dawnej nieruchomości [...] położonej przy [...]/róg [...], oznaczonej Hip. Nr [...], Kolonia we Wsi [...] nr [...]/[...], w części w jakiej teren stanowi obecnie własność Skarbu Państwa został wniesiony w dniu [...] r. (data prezentaty wpływu do organu). Od tej daty rozpoczął bieg termin z art. 35 § 3 kpa do załatwienia sprawy nim objętej. Z nadesłanych do akt sprawy dokumentów wynika w sposób bezsporny, że do dnia wniesienia przez skarżącego skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz do dnia rozprawy organ nie wydał rozstrzygnięcia. W ocenie Sądu postępowanie Ministra Infrastruktury i Rozwoju niewątpliwie pozostaje w sprzeczności z zasadą szybkości postępowania wyrażoną w art. 12 kpa oraz podważa także wyrażoną w art. 8 kpa zasadę prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów państwa. Wskazówka sprawnego procedowania w sprawie indywidualnej wypływa z treści art. 7 i art. 12 § 1 kpa. W związku z powyższym zarzut bezczynności organu przy rozpoznawaniu wniosku skarżącego należało uznać za uzasadniony, co skutkuje wyznaczeniem Ministrowi miesięcznego terminu do załatwienia sprawy (art. 149 § 1 p.p.s.a.). Oceniając charakter bezczynności Sąd uznał, że nosi ona cechy rażącego naruszenia prawa. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że od daty wpłynięcia przedmiotowego wniosku do dnia wniesienia skargi organ podjął czynności jedynie [...] r., kiedy to wystąpił do Sądu Rejonowego w W., [...] Wydziału Ksiąg Wieczystych o nadesłanie zaświadczenia z księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości objętej wnioskiem, do Urzędu W. Wydziału ds. Ewidencji Gruntów i Budynków dla Dzielnicy W. o nadesłanie wypisu z ewidencji gruntów oraz mapki z zaznaczeniem granic dawnej nieruchomości będącej przedmiotem wniosku oraz do pełnomocnika skarżącego o nadesłanie dokumentów o zmianie nazwiska M. S. Pomimo uzyskania ww. dokumentów w dniach [...] r. (dokumenty nadesłane przez pełnomocnika wnioskodawcy oraz wypisy z ewidencji gruntów wraz z mapą) i [...] r. (zaświadczenia z ksiąg wieczystych) organ nie podjął dalszych czynności w celu rozpoznania wniosku i wydania rozstrzygnięcia. Powyższe oznacza, że Minister przez prawie dwa lata pozostawał w bezczynności. Jednocześnie organ nie wywiązał się z obowiązku wynikającego z treści art. 36 k.p.a., tj. nie informował stron o stanie sprawy, przyczynach nie rozpoznania sprawy w terminie oraz nie wskazał terminu załatwienia sprawy. Jedyne pismo stanowiące wypełnienie powyższego obowiązku datowane jest na dzień [...] r., a zatem już po wniesieniu skargi do sądu. Biorąc wszystkie wyżej poczynione ustalenia pod uwagę, zasadnym jest orzeczenie o rażącym naruszeniu przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności podstawowych zasad wynikających z art. 7, art. 8, art. 9, art. 12, jak również art. 35 oraz art. 36 Kpa. Mając na uwadze wszystkie wyżej wskazane okoliczności Sąd, na podstawie art. 149 § 1 i art. 200 p.p.s.a orzekł jak w sentencji wyroku.